بررسی روایات کیکاووس در متون اساطیری، حماسی، تاریخی ایران و مقایسه‌ی آن با روایات مشابه ملل دیگر

بررسی روایات کیکاووس در متون اساطیری، حماسی، تاریخی ایران و مقایسه‌ی آن با روایات مشابه ملل دیگر چکیده بررسی روایات کیکاووس در متون اساطیری، حماسی، تاریخی ایران و مقایسه‌ی آن با روایات مشابه ملل دیگر کیکاووس فرزند کیقباد و دومین شاه کیانی در شاهنامه پرماجراترین شاه در روایات ملّی ایران است و مشهورترین داستان‌های حماسی ایران بیش‌تر در دوران کیکاووس و به سبب کارهای نابخردانه‌ی او صورت پذیرفته‌اند و به همین علت نامبردارترین شخصیت‌های پهلوانی شاهنامه در دوران کاووس می‌زیسته‌اند و یا اوج پهلوانی‌های ایشان در این دوران بوده است. از این گذشته داستان‌ها و روایات پیرامون کاووس از جمله توان جوان کردن پیران و شفا بخشیدن به زخمیان جنگ، به آسمان رفتن و جفا بر فرزند شباهت بسیاری با داستان‌ها و روایت‌های دیگر ملل دور و نزدیک جهان دارد که تاکنون بررسی مستقل و جامعی درباره‌ی دلیل و ریشه‌ی این شباهت‌ها انجام نشده است. این رساله در پنج فصل ابتدا به نقل روایت‌های کیکاووس در دوران‌های مختلف و سپس بررسی و مقایسه‌ی این روایت‌ها، نقل روایات مشابه  فهرست مطالب عنوان صفحه 1. فصل اول: مقدمه 1-1 معرفی برخی منابع و مآخذ 1-2 پیشینه‌ی تحقیق 1-3 روش تحقیق 1-4 پرسش‌های تحقیق 2. فصلدوم: نقل روایت‌های کیکاووس 2-1 بخش نخست: کاووس در منابع هندی 2-1-1 ریگ‌ودا 2-1-2 مهابهارات 2-1-3 مقایسه و بررسی 2-1-3-1 نمونه‌هایی از رفتارهای روحانی کاووس 2-2 بخش دوم: کاووس در منابع پیش از اسلام 2-2-1 متون اوستایی 2-2-1-1 یشت‌ها 2-2-1-2 دیگر متون اوستایی 2-2-2 متون پهلوی 2-2-2-1 دینکرد 2-2-2-2 بندهشن 2-2-2-3 گزیده‌های زادسپرم 2-2-2-4 روایات پهلوی 2-2-2-5 مینوی خرد 2-2-2-6 زند وهومن یسن 2-2-2-7 شهرستان‌های ایران 2-3. بخش سوم: کاووس در روایات پس از اسلام 2-3-1 کاووس در منابع پیش از شاهنامه 2-3-1-1 اخبارالطوال 2-3-1-2 تاریخ بخارا 2-3-1-3 تاریخ طبری 2-3-1-4 مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر 2-3-1-5 التنبیه و الاشراف 2-3-1-6 آفرینش و تاریخ 2-3-1-7 مفاتیح‌العلوم 2-3-1-8 الفهرست 2-3-1-9 تجارب الامم 2-3-1-10 تاریخ بلعمی 2-3-2 کاووس در شاهنامه 2-3-3 کاووس در منابع پس از از شاهنامه 2-3-3-1 غرر اخبار ملوک فرس ثعالبی 2-3-3-2 تاریخ پیامبران و شاهان 2-3-3-3 زین‌الاخبار 2-3-3-4 سیاست‌نامه 2-3-3-5 فارسنامه 2-3-3-6 مجمل‌التواریخ والقصص 2-3-3-7 جوامع‌الحکایات و لوامع‌الروایات 2-3-3-8 تاریخ کامل 2-3-3-9 تاریخ گزیده 3. فصل سوم: برررسی روایت‌ها 3-1 نام کاووس 3-2 لقب 3-3 همسران 3-4 فرزندان 3-5 سال‌های پادشاهی 3-10 کردار 3-10-1 رفتن به مازندران 3-10-2 رفتن به‌هاماوران 3-10-3 رفتن به آسمان 3-10-4 داستان سهراب 3-10-5 ماجرای سیاوش 3-11 سرداران و پهلوانان 3-12 آمیختگی 4. فصل چهارم: بررسی نمونه‌های مشابه 4-1 بررسی تطبیقی اسطوره‌های شفابخشی و زنده کردن مردگان 4-1-1 سنت سبالدوس 4-1-2 سنت پیتر آتروایی 4-1-3 امپدوکلس 4-1-4 معبد تاراپبث 4-1-5 سنت زنوبیس 4-1-6 ایلیاه 4-1-7 الیشاع 4-1-8 پطرس حواری 4-1-9 پولس حواری 4-1-10 مار سمعان اصغر 4-1-11 آفاق خواجه 4-1-12 آپولونیوس تیانایی 4-1-13 مدئا 4-1-14 بران 4-1-15 مدوزا 4-1-16 عیسی 4-2 به آسمان رفتن 4-2-1 به آسمان رفتن در فرهنگ ایرانی 4-2-1-1 جمشید 4-2-1-2 زرتشت 4-2-1-3 گشتاسب 4-2-1-4 کرتیر 4-2-1-5 ارداویراف 4-2-2 به آسمان رفتن در فرهنگ ملل دیگر اتنه نمرود باروک پولس حواری زوستریانوس سیمون مغ اشعیای نبی خاخام اکیبا بن یوسف اولیور راهب مالمزبری بلادود شاه بریتون‌ها عرب قسطنطنیه یوان هوانگ تو آباریس 4-3 عشق نامادری به ناپسری .......... 4-4 کشتن حیوان مقدّس و گرفتار شدن به نفرین ابدی 5. فصل پنجم کاووس در ادب فارسی 5-1 مقدمه 5-2 شاعران 5-2-1 رودکی 5-2-2 فرخی 5-2-3 منوچهری 5-2-4 ناصر خسرو 5-2-5 قطران تبریزی 5-2-6 خیام 5-2-7 عثمان مختاری 5-2-8 سنایی 5-2-9 انوری 5-2-10 خاقانی 5-2-11 نظامی 5-2-12 عطار 5-2-13 مولانا 5-2-14 حکیم زجاجی 5-2-15 امیر خسرو دهلوی 5-2-16 خواجوی کرمانی 5-2-17 حافظ 5-2-18 سلمان ساوجی 5-2-19 عبید زاکانی 5-2-20 شمس الدین محمّد کوسج 5-2-21 سلیمی جرونی 5-2-22 بیدل شیرازی 5-2-23 قاآنی شیرازی 5-2-24 عرفی شیرازی 5-2-24 قاآنی شیرازی 6. فصل ششم نتیجه‌گیری  فصل نخست مقدمه و کلیات  1-1 سرآغاز در متون حماسی ما و به‌ویژه شاهنامه‌ی فردوسی که منسجم‌ترین، مفصّل‌ترین و درعین‌حال مشهورترین مجموعه‌ی حماسی ایرانیان است، تنها با حماسه سروکار نداریم بلکه اسطوره، حماسه و تاریخ هر سه از ارکان تشکیل دهنده‌ی آن هستند. جالب این‌جاست که با وجود تفکیک شدن شاهنامه به سه دوره‌ی اساطیری، حماسی و تاریخی از سوی دانشمندان، در هریک از این دوره‌های یاد شده نیز به اسطوره، حماسه یا تاریخ صرف برنمی‌خوریم. مثلا قسمت اساطیری شاهنامه آمیخته با حماسه و حتی رگه هایی از حقایق تاریخی است. (مانند تقسیم جهان توسط فریدون میان سه پسرش که اشاره به واقعیت تاریخی جدایی اقوام آریایی از یکدیگر دارد.) و بخش حماسی آن مشحون از اسطوره است و گاه رد پای تاریخ هم در آن دیده می‌شود. بخش تاریخی نیز از حماسه و حتی اسطوره خالی نیست. شخصیت‌های شاهنامه نیز این چنین‌اند. مثلا یک شخصیت کاملاً تاریخی مانند اردشیر هم نمی‌تواند فارغ از جنبه‌های اسطوره‌ای باشد.(داستان کرم هفتواد و ....) تجزیه و تحلیل شخصیت‌های برجسته‌ی شاهنامه از این دیدگاه و جداسازی جنبه‌های اسطوره‌ای، حماسی و احیانا تاریخی این شخصیت‌ها از یکدیگر همراه با نگاه به دیگر روایات مربوط یا مشابه با ایشان در دیگر منابع داخلی و خارجی (اساطیر و حماسه‌های ملل دیگر) کاری است که تاکنون به طور کامل و مستقل انجام نشده و تحقیق در این‌باره می‌تواند، بسیاری از ابهامات را از ذهن‌ها زدوده، پرسش‌های متعددی را به پاسخ نزدیک و نظریات تازه‌ای را در حوزه‌های اسطوره، حماسه و مبحث تبادل یا توارد فرهنگی ملل مطرح سازد. یکی از مهم‌ترین و مشهور‌ترین شاهان و شخصیت‌های شاهنامه کیکاووس است. بنا بر اوستا او یکی از هفت «کوی» آغازین است که به روان ایشان درود فرستاده شده. بنا بر متون فارسی میانه‌ی زرتشتی (پهلوی) مانند مینوی خرد، کیکاووس در کنار جمشید، فریدون و گرشاسب یکی از معدود کسانی است که قرار بوده جاودان باشند امّا چون اهریمن ایشان را می‌فریبد و دست به گناه می‌زنند میرا می‌شوند. کارهای ناشایست و گناهان کاووس هم بسیارند؛ از جمله حمله‌ی بیهوده و بی‌خردانه به مازندران و‌هاماوران، رفتن بی‌اجازه به آسمان که از نظر دینی بزرگترین گناه اوست؛ کشتن «اوشنر دانا» وزیر کاردانش، کشتن گاو مقدس «هدیوش» که مرز میان ایران و توران را مشخص می کرد؛ جفای ناجوانمردانه در حق رستم و سهراب و ظلم در حق سیاوش و... البتّه همانگونه که گفته شد نابخشودنی‌ترین گناه کاووس که موجب میرایی و و از دست دادن فره‌ی کیانی گردید؛ رفتن بی‌اجازه و گستاخانه‌اش به آسمان باشد. در هیچ جای شاهنامه کیکاووس اگرچه تا زمانی از زندگیش پادشاهی فرهمند، پرقدرت و با شکوه است امّا هرگز شخصیّتی دوست داشتنی نیست. در دوران‌های بعد و حتّی در زمان حیاتش دوست و دشمن و حتّی راوی، او را کم‌خرد و حتّی دیوانه و فریب‌خورده‌ی دیوان قلم‌داد کرده و پس از او نیز اعمال نابخردانه‌ی شاهان و بزرگان را مشابه بی‌خردی‌های او قلم‌داد کرده‌اند. جالب است که گاه خود کاووس نیز با وجود کبر شاهانه اش به کم‌خردی و یا تندی خویش در نزد پهلوانانش مجبور به اعتراف گشته و پوزش می‌خواهد. در زیر به موارد متعدد اشاره های شاهنامه به بی خردی کاووس می پردازیم: در پایان کار کیقباد هنگام فرا رسیدن مرگ، وی کاووس را که ارشد فرزندان و جانشینش است را فرا می‌خواند و به او وصیت می‌کند که دادگر و پاک‌دین باشد و مراقبت کند که سرش به دام آز گرفتار نگردد. فحوای وصایای کیقباد به کیکاووس را می‌توان کوشش راویان دانست در اعلام برائت کیقباد از کارهای نابخردانه‌ی فرزند و جانشینش و شاید آشنا کردن مخاطب با شخصیت نامتعادلی که به زودی شاه می‌شود. (شاهنامه، ج2 ، 1387: 74-75) در آغاز پادشاهی کاووس در شاهنامه، فردوسی با استفاده از صنعت براعت استهلال او را شاخه‌ای بد که از بیخ نیک برخاسته، یعنی فرزند ناخلف کیان معرفی می‌کند که حتّی باعث افکندن نام و فرّ پدر خویش گشته است که با این وجود پدر و دودمان او از گناهان وی مبرّا هستند. (همان، 76) هم‌چنین کاووس تنها شاهی‌ست که به خاطر بی‌خردی و بیدادی که می‌ورزد در همان زمان حیاتش پهلوانان وی گاه جرأت می‌کنند که حتی در مقابلش با او به عتاب و درشتی سخن گویند و پشت سرش از او بدگویی کنند. نخستین بار هنگامی که کاووس قصد رفتن به مازندران می‌کند بزرگان ایران‌زمین برای زال پیغام می‌فرستند که اهریمن کاووس را از راه راست منحرف کرده است و از او برای منصرف کردن شاه کمک می‌طلبند. ایشان کاووس را ناسپاسی معرفی می‌کنند که گنج بی‌رنج او را از راه به در کرده و سرانجام رنج‌های پیشینیان را به باد خواهد داد. (همان، 79) زال نیز هنگام رسیدن نزد بزرگان ایران به طور تلویحی کاووس را جوانی بی‌تجربه می‌خوانند که اگر به پند پیران عمل نکند روزگار او را گوش‌مالی خواهد داد. (همان، 80) پس از سقوط کاووس از آسمان، هنگامی که بزرگان ایران در جست‌وجوی کاووس برای نجات و بازگرداندن او هستند گودرز به رستم می‌گوید که در تمام زندگی‌اش شاهی چون کاووس بی‌خرد و دانش و ... ندیده است و هنگامی که پهلوانان کاووس را پیدا می‌کنند با خشم، پرخاش و نکوهش‌گری به سراغش می‌روند و گودرز مقابل دیدگان همه به کاووس می‌گوید که تو شایسته‌ی حکومت در شارستان نیستی بلکه بیمارستان برایت بهتر است و او را سرزنش می‌کند که این سومین باری‌ست که با بی‌خردی دردسر درست می‌کنی و تجربه نیاندوختی! (همان، 154) هنگامی که کاووس گیو را برای فرا خواندن رستم به جنگ با سهراب به سیستان گسیل می‌دارد؛ به دنبال تعلل چند روزه‌ی رستم گیو برای تشویق او به حرکت، کاووس را تند و ناهشیار می‌خواند.(همان، 365) پس از رسیدن رستم و گیو به خدمت کیکاووس به دنبال خشم گرفتن وی بر آن‌ها رستم به بدترین شیوه‌ی ممکن با کاووس سخن می‌گوید؛ همه‌ی کارهای او را بدتر از یکدیگر قلمداد کرده و به کاووس می‌گوید تو درخور شهریاری نیستی. هم‌چنین هنگام بیرون آمدن از دربار وجود کاووس را در برابر عظمت خشم خود ناچیز می‌انگارد و برخلاف سنّت همیشگی می‌گوید که من بنده‌ی شهریار نیستم بلکه بنده‌ی خداوند هستم! (همان، 200-201) پس از قهر کردن رستم، هنگامی که نامداران ایران نزد گودرز می‌روند تا کاووس را سر عقل آورده و رستم را بازگرداند؛ ایشان آشکارا کاووس را دیوانه می‌خوانند.(همان) گودرز که نزد کاووس می‌رود؛ ضمن یادآوری جان‌فشانی‌های رستم برای کیکاووس در مازندران و ‌هاماوران، دستور کاووس در بر دار کردن رستم را گزافه شمرده و این‌گونه سخن گفتن از جانب شاهان را نبایسته می‌داند و به طور ضمنی به کاووس می‌گوید که تو بی‌خردی! (همان، 203) هنگامی که پهلوانان ایران برای دل‌جویی به دنبال رستم می‌روند به او می‌گویند که کاووس را بی‌مغز و دم‌دمی مزاج است. (همان، 204) رستم نیز در جواب این پهلوانان کاووس را نزد خود در حد مشتی خاک می‌داند که سرش را سیر و دلش را پر کرده است. (همان) پس از بازگشتن رستم، به محض وارد شدن او از در، کیکاووس از جا بلند شده، عذرخواهی کرده، به تندی آمیخته در ذاتش معترف گشته و از سر پشیمانی می‌گوید: «خاکم اندر دهن!» (همان، 205) سهراب نیز در میدان جنگ به تندی و تحقیر با کاووس سخن می‌گوید امّا از آن‌جا که سهراب دشمن کاووس است چندان عجیب نمی‌نماید. (همان، 220) سپس کاووس وحشت‌زده توس را برای آوردن رستم به نبرد با سهراب به چادرگاه رستم گسیل می‌دارد و رستم پس از شنیدن پیغام با حسرت از کاووس گله می‌کند که تنها او را برای رزم فرا می‌خواند. (همان، 221) پس از زخمی شدن سهراب و خودداری کاووس از فرستادن نوش‌دارو برای رستم،گودرز که دست خالی و شرمنده سوی رستم بازگشته خوی بد شهریار را دایمی و جانش را تاریک می‌خواند. (همان، 243) دریافت فایل بررسی روایات کیکاووس در متون اساطیری، حماسی، تاریخی ایران و مقایسه‌ی آن با روایات مشابه ملل دیگر

بررسی تأثیر چندین نوع پیش‌تیمار سازی بر روی بذور گیاه ماریتیغال (Silybum marianum) تحت چندین سطح تنش شوری

بررسی تأثیر چندین نوع پیش‌تیمار سازی بر روی بذور گیاه ماریتیغال (Silybum marianum) تحت چندین سطح تنش شوری  فهرست مطالب عنوان صفحه چکیده....1 فصل اول: مقدمه و هدف 1-1مقدمه....4 1-2 گیاه شناسی..5 1-3 پراکندگی جغرافیایی و منشأ.....6 1-4 شوری خاک.................................................................................................................................................................7 1-5 تأثیر شوری بر جوانه زنی..........................................................................................................................................10 1-6 پرایمینگ......................................................................................................................................................................12 1-7 ترکیبات شیمیایی ماریتیغال...................................................................................................................................14 1-8 خواص فیزیکی و شیمایی روغن دانه ماریتیغال...................................................................................................15 1-9 اثرات درمانی سیلی‌مارین.........................................................................................................................................16 1-10 هدف از آزمایش.......................................................................................................................................................18 فصل دوم: مروری بر تحقیقات دیگران 2-1 سالیسیلیک اسید پرایمینگ....................................................................................................................................20 2-2 آب پیش تیمار سازی (هیدروپرایمینگ)..............................................................................................................24 2-3 پیش تیمار سازی با نمک(هالو پرایمینگ)............................................................................................................27 2-4 پیش تیمار سازی با جیبریلیک اسید.....................................................................................................................31 2-5 تأثیر شوری بر روی قند کل در بذر........................................................................................................................33  2-6 تأثیر شوری بر روی قندهای غیر احیایی.............................................................................................................36 2-7 تـأثیر شوری بر روی قندهای احیایی...................................................................................................................37 2-8 تأثیر پرایمینگ جیبرلیک اسید بر میزان قند...................................................................................................39 2-9 تأثیر پرایمینگ سالیسیلیک اسید بر میزان قند.................................................................................................39 2-10 تأثیرهیدروپرایمینگ ( آب پیش تیمار سازی ) بر میزان قند.....................................................................41 2-11 تأثیر هالوپرایمینگ ( پیش تیمار سازی با نمک ) بر میزان قند................................................................42 فصل سوم: مواد و روشها 3-1 منظور از آزمایش......................................................................................................................................................44 3-2 محل اجرای آزمایش...............................................................................................................................................44 3-3 طرح آزمایش............................................................................................................................................................44 3-4 طرز اجرای آزمایش.................................................................................................................................................45 فصل چهارم: نتایج و بحث نتایج و بحث.......................................................................................................................................................................54 4-1 متوسط سرعت جوانه‌زنی........................................................................................................................................54 4-2: متوسط جوانه‌زنی در روز.......................................................................................................................................59 4-3: سرعت جوانه‌زنی......................................................................................................................................................62 4-4: درصد جوانه‌زنی........................................................................................................................................................66 4-5 قند کل........................................................................................................................................................................73 4-6 قند احیایی..................................................................................................................................................................82 4-7 قند غیر احیایی..........................................................................................................................................................91 4-8 نتایج کلی و بحث......................................................................................................................................................99 منابع منابع فارسی........................................................................................................................................................................101 منابع انگلیسی...................................................................................................................................................................104 چکیده انگلیسی..................................................................................................................................................................128  فهرست جدول ها عنوان صفحه جدول 4-1: جدول تجزیه واریانس تأثیر پرایمینگ‌های مختلف تحت تنش‌های شوری بر روی شاخص‌های جوانه‌زنی.................................................................................................................................................................................55 جدول 4-2 اثر متقابل سطوح مختلف شوری و پرایمینگ بر روی متوسط سرعت جوانه‌زنی.............................58 جدول 4-3 اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر متوسط جوانه‌زنی در روز...................................................................61 جدول 4-4 اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر سرعت جوانه‌زنی.................................................................................65 جدول 4-5 اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر درصد جوانه‌زنی...................................................................................69 جدول4-6: مقایسه میانگین تأثیر سطوح مختلف شوری............................................................................................71 جدول4-7: مقایسه میانگین‌‌های تأثیر پرایمینگ‌های مختلف..................................................................................72 جدول4-8: مقایسه میانگین‌های تأثیر زمان...................................................................................................................72 جدول 4-9: جدول تجزیه واریانس تأثیر پرایمینگ‌های مختلف تحت تنش‌های شوری بر روی قند بذر........73 جدول4-10 اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر قند کل................................................................................................77 جدول4-11 اثر متقابل پرایمینگ و زمان بر قند کل...................................................................................................78 جدول4-12 اثر متقابل شوری و زمان بر قند کل.........................................................................................................79 جدول 4-13 اثر متقابل پرایمینگ، شوری و زمان بر روی قند کل..........................................................................80 جدول 4-14 اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر قند احیایی........................................................................................86 جدول 4-15 اثر متقابل پرایمینگ و زمان بر قند احیایی...........................................................................................87 جدول 4-16 اثر متقابل شوری و زمان بر قند احیایی.................................................................................................88 جدول 4-17 اثر متقابل پرایمینگ، شوری و زمان بر روی قند احیایی...................................................................89 جدول 4-18اثر متقابل شوری و پرایمینگ بر قند غیراحیایی...................................................................................94 جدول 4-19 اثر متقابل شوری و زمان بر قند غیر احیایی.........................................................................................95 جدول 4-20 اثر متقابل پرایمینگ و زمان بر قند غیر احیایی...................................................................................96 جدول 4-21 اثر متقابل پرایمینگ، شوری و زمان بر روی قند غیراحیایی.............................................................97 فهرست نمودارها عنوان صفحه  نمودار 4-1: اثر سطوح مختلف شوری بر روی متوسط سرعت جوانه‌زنی................................................................56 نمودار 4-2: تأًثیر پرایمینگ‌های مختلف بر روی متوسط سرعت جوانه‌زنی...........................................................57 نمودار 4-3: اثر سطوح مختلف شوری بر روی متوسط جوانه‌زنی در روز ...............................................................59 نمودار 4-4: تأثیر پرایمینگ های مختلف بر روی متوسط جوانه‌زنی در روز .........................................................60 نمودار 4-5 اثر سطوح مختلف شوری بر روی سرعت جوانه‌زنی................................................................................63 نمودار 4-6: اثر پرایمینگ های مختلف بر سرعت جوانه زنی.....................................................................................64 نمودار 4-7 :اثر شوری بر روی درصد جوانه‌زنی.............................................................................................................67 نمودار 4-8: اثر پرایمینگ‌های مختلف بر روی درصد جوانه‌زنی................................................................................68 نمودار 4-9: اثر شوری بر روی میزان قند کل................................................................................................................74 نمودار 4-10: اثر پرایمینگ های مختلف بر روی میزان قند کل..............................................................................75 نمودار 4-11: اثر زمان بر روی میزان قند کل...............................................................................................................76 نمودار 4-12 اثر شوری بر روی میزان قند احیایی.......................................................................................................83 نمودار 4-13 : اثر ماده شمیایی بر روی میزان قنداحیایی........................................................................................84 نمودار 4-14: اثر زمان بر میزان قندهای احیایی.........................................................................................................85 نمودار 4-15: اثر شوری بر روی میزان قند غیر احیایی.............................................................................................91 نمودار 4-16 اثر پرایمینگ‌های مختلف بر روی قندهای غیر احیایی....................................................................92 نمودار 4-17: اثر زمان بر روی قندهای غیر احیایی..................................................................................................93 بررسی تأثیر چندین نوع پیش‌تیمار سازی بر روی بذور گیاه ماریتیغال (Silybum marianum)تحت چندین سطح تنش شوری  چکیده: بر اساس آمار موجود در سطح جهانی ایران پس از چین، هند و پاکستان بیشترین درصد اراضی شور را به خود اختصاص داده است از این رو لازم است که جهت ایجاد یک کشاورزی پایدار استفاده از گیاهان جدید و روشهای جدید در کشاورزی را مد نظر قرار دهیم. با توجه به آن که گیاه دارویی ماریتیغال دارای توانایی نسبتاً خوبی در برابر تنش شوری می‌باشد می‌تواند به عنوان یک گزینه خوب جهت کشت در مناطق شور مد نظر قرار گیرد. از آنجایی که عمل پرایمینگ می‌تواند نقش موثری در ایجاد مقاومت به تنش شوری در بذور گیاه بازی کند می‌توان آن را به عنوان یک روش کم هزینه جهت کشاورزی در مناطق شور قلمداد کرد. هدف از اجرای این آزمایش یافتن بهترین تیمار پرایمینگ جهت ایجاد مقاومت به شوری در بذور گیاه ماریتیغال از بین چند نوع از پرایمینگ‌هایی است که تا به حال بر روی بسیاری از گیاهان دیگر انجام شده و نتایج خوبی را در بر داشته‌اند. این آزمایش در دو بخش انجام شده است در بخش اول که به جوانه‌زنی بذور در پتری‌دیش پرداخته شده است در این بخش طرح آزمایشی مورد استفاده فاکتوریل در غالب طرح کاملاً تصادفی بود که از جیبرلیک اسید، سالیسیلیک اسید، آب و نمک طعام جهت پرایمینگ بذور استفاده شد. سطوح شوری مورد استفاده صفر، 50، 100، 150، 200 و 250 میلی‌مول نمک طعام در لیتر بود. در بخش دوم آزمایش اثرات تنش شوری بر روی قند بذور در اوایل دوره جوانه‌زنی مورد مطالعه قرار گرفت پرایمینگ‌ها و سطوح شوری همانند آزمایش اول بود اما در این آزمایش مقدار قندها در زمان‌های 12، 24 و 36 ساعت پس از خیس شدن بذور ماریتیغال مورد مطالعه قرار گرفت. طرح آزمایشی مورد استفاده در آزمایش دوم نیز فاکتوریل در غالب کاملاً تصادفی بود. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که پرایمینگ بذرو در شرایط تنش شوری دارای اثرات مثبتی در ایجاد مقاومت به شوری در بذور گیاه ماریتیغال می‌باشد و بر روی شاخص‌های جوانه‌زنی در گیاه دارای تأثیر مثبت می‌باشد همچنین بر روی مقدار قند بذور نیز تأثیر گذار بوده و در آن تغییر ایجاد می‌کند. مشاهده گردید که در سطوح مختلف شوری بذور به تیمارها پاسخ‌های مختلفی را نشان دادند و بهترین نتیجه در مورد شاخص‌های جوانه‌زنی زمانی حاصل شد که بذور در شوری 50 میلی‌مول در لیتر نمک طعام قرار داشتند و تیمار هیدروپرایمنگ بر روی آنها انجام شده بود. بیشترین میزان قندکل و غیر احیایی زمانی حاصل گردید که بذور تحت تنش شوری 250 میلی‌مول بر لیتر نمک طعام بودند و تیمار سالسیلیک اسید پرایمینگ بر روی آنها انجام شده بود همچنین 36 ساعت از زمان خیس شدن بذور می‌گذشت. بالاترین مقدار قند احیایی در حالتی مشاهده شد که بذور تحت تنش شوری 50 میلی‌مول نمک طعام در لیتر قرار داشته و هیچ گونه پرایمی بر روی آنها صورت نگرفته بود و تنها 12 ساعت از خیس شدن بذور گذشته باشد. با توجه به این که غلظت ماده پرایمینگ و طول دوره پرایمینگ بر روی نتایج حاصله موثر است پیشنهاد می‌شود که با استفاده از مواد مورد استفاده در این آزمایش در غلظت‌ها و زمان‌های پرایمینگ دیگر این آزمایش‌ها تکرار شوند. کلمات کلیدی: قندکل، قند احیایی، قند غیراحیایی. پرایمینگ، جوانه‌زنی و شوری   فصل اول مقدمه و هدف  1-1مقدمه : گیاهان دارویی مخازن غنی از مواد موثره اساسی بسیاری از داروها می‌باشند. مواد موثره اگرچه اساساً با هدایت فرایندهای ژنتیکی ساخته می‌شوند ولی ساخت آنها بطور بارزی تحت تأثیر عوامل محیطی قرار می‌گیرد، بطوری که عوامل محیطی سبب تغییرات در رشد گیاهان دارویی، همچنین در مقدار و کیفیت مواد موثره آنها می‌گردد. آبی که برای آبیاری زمین‌های کشاورزی استفاده می‌شود دارای نمک‌های محلول است که پس از تبخیر آب در خاک باقی مانده و به تدریج باعث افزایش شوری خاک‌های زراعی می‌گردد ( برکلی، 1986). حدود 7 درصد اراضی دنیا ( مونس، 2002 ) و 15 درصد از سطح کشور ایران تحت تاثیر شوری می‌باشند. از این‌رو شناسایی و بررسی سازگاری گیاهانی که توان رشد در مناطق شور را داشته باشند می‌تواند در ایجاد تعادل اکولوژیک مهم باشد ( هادی و همکاران، 1386). از نظر مراحل استقرار گیاه اولین مسئله تندش دانه است. در خاک‌های شور بذر از نظر جذب آب و اثرات سمی غلظت بالای نمک‌ها با استرس روبرو می‌گردد ( هایدر و همکاران، 1972). تنش شوری عموماً باعث تأخیر در جوانه زنی، کاهش سرعت و درصد جوانه زنی و کاهش رشد دانه رست می‌گردد. به علاوه شوری سبب تأخیر در ظهور ریشه‌چه و ساقه‌چه در بذرهای در حال جوانه زدن در محیط شور می‌شود. شوری کلرید سدیم نسبت به شوری‌های دیگر با شدت بیشتری بر روی رویش بافت‌های جوان تأثیر می‌گذارد ( وحید و همکاران، 1999 ). پرایمینگ یکی از روشهای بهبود کارکرد بذر می‌باشد. در پرایمینگ اجازه داده می‌شود که بذرها مقداری آب جذب کنند طوری که مراحل اولیه جوانه زنی انجام شود اما ریشه‌چه خارج نشود. به عبارت دیگر، بذرها تا مرحله دوم آبنوشی پیش می‌روند اما وارد مرحله سوم نمی‌شوند. بعد از تیمار پرایمینگ، بذرها خشک و همانند بذرهای تیمار نشده ( شاهد ) ذخیره و کشت می‌شوند (مک‌دونالد، 1999). گزارش‌های مختلف حاکی از آن است که پرایمینگ باعث افزایش درصد، سرعت و یکنواختی جوانه‌زنی و سبز شدن بذر می‌گردد (دمیرکایا و همکاران، 2006) ( اشرف و رئوف، 2001). همچنین گزارش شده است که این تکنیک باعث افزایش دامنه جوانه‌زنی بذر‌ها در شرایط محیطی تنش‌زا از قبیل تنش شوری، خشکی و دما می‌شود (فوجی‌کارا و همکاران، 1993) ( دمیر‌کایا و همکاران، 2006) (اشرف و فولاد، 2005).  1-2 گیاه شناسی: ماریتیغال یا خار مریم با نام علمی Silybum marianum گیاهی است یکساله که در آب هوای گرم با خاک سبک و شنی می‌روید و ریشه این گیاه مستقیم، به رنگ روشن و دارای انشعابهای زیادی می‌باشد. ساقه آن نیز مستقیم است و انشعابهای زیادی دارد. ارتفاع ساقه متفاوت بوده و بین 150 تا 250 سانتی متر است. برگها پهن و شکننده‌اند و اوایل رویش به شکل روزت روی زمین قرار می‌میگیرند. دمبرگها بلند، بیضی شکل و خاردار می‌باشند. وجود لکه‌های سبز رنگ کلوروفیل دار و سفید رنگ که بر اثر ایجاد فاصله بین غشاء و سلولهای کلروفیل‌ دار مزوفیل ایجاد شده به ظاهر برگ حالتی شبیه به سنگ مرمر می‌دهد. حاشیه برگها خار‌دار بوده و کاپیتولها به شکل بیضی و تا حدودی تخم‌مرغی شکل هستند. قطر آنها بین 5 تا 8 سانتی‌متر است گلهای لوله‌ای به رنگ بنفش تیره و بندرت سفید رنگ می‌باشند. قسمت خارجی کاپیتولها برجسته و پولک مانند است و از تعداد زیادی زواید خار مانند تشکیل شده‌اند. میوه ( دانه ) به شکل تخم مرغ ، به طول 8 میلی‌متر و ضخامت 4 میلی‌متر است. رنگ آن عموماً قهوه‌ای تیره است، اما قسمت تحتانی آن به رنگ قهوه‌ای روشن مشاهده می‌شود. وزن هزار دانه آن 23 تا 31 گرم است (امید بیگی، 1384). وزن هر دانه حدود 22 میلی‌گرم است (ابدالی مشهدی، 1381). این گیاه به حالت خودرو در کنار جاده‌های متروک، اراضی بایر و حدود خارجی زمینهای زراعی می‌روید. برگهای این گیاه بزرگ با کناره‌های منقسم، دندانه دار، خار دار و به رنگ سبز شفاف است. خارهای نازک و ظریف رأس دنداه‌های این گیاه ، رنگ زرد و ظاهر مشخصی در برابر مقابل رنگ سبز پهنک نشان می‌دهد ضمناً چون کناره رگبرگها آن لکه‌‌های سفید وجود دارد، مجموعاً باعث می‌شود که توجه به مشخصات برگ باعث سهولت تشخیص آن از گیاهان دیگر این تیره گردد ( زرگری، 1375). . برگهای تازه روییده از بذر (لپه) از یک دوم تا سه چهارم اینچ پهنا و سه چهارم تا یک اینچ درازا دارند. هر کاپیتول حدود 100 دانه دارد و هر گیاه بین 10 تا 50 کاپیتول ایجاد می‌کند. رنگ پوشش غشایی بذر بستگی به وضعیت آب و هوایی در مرحله گلدهی دارد. وقتی هوا سرد و بارانی باشد ممکن است دانه‌ها بدون رنگ شوند (ابدالی مشهدی، 1381).  1-3 پراکندگی جغرافیایی و منشأ : این گیاه در بعضی از مناطق ایران بصورت خودرو می‌روید. اطراف مزارع و جاده‌ها و کنار زمینهای بایر در جنوب کشور بیشتر وجود دارد. منشأ این گیاه در نواحی شرقی مدیترانه گزارش شده است و امروزه در جلگه‌های هموار این نواحی و مناطق دارای اقلیم معتدل شبه مدیترانه‌ای در فلات ایران کشت می‌شود. ماریتیغال در مناطق مختلف کشور ایران مانند چالوس، رودبار، گنبد کاوس و نوده (ارتفاعات 150 تا 200 متری) و در مازندران در مناطق کلاردشت و بابل (ارتفاعات 45 متری) امارت در دره هزار (ارتفاعات 500 متری)، غرب ایران، آذربایجان دشت مرغان، کرمانشاه در منطقه کوه نوه و لرستان در باغ سهراب و خوزستان در مناطق حمیدیه، شوش و رامهرمز و در استان فارس در مناطق کازرون، بوشهر، برازجان، ممسنی، جهرم و زرین دشت بصورت خودرو می‌رویند (زرگری، 1375). این گیاه در سطوح وسیعی همه ساله در کشورهای آلمان، اطریش، رومانی و غرب آفریقا کشت می‌شود. آلمان یکی از تولید کنندگان عمده دارو از این گیاه می‌باشد (امید بیگی، 1384). دریافت فایل بررسی تأثیر چندین نوع پیش‌تیمار سازی بر روی بذور گیاه ماریتیغال (Silybum marianum) تحت چندین سطح تنش شوری

روند رشد عوامل انسجام در کودکان فارسی‌زبان

روند رشد عوامل انسجام در کودکان فارسی‌زبان  چکیده : هدف از انجام این پژوهش آن بود که با ارزیابی توانایی سازماندهی گفتمان روایی در کودکان فارسی زبان به شناخت و ارزیابی بهتری از توانش گفتمانی آنها دست یابیم. به این منظور دو آزمون بازگویی داستان و تولید داستان با استفاده از دو کتاب داستان گروه سنی (ب) مورد اجرا قرارگرفت تا توانایی سازماندهی روایی آنها با استفاده از ابزارهای انسجامی واژگانی، دستوری و ربطی معرفی شده از سوی هلیدی و حسن (1976) مورد ارزیابی قرارگیرد تا مشخص‌گردد آیا عملکرد کودکان در رابطه با میزان ونوع کاربرد ابزارهای انسجامی به موازات با رشد سن متفاوت است. برای جمع‌آوری داده ها 15 کودک در رده های سنی 4-5، 5-6 و 6-7 در یک مهدکودک انتخاب گردید و از هر کودک دو داستان، یکی برای آزمون بازگویی و یکی برای آزمون تولید، جمع‌آوری گردید. سپس داستانهای ضبط‌شده واژه به واژه بازنویسی و به شکل بندبند تقسیم‌بندی شدند و تعداد بندها شمارش شد، قبل از تحلیل انسجام در سطح خرد، هر جمله به طور جداگانه در سطح کلان به عنوان یک واحد کامل خوانده شد، سپس رابطه آن جمله یا پاره‌گفتار با جملات قبلی بررسی‌گردید، ابزارهای انسجامی تشخیص‌داده‌شد و شمارش‌گردید. هر ابزار یا گره انسجامی به عنوان یک گره کامل یا ناقص و یا ابزار بجا و یا نابجا تشخیص‌داده‌شد. در این پژوهش مشاهده‌شد کودکان در تمامی گروههای سنی قادر به بکارگیری انواع ابزارهای انسجامی بودند؛ اما نکته قابل ذکر این است که رشد سن تنها در میزان کاربرد ابزارهای انسجامی تأثیرگذار بود. به عبارتی دیگر، در تمامی گروههای سنی گرایش هماهنگی به نوع خاصی از هر یک از زیرگروههای ابزارهای انسجامی وجودداشت‌ و متناسب با رشد سن، تغییری در توانایی و یا تمایل کودکان نسبت به کاربرد ابزارهای انسجامی رخ‌نداد. یافته دیگر این پژوهش در ارتباط با عملکرد متفاوت کودکان در هر یک از آزمونها بود. به عبارتی دیگر، علیرغم آنکه کتابهای داستانی به کاررفته به عنوان محرک در آزمونها دارای تعداد تقریباً برابر تصویر و واژه بودند، کودکان در آزمون بازگویی داستان نسبت به آزمون تولید داستان چه به‌لحاظ تعداد بندهای تولیدشده و چه به‌لحاظ تعداد و نوع ابزارهای انسجامی متفاوت عمل‌کردند. کلیدواژه‌ها: سازماندهی گفتمان روایی، بازگویی داستان، تولید داستان، ابزارهای انسجامی، انسجام  فصل اول کلیات پژوهش  1-1)مقدمه تحلیل گفتمان به‌عنوان شاخه‌ای از زبان‌شناسی به مطالعه نقش ارتباطی صورتهای زبانی و نیز چگونگی کاربرد زبان توسط گوینده به منظور تحقق هدفی خاص می‌پردازد. شاید بتوان گفت اولین طلایه‌های مطالعات پیرامون تحلیل گفتمان کودکاز زمانی آغاز گردیده‌است که افرادی مانند تریپ و کرنن[1](1977) پژوهشهایی درباره گفتمان کودک انجام‌دادند.از آن زمان تا کنون این حوزه (یعنی گفتمان کودک) دچار تغییرات زیادی شده‌است.در واقع، محققان با گرایش به سوی یک رویکرد گفتمان-بنیاد،در مطالعات خود تغییر جهت زیادی به‌وجود آورده‌اند؛ به این معنا که فراگیری اصول کاربردشناختی از سوی کودک در کانون توجه آنها قرارگرفته‌است.رویکرد اولیه گفتمان کودک به عنوان یک رویکرد جدید در برابر مطالعات سنتی فراگیری زبان قرارگرفته‌است و توجه آن معطوف به این موضوع است که چگونه کودک می‌تواند بر محدودیتهای نظام دستوری ناقص و ناکافی خود فاﺋق‌آید و متن تولیدنماید. در واقع، می‌توان‌گفتپژوهش‌های تریپ و کرنن در سال 1977 و نیزشفلینوآکس[2]در سال 1979 حرکتی به سوی فعالیتهایی شایان توجه در حوزه مطالعات زبان کودک بوده‌اند.بعد از این پژوهش‌ها ، محققان از ملاحظات صرفاً روانشناختی زبان به سوی مطالعاتی درباره یادگیری بافت-بنیاد[3] گرایش‌پیداکردند؛ یعنی گفتمان کودک در محیطها، فعالیتهای طبیعی و موقعیتهای روزمرهمورد توجه آنان قرارگرفت (گامپرزو کایراتسیز[4]، 2003).مطالعه گفتمان، به‌طورکلی، در قلمرو کاربردشناسی زبان قرارمی‌گیرد، چرا که دربرگیرنده کاربردهای متفاوت جملات در فرایند تبادل اطلاعات افراد است. بخشی از علم کاربردشناسی، دانستن اصولی است که حاکم بر چگونگی سازماندهی اطلاعات در قالب مجموعه‌ای از جملات مرتبط با هم و به منظور منسجم یا مرتبط‌کردن بخشهایی از یک متن مانند داستان است. توانایی سازمان‌دهی گفتمانی جزء لازم دانشِ در حال رشد کودک است که در َطول فراگیری زبان اول تحقق می‌یابد. محققان میان توانش زبانی که توانائی تولید و درک جملات معنادار می‌باشد و توانش ارتباطی که توانائی بکار بردن صحیح آن جملات در تعاملات اجتماعی است، تمایز قائل می‌شوند (هایمز[5]، 1972: 280).دستیابی به توانش ارتباطی کامل نیازمند آن است که کودک اصول کاربردشناختی حاکم بر چگونگی سازمان‌دهی اطلاعات در گفتمان خود را بیاموزد، اصولی که به کودک اجازه‌می‌دهد یک گفتمان منسجم را شکل‌دهد.در نتیجه، کودک قادر خواهد بود تاجایی‌که ممکن است هنگام صحبت کردن درباره پدیده‌ها و وقایعی که در موقعیت بلافصل گفتار او نیستند، به بافت زبانی تکیه کند ( هیکمن[6]، 2007: 215). یکی از انواع گفتمان که کودک از سه‌سالگی قادر به تولید آن است، داستان‌گویی است که خود منبعی غنی در انعکاس توانایی‌های زبانی، کاربردشناختی و شناختی کودکان به‌شمارمی‌رود. ازجمله این تواناییها می‌توان به توانایی توالی‌دادن به رخدادها، انتقال عقاید و ایجاد متنی منسجم با بکارگیری نقش‌نماهای زبانی اشاره نمود ( پال و اسمیت[7]، 1993: 580؛ لایلز[8]، 1993: 873). بررسی عملکرد کودک هنگام داستان‌گویی می‌تواند حوزه وسیعی از توانایی‌های زبانی فراتر از جمله مانند سازماندهی جملات درون یک متن و نیز کاربرد ابزارهای زبانی برای منسجم‌ساختن آن متن را دربرگیرد (لایلز، 1985، 127؛ مریت[9] و لایلز، 1989، 442) و نیز شاخص معتبری در ارزیابی مهارتهای پیچیده زبانی، مانند مهارتهای کاربردشناختی، حتی در میان کودکان کم‌سن می‌باشد (باتینگ[10]، 2002؛ مینیسکالو و همکاران[11] ، 2007: 673). مطالعه حاضر نیز برپایه نظریه هلیدی و حسن[12] (1976) به بررسی توانایی سازماندهی گفتمان روایی در کودکان از طریق به‌کارگیری ابزارهای انسجامی مطرح شده از سوی آنها می‌پردازد. 1-2) بیان مسأله توانایی داستان‌گویی نمونه‌ای از مهارتهای زبانی و شناختی در سطوح بالا می‌باشد، مهارتهایی مانند درک روابط علت و معلولی و نیز توانایی سازماندهی و ایجاد توالی در رخدادها به گونه‌ای که داستان برای شنونده قابل فهم شود (پول، هرناندز، تیلور و جانسون[13]، 1996: 1300). برای تولید قصه‌ای قابل فهم، قصه‌گو باید بتواند مجموعه‌ای از جملات را به یکدیگر پیوندزند و ابزارهای انسجامی، سازوکار مهمی در تحقق این امر می‌باشند. انسجام بینابندی، که خود یکی از عملکردهای روایی محسوب‌می‌شود، در داستان‌گویی به خوبی قابل بررسی است و مقیاسی بسیار گویا و مؤثر در تشخیص کودکان با تواناییهای زبانی طبیعی از کودکانی است که دارای نارسایی‌های زبانی هستند (لایلز، دافی، مریت و پورسل[14]، 1995: 421). حوزه وسیعی از توانایی‌های زبانی مرتبط با داستان‌گویی در دو سطح از سازماندهی گفتمان تقسیم‌می‌شوند: سطح کلان و سطح خرد. سطح کلان مربوط به چگونگی سازماندهی بخشهای مختلف داستان است و سطح خرد به این مربوط‌می‌شود که چگونه ابزارهای زبانی درون و میان جملات آن داستان سازماندهی می‌شوند (لایلز، 1987). طبق‌نظر شاپیرو و هادسن[15] (1991: 105)، پیوستگی و انسجام که به‌ترتیب زیرمجموعه‌های ساختار کلان و ساختار خرد هستند، از جمله مؤلفه‌های لازم در داستان‌گویی هستند. پیوستگی اشاره به ساختار وقایع (یا ساختار کلان) یک داستان دارد که در واقع چگونگی ارتباط وقایع داستان به یکدیگر می‌باشد و انسجام مرتبط با روابط معنایی بین جملات یا بندهای مختلف می‌باشد. به همین ترتیب، هلیدی و حسن (1976) نیز انسجام را وابستگی تعبیر یک جمله در متن به جمله دیگر تعریف‌‌می‌کنند. برای داشتن داستانی خوب و قابل‌قبول، انسجام نقش مهمی را ایفا می‌کند، زیرا به شنونده اجازه‌می‌دهد داستان را در ذهن خود سازماندهی کند. کاربرد نادرست و یا عدم کاربرد این ابزارها باعث گسستگی در متن می‌شود که خود می‌تواند پیوستگی متن را نیز خدشه‌دار کند (ریپیچ و ترل[16]، 1988). اگرچه مطالعات بینازبانی نشان‌می‌دهند که روند رشد شناختی کودکان برای گفتن یک داستان منسجم، جهانی است، اما ویگلزورث[17] (1990: 110) با انجام پژوهشی پی‌برد برخی از مشخصه‌های زبان‌ویژه می‌توانند بر روند فراگیری ابزارهای زبانی مربوط ‌به داستان‌گویی تأثیرگذار باشند. مطالعات دیگر پژوهشگران نیز این موضوع را تأییدمی‌کند؛ ازجمله بمبرگ، 1986 و اسلوبین[18]، 1985: 1230. ازآنجایی‌که در این زمینه در زبان فارسی پژوهشی انجام‌نشده‌است، نگارنده قصددارد در این پژوهش به این موضوع بپردازد.  1-3) اهداف‌ پژوهش این پژوهش قصددارد توانایی کودکان 4 تا 7 سال فارسی‌زبان طبیعی در سازماندهی گفتمان را با استفاده از ابزارهای انسجامی معرفی‌شده توسط هلیدی و حسن (1976) و با بهره‌گیری از ابزار داستان‌گویی مورد ارزیابی قراردهد. به‌این منظور، دو آزمون بازگویی داستان و تولید داستان مورد اجرا قرارگرفت تا چگونگی سازمان‌بخشیدن به داستانهای آنها با درنظرگرفتن مؤلفه انسجام مورد بررسی قرارگیرد. درواقع، تلاش نگارنده بر این بود که درصورت وجود الگویی رشدی در روند سازماندهی گفتمان و یا فراگیری ابزارهای انسجامی، آن را معرفی‌نماید و پاسخی برای این پرسش یافت‌شود که بازنمایی عوامل انسجامی در زبان کودکان سنین چهار تا هفت‌سال چه‌گونه است.هدف دوم این پژوهش گشودن دریچه‌ای به‌سوی کشف نحوه پردازش گفتمانی گفتار در ذهن انسان از طریق مطالعه تولیدات روایی کودکان است، زیرا یافته‌های حاصل از این تحقیق، مانند دیگر پژوهش‌های حوزه فراگیری زبان، می­تواند در درک فرایند طبیعی پردازش و فراگیری زبان راهگشا باشد. هدف دیگر پژوهش حاضر آن است که یافته‌های به‌دست‌آمده از عملکرد کودکان فارسی‌زبان با یافته‌های گزارش‌شده درباره کودکان در زبان‌های دیگر مقایسه شود و وجوه مشابهت و تفاوت مورد توجه و تحلیل قرارگیرد. 1-4)اهمیت پژوهش تولید گفتمان و سازماندهی آن از جمله تواناییهای سطح بالای زبانی در نظر گرفته‌می‌شود که تأخیر یا عدم وجود این توانایی، به گونه‌ای یک نارسایی زبانی به‌شمارمی‌آید. درواقع، کودکان از یک سن خاص باید بتوانند متن تولید نمایند که در قالب آن از ابزارهای زبانی به‌منظور سازماندهی و ایجاد انسجام بهره‌ببرند. در نتیجه، تکلیفهای روایی شاخص ایده‌آلی برای ارزیابی مهارتهای زبانی سطوح بالاتر هستند که از این رهگذر، پیش‌بینی درباره عملکرد تحصیلی کودکان نیز ممکن خواهدبود. اجرا و ارائه داستان پیش از ورود به مدرسه یکی از مهمترین و بهترین شاخصها در پیش‌بینی مشکلات تحصیلی آینده کودکان خواهدبود، به‌ویژه در مورد کودکانی که دارای سابقه تأخیر در رشد زبانی هستند. همچنین، مهارتهای روایی نقش مهمی را در موفقیتهای تحصیلی و اجتماعی کودکان ایفا‌می‌کنند، زیرا می‌توانند پیش‌بینی‌کننده مهارتهای زبانی در درازمدت باشند و با توانائی و مهارتهای خواندن و نوشتن آنها هم (حتی در کودکانی که دارای نقص زبانی هستند) مرتبط هستند. 1-5) پرسش‌های پژوهش این پژوهش برای پاسخگویی به پرسشهای زیر شکل گرفت: 1- میزان کاربرد ابزارهای انسجامی (واژگانی، دستوری و ربطی) در گفتمان روایی کودکان فارسی‌زبان در سه گروه سنی 4-5، 5-6 و 6-7 سال دردو آزمون بازگویی و تولید داستان چگونه است؟ 2- کودکان فارسی‌زبان در رده‌های سنی 4-5، 5-6 و 6-7 چه تفاوتی در بکارگیری انواع ابزارهای انسجامی در گفتمان روایی خود در دو آزمون بازگویی و تولید داستان نشان‌می‌دهند؟ 3- عملکرد کودکان فارسی‌زبان در رده‌های سنی 4-5، 5-6 و 6-7 به‌لحاظ میزان و نوع کاربرد ابزارهای انسجامی (واژگانی، دستوری و ربطی) در آزمون بازگویی داستان چه تفاوتی با عملکرد آنها در آزمون تولید داستان دارد؟  1-6)فرضیه‌های پژوهش متناظر با پرسشهای فوق، نگارنده فرضیه‌های زیر را مطرح کرده‌است: 1- میزان کاربرد ابزارهای انسجامی (واژگانی، دستوری و ربطی) در گفتمان روایی کودکان فارسی‌زبان در سه گروه سنی 4-5، 5-6 و 6-7 سال در دو آزمون بازگویی و تولید داستان متفاوت است و به موازات رشد سن کودک افزایش‌می‌یابد. 2- کودکان فارسی‌زبان در رده‌های سنی 4-5، 5-6 و 6-7 متناسب با رشد سن از ابزارهای انسجامی متفاوت و دشوارتری در گفتمان روایی خود در دو آزمون بازگویی و تولید داستان استفاده‌می‌کنند. 3- عملکرد کودکان فارسی‌زبان در رده‌های سنی 4-5، 5-6 و 6-7 به‌لحاظ میزان و نوع کاربرد ابزارهای انسجامی (واژگانی، دستوری و ربطی) در آزمون بازگویی داستان در مقایسه با عملکرد آنها در آزمون تولید داستان متفاوت است.  1-7)روش‌شناسی پژوهش 15 کودک فارسی‌زبان در سه گروه سنی 4 تا 7‌سال مورد بررسی و مقایسه قرارگرفتند و نتایج به‌دست‌آمده از تولید روایی آنها به‌لحاظ سن و جنسیت با یکدیگر مقایسه‌شد. تمام آزمودنی‌ها تک‌زبانه و از طبقه‌اجتماعی متوسط تهران بودند و هیچ گونه علایم یا سابقه نارسایی زبانی نداشتند. 1-7-1) روش گردآوری داده‌ها برای جمع‌آوری داده‌های پژوهش، دو آزمون بازگویی داستان و تولید داستان به طور متوالی و با فاصله 10 دقیقه با حضور پژوهشگر و هر کودک به صورت انفرادی اجراگردید. داستانهای کودکان با استفاده از دستگاهی با کیفیت بالا ضبط‌گردید و پس از آوانگاری‌ مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت.  1-7-2) روش تحلیل داده‌ها داده‌های این پژوهش به دو صورت کمی و کیفی تحلیل شده‌اند و نتایج آنها به‌صورت جدول و نمودار ارائه گردیده‌اند. 1-8)اصطلاحات و مفاهیم تخصصی 1-8-1) عملکرد روایی: عملکرد کودکان هنگام داستان‌گویی که خود شامل چگونگی ایجاد پیوستگی و انسجام از طریق به‌کارگیری ابزارهای زبانی می‌باشد (مریت و لایلز، 1989: 136). 1-8-2) سطح کلان داستان: سطح کلان در واقع مربوط به ساختار کلی و زیرین داستان می‌باشد و محتوای داستان را سازمان‌دهی می‌کند و باعث می‌شود قسمتهای مختلف داستان به طریقی معنادار به یکدیگر مربوط شوند. به بیانی دیگر، سطح کلان مجموعه‌ای از گزاره‌هائی است که به صورت سلسله‌مراتبی چیده شده‌اند و نمایانگر ساختار کلی متن می‌باشد (لایلز،1987: 79). 1-8-3) سطح خرد داستان: سطح موضعی و محدود متن است که شامل اطلاعات جمله به جمله و سازماندهی درون یا میان این جملات از طریق ابزارهای زبانی می‌باشد (لایلز، 1987: 82). 1-8-4) ابزارهای انسجامی: ابزارهایی هستند که نشان‌دهنده روابط معنائی میان گزاره‌ها و جملات مختلف می‌باشند. آنها با ایجاد پیوستگی معناشناختی در داستانها نقش مهمی را ایفا می‌کنند. این ابزارها شامل ابزار انسجام واژگانی، دستوری و ربطی می‌باشد (هلیدی و حسن، 1976: 10). 1. Tripp & Kernan 2.Schieffelin and Ochs 3. context-based 4. Gumperz & Kyratzis 1. Hymes 2. Hickmann 3. Paul & Smith 4. Liles 5. Merrit 6. Botting 7. Miniscalco et al 8. Halliday & Hasan 1. Paul, Hernands, Taylor & Johnson 2. Liles, Duffy, Merritt, & PurcelL 3. Shapiro & Hudson 4. Ripich & Terrel 1. Wigglesworth 2. Slobin دریافت فایل روند رشد عوامل انسجام در کودکان فارسی‌زبان

تاثیر پریمکسهای تجاری مختلف ویتامینه و معدنی بر صفات لاشه‌،فراسنجه های خونی و فلور میکروبی روده جوجه های نر گوشتی

تاثیر پریمکسهای تجاری مختلف ویتامینه و معدنی بر صفات لاشه‌،فراسنجه های خونی و فلور میکروبی روده جوجه های نر گوشتی  فهرست مطالب عنوان صفحه چکیده .... 1 فصل اول: مقدمه 1-1- مقدمه ... 3 1-2-تولیدگوشتمرغدرایران. 3 1-3- تولیدگوشتمرغدرکشورهایتوسعهیافتهودرحال توسعه.. 3 1-4-صنعت مرغداری در ایران... 4 1-5- مکمل های معدنی و ویتامینی. 6 فصل دوم: کلیات و مرور منابع 2-1- مواد اولیه مورد استفاده در جیره های آزمایشی...... 10 2-1-1- ذرت............................................ 10 2-1-2- کنجاله سویا.................................... 11 2-1-3- چربی ها........................................ 15 2-1-4- تامین کلسیم و فسفر جیره........................ 20 2-1-4-1- دی کلسیم فسفات............................... 20 2-1-5- تامین اسیدهای اسیدهای آمینه ضروری در جیره ..... 21 2-1-5-1- متیونین ..................................... 23 2-1-5-2- لایزین........................................ 25 2-1-6- پریمکس ویتامین - مواد معدنی................... 27 2-1-6-1- ویتامین ها در پریمکس 5/0درصد مرغ گوشتی....... 28 2-1-6-1- 1- ویتامین A................................. 29 2-1-6-1- 2- ویتامین D3................................ 30 2-1-6-1- 3- ویتامین E................................. 31 2-1-6-1- 4- ویتامین3K................................. 33 2-1-6-1- 5- تیامین (ویتامین1B......................... 34 2-1-6-1- 6- ریبوفلاوین (ویتامین 2B) .................... 34 2-1-6-1- 7- وﯾﺘﺎﻣﯿﻦ B3 (ﻧﯿﺎﺳﯿﻦ)........................ 34 2-1-6-1- 8- وﯾﺘﺎﻣﯿﻦ B5(ﭘﺎﻧﺘﻮﺗﻨﯿﮏ اﺳﯿﺪ) ................ 34 2-1-6-1- 9- پیریدوکسین (ویتامین 6B) ................... 35 2-1-6-1- 10- وﯾﺘﺎﻣﯿﻦ B12 (ﮐﻮﺑﺎﻻﻣﯿﻦ) ................... 35 2-1-6-1- 11- ﮐﻮﻟﯿﻦ.................................... 36 2-1-6-2- مواد معدنیکم نیاز در پریمکس 5/0 درصد مرغ گوشتی 37 2-1-6-2-1- منگنز...................................... 37 2-1-6-2-2- آهن........................................ 38 2-1-6-2-3- روی........................................ 39 2-1-6-2-4- مس......................................... 40 2-1-6-2-5- ید ........................................ 42 2-1-6-2-6- سلنیم ..................................... 42 2-1-7- کوکسیدیواستات.................................. 43 2-1-7-1- سالینومایسین................................. 44 2-2- کیفیت لاشه ....................................... 44 2-3- فراسنجه های خونی................................. 46 2-3-1- پروتئین های عمده پلاسما......................... 47 2-3-2- چربی های خون................................... 48 2-3-2-1- کلسترول (Cholesterol ............................ 48 2-3-2- - تری گلیسیرید (Triglyceride ) ................... 49 2-4- میکروارگانیسم­ها در طیور.......................... 50 2-4- 1- عوامل مؤثر بر ترکیب جمعیتی میکروفلور دستگاه گوارش51 فصل سوم: مواد و روش ها 3- 1- موقعیت سالن و محیط پرورش ....................... 55 3-2- روش انجام آزمایش ................................ 55 3-4- جیره‌های غذایی.................................... 56 3- 6- روش اندازه‌گیری صفات مختلف ..................... 59 3- 6-1- کیفیت لاشه..................................... 59 3-6-2- اندازه‎گیری فراسنجه‎های بیوشیمیایی خون........... 59 3-6-3- اندازه‎گیری فراسنجه‎های فلور میکروبی............. 60 3-7- مدل آماری طرح آزمایشی ......................... 60 فصل چهارم: نتایج 4- نتایج لاشه.......................................... 62 4-1- صفات لاشه ........................................ 62 4-1-1- درصد لاشه....................................... 62 4-1-2- درصد لاشه قابل طبخ.............................. 62 4-1-3- درصد سینه ..................................... 62 4-1-4- درصد ران ها.................................... 62 4-1-5- درصد کبد و صفرا................................ 62 4-1-6- درصد چربی محوطه بطنی........................... 62 4-2- صفات بیوشیمیایی خون.............................. 63 4-2-1- پروتئینکل...................................... 63 4-2-2- آلبومن......................................... 63 4-2-3- گلوکز.......................................... 63 4-2-4- تری‌گلیسیرید.................................... 63 4-2-5- کلسترول........................................ 64 4-2-6-HDL............................................ 64 4-2-7- LDL............................................ 64 4-2-8- اسید اوریک .................................... 64 4-3- فلور میکروبی..................................... 65 4-3-1- تعداد E. Coli.................................... 65 4-3-2- تعداد لاکتوباسیل ............................... 65 فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری 5-1- صفات لاشه ........................................ 67 5-2- فراسنجه های خونی................................. 68 5-3- فلور میکروبی روده باریک.......................... 69 5-4- نتیجه گیری ...................................... 70 پیشنهادات............................................. 70 منابع................................................. 71 4فهرست جداول و نمودارها عنوان................................................. صفحه نمودار 1- میزان تولید و تجارت انواع گوشت در جهان ..... 4 جدول 1- ظرفیتواحدهایمرغگوشتیبهتفکیکاستاندرسال 1389 ( واحد قطعه ) ...................................................... 5 شکل 2- اجزای لاشه طیور................................. جدول 3-1- دمای سالن در هفته‌های مختلف دوران پرورش جوجه‌های گوشتی55 جدول 3-2- زمان، نوع و روش واکسیناسیون................. 56 جدول 3-3- اجزای جیره غذایی در دوره های مختلف پرورش.... 56 جدول 3-4- پریمکس 5/0 % آوای کاسپین شمال گوشتی......... 57 جدول 3-5- پریمکس 5/0 % جوجه گوشتی آمینه گستر ......... 57 جدول3-6- پریمکس 5/0 % جوجه گوشتی سوادکوه ............. 58 جدول 3-7- پریمکس 5/0 % جوجه گوشتی داروسازان........... 58 جدول 4-1- اثر جیره های آزمایشی بر صفات لاشه جوجه های گوشتی در پایان دورة آزمایش................................................ 63 جدول 4-2- اثر جیره های آزمایشی بر متابولیت های خون جوجه های گوشتی 65 جدول 4-3- تعداد E. coli و لاکتوباسیل ها در ایلئوم روده باریک در سن 42 روزگی 65  چکیده این تحقیق به منظور بررسی تاثیر استفاده از مکمل های ویتامین و مواد معدنی تجارتی، بر صفات لاشه، فراسنجه های خونی و فلور میکروبی ایلئوم جوجه های گوشتی انجام گرفت. تعداد240قطعهجوجهگوشتینر راس ( 308 )در قالبطرحکاملاًتصادفیبه 16 گروه 15 قطعه ای با 4 تیمارو4تکرارتقسیمشدند. تیمارهابا یک جیره یکسان بر اساس توصیه NRC(1994) با انرژی و پروتئین یکسان، و بطور آزاد تغذیه شدند. چهار گروه تیمار عبارت بودند از: پریمکس ویتامین و مواد معدنی سواد کوه، پریمکس ویتامین و مواد معدنی آوای کاسپین شمال، پریمکس ویتامین و مواد معدنی داروسازان و پریمکس ویتامین و مواد معدنی آمینه گستر.در پایان آزمایش، در سن 42 روزگی از هر تکرار دو قطعه پرنده با وزنی نزدیک به میانگین وزنی تکرار انتخاب، و جهت بررسی صفات لاشه هم چون درصدهای لاشه، لاشه قابل طبخ، سینه و ران ها، کبد و صفرا، پانکراس، سنگدان و درصد چربی محوطه بطنی، کشتار گردید.، محتویات ایلئوم نیز جمع آوری، و برای بررسی فلور میکروبی استفاده شدند.هم چنین پروتئین کل، آلبومین، گلوکز، اسید اوریک، کلسترول، تری‌گلیسیرید، HDL و LDL اندازه گیری شد. نتایج نشان داد تفاوت معنی داری بین جیره های آزمایشی از لحاظ صفات لاشه وجود نداشت (05/0 >P). پروتئین کل، آلبومین و تری‌گلیسیریدبین جیره های آزمایشی، تفاوت معنی داری از لحاظ آماری نشان نداد(05/0 >P). در بین تیمار ها مکمل سواد کوه به طور معنی داریHDL را افزایش و مکمل داروسازان کم ترین LDL را کاهش داد(05/0 >P). هم چنین تفاوت معنی داری بین تیمارها از نظر میانگین تعدادE. coli و نیز از لحاظ تعدادلاکتوباسیلها مشاهده نگردید(05/0 >P). واژه های کلیدی : ویتامینها ،مواد معدنی تجارتی ،مکملها ،صفات لاشه ،فراسنجه های خونی ،فلور میکروبی ایلئوم ،جوجه های گوشتی  فصل اول مقدمه  1-1- مقدمه در جهان امروز یکی از مشکلات اساسی بشر تأمین نیازهای غذایی است، به گونه ای که امنیت غذاییبه عنوان یکی از اهداف مهم سرلوحه برنامه های دولت ها قرار گرفته است. کشاورزی به دلیل داشتن نقش حیاتی در تأمین غذای مورد نیاز جامعه، یکی از مهم ترین بخش های اقتصادی کشور محسوب می شود. بدون شک به منظور نیل به امنیت غذایی، علاوه بر اتخاذ سیاست های مطلوب و برخورداری از منابع کافی، باید تولید کشاورزی به گونه ای باشد که تمامی نیازهای جامعه را برآورده کند. جمهوری اسلامی ایران، از معدود کشورهایی است که از شرایط آب و هوایی بسیار متنوع بهره مند است. تنوع آب و هوایی یکی از مزایای بسیار ارزشمند است که تنوع محصولات کشاورزی را به همراه دارد(آمارنامه کشاورزی جلددوم، 1390).  1-2- تولیدگوشتمرغدرایران غذا و تأمین آن همواره به عنوان یکی از مهم ترین چالش های فرآروی بشر به شمار آمده و از این رو، وجود امنیت غذایی در هر کشوری به عنوان یکی از شاخص های مهم توسعه یافتگی آن کشور محسوب شده و در این میان عرضه پروتئین حیوانی در سبد غذایی یک معیار اساسی در تأمین امنیت غذایی جامعه می باشد. گوشت مرغ به دلایل گوناگون اقتصادی و بهداشتی از جایگاه ویژه ای در بین اقلام مختلف پروتئین حیوانی برخوردار است. اینامربه نوبهخود،رشدوگسترشصنعتمرغداریدرایرانوجهانرابههمراهداشتهاستبه گونهایکهتولیدگوشتمرغدرایراناز42 هزارتندرسال1344 بهرقم 1670 هزارتن درسال1388 افزایشیافتهوازاینجهتحائزرتبهششمدربینکشورهایتولیدکننده2 درصدازکلتولیدجهانیرابهخوداختصاصدادهاست (ابریشمی، 1381). همسوبا افزایشتولید،سرانهمصرفاینمحصولنیزاز 8/1 کیلوگرم در سال 1350 به رقم 8/20 کیلوگرمدرسال 1388رسیدهاستکهخوشبختانهازمتوسطسرانهمصرفگوشتمرغدر دنیا ( 12 کیلوگرم) نیز به مراتب بیشتر می باشد(باقری، 1389).  1-3- تولیدگوشتمرغدرکشورهایتوسعهیافتهودرحال توسعه بخشطیورسهمعمدهایدرتولید، مصرفوتجارتدامیدرکشورهایتوسعهیافتهودرحال توسعهداردبهطوریکهطیدههگذشتهحدودنیمیازتولیدانواعگوشتمتعلقبهاینبخشبوده است.تولیدجهانیگوشتمرغاز 51میلیونتندرسال1995 بهحدود70 میلیونتندرسال درسال2000 و 2/86 میلیونتندرسال 2007 رسیدهوکشورهایعمدهتولیدکنندهآمریکا،چین،اتحادیهاروپاوبرزیلبو ده اند کهحدود65 درصدازکلتولیدگوشتمرغدرجهانرابهخوداختصاص دادهاند. واردکنندگانعمدهگوشتمرغدرجهانکشورهایروسیه،ژاپن،چینوعربستانمیباشند.سهم تولید گوشت مرغ حدود 85 درصد از کل تولید طیور است در حالی که سایر طیور شامل بوقلمون، اردک، غاز و سایر پرندگان حدود 15 درصد از تولید گوشت طیور را به خود اختصاص می دهند. جدول شماره 1 میزان تولید مرغ در کشورهای جهان در سا ل های اخیر را نشان می دهد(محمدیان ومهربانیان، 1387).  1-4- صنعت مرغداری در ایران در ایران پرورشمرغبهشکلصنعتیازسال1333 باواردکردنجوجهمرغ هاییک روزهیاتخم مرغهاینطفه دارازنژادهایاصلاحشده خارجیآغازشدوتوسعهآندراینمدتبهحدیبودکهامروزهتوانستهاستبخشقابلتوجهیازپروتئینحیوانیکشوررافراهمنماید. در حالحاضرواحدهایمختلفمرغداریدرسطحوسیعودراقصینقاطایرانتوسعهیافتهبه طوریکهدررابطهبابرخیفعالیت هاتوسعهاین صنعتدرحدنیازمی باشدولیمتأسفانهبه دلیلوجودمسائلومشکلاتفراوان،ازسرمایه گذاری هایانجامشدهدراینزمینهبه طورکاملو صحیحاستفادهبهعملنمی آید.صنعتپرورشطیوردرکشورماازششفعالیتاصلی،پرورشمرغلاین،پرورشمرغاجداد،پرورشمرغمادر،تولیدجوجهیکروزه، پرورشمرغتخم گذار،پرورشمرغگوشتیویکفعالیتجنبیپرورشپولتتشکیلشدهاست،ازبینفعالیتهاییادشده،اطلاعازچگونگی نحوهفعالیت هایمرغداری هایپرورشمرغگوشتیبسیارحائزاهمیتاست،زیراکهمحصولاصلیوتولیدنهاییایندستهازمرغداریها، گوشتمرغاستکهبه عنوانمادهپروتئینیمهمومغذیدرتأمینبخشیازپروتئینحیوانیموردنیازجامعهسهمبه سزاییدارد. براساسنتایجحاصلازاجرایطرحدرسال1391 ،تعداد18097 مرغداریبافعالیتپرورشمرغگوشتیدرکشوروجودداشتهاستکهاز اینتعداد14356 واحدمرغداریفعالو3741 واحدغیرفعالمیباشد. هم چنیندرمرغداری هایپرورشمرغگوشتیاستان هایاصفهان، مازندرانوخراسانرضویبیشترینتعدادمرغداریرادربینسایراستان هایکشوربهخوداختصاصداده اند (معاونتبرنامه ریزیونظارتراهبردی مرکز آمار ایران، 1391). جدول شماره 1 ظرفیتواحدهایمرغگوشتیرا بهتفکیکاستانها درسال 1389 بر حسب قطعه نشان می دهد(آمارنامهکشاورزیجلددوم،1389). جدول 1: ظرفیتواحدهایمرغگوشتیبهتفکیکاستاندرسال 1389 ( واحد قطعه ) استان واحدهایموجود استان واحدهایموجود تعداد ظرفیت تعداد ظرفیت آذربایجانشرقی 940 9348983 قزوین 427 10427980 آذربایجانغربی 565 10199230 قم 343 6436731 اردبیل 289 4551170 کردستان 461 8392400 اصفهان 1696 30354202 کرمان 744 6560000 ایلام 270 4300000 کرمانشاه 725 8041643 بوشهر 137 3289000 کهکیلویهوبویراحمد 117 1880000 تهران 707 18584982 گلستان 711 16499655 خراسانجنوبی 496 663641 گیلان 652 12299870 خراسانرضوی 1520 18500000 لرستان 413 7100000 خراسانشمالی 70 1308830 مازندران 1738 27442920 خوزستان 877 13419228 مرکزی 506 8905446 زنجان 143 3823550 هرمزگان 233 467000 سمنان 386 8171720 همدان 673 7797300 سیستانوبلوچستان 135 3413113 یزد 833 9103580 فارس 1242 16296714 جنوباستانکرمان 14 170000 جمع کل 18192 285028388  صنعت مرغداری به دلایل گوناگونی از جمله سرعت بالای رشد طیور در زمان کوتاه نسبت به سایر دام ها، ضریب تبدیل غذایی پایین، امکان تولید در تمام شرایط آب و هوایی و بازگشت سریع سرمایه نسبت به سایر صنایع دامپروری دارای اولویت می باشد. مضاف بر این، مصرف گوشت مرغ از لحاظ جنبه های بهداشتی نیز به دلیل عدم امکان انتقال سریع بیماری های میکروبی، ویروسی و انگلی به انسان، ارزش غذایی بالا، ترکیب مناسب اسیدهای آمینه ضروری و ضریب هضم بالا نسبت به مصرف گوشت قرمز برتری دارد. هم چنین، شایان ذکر است که این صنعت در سال های اخیر پیشرفت های فن آوری وسیعی در زمینه اصلاح ژنتیکی طیور داشته که از لحاظ کمی و کیفی تولید را متأثر از خود ساخته است. بررسیهایانجامشدهتوسطمرکزپشتیبانیطیورشرکتسهامیپشتیبانیاموردام کشورنشانمیدهدکهبهطورمتوسطحدود60 تا70 درصدهزینهتولیدیککیلوگرم گوشتمرغاختصاصبههزینهتغذیه(دان) دارد.دربیناقلاممختلفتشکیلدهندهغذای مرغ،ذرت،کنجالهسویاوپودرماهیبهطورمتوسط62 تا70 درصدازهزینهخوراکمرغرا تشکیلمیدهد.آن چهبراهمیتذرت،کنجالهسویاوپودرماهیبهعنواننهادههایاصلی صنعتمرغداریمیافزاید،آناستکهایناقلامعمدتاًوارداتیبودهونوساناتناشیازقیمت وارداتاینمحصولاتهموارهباعثنوساناتشدیدقیمتمحصولنهایی(گوشتمرغ) این صنعتگردیدهاست.بهرغمتلاشهایصورتگرفته،صنعتمرغداریکشورهنوزنوسانات شدیدقیمتنهادههایتولیدوعدمکنترلمناسبقیمتآ ن هاراازیکسووکنترلشدید قیمتمحصولتولیدی(گوشتمرغ)راازسویدیگرتجربهمیکندکهاینامربهنوبهخود موجبکاهشسودتولیدکنندهوعدمرغبتبهسرمایهگذاریدراینبخشمیگردد(مشایخی و حاجی زادهفلاح، 1390).  1-5- مکمل های معدنی و ویتامینی مواد معدنی و ویتامین ها دارای وظایف بیولوژیکی زیادی در بدن می باشند و تامین بهینه آن ها برای تندرستی و عملکرد بهینه طیور ضروری است (NRC، 1994). در چند سال اخیر تحقیقات زیادی در مورد مقدار واقعی احتیاج به مواد معدنی و ویتامین ها صورت گرفته است(پوررضا، 1387). موسسات مختلف توصیه های متفاوتی از نیازهای مواد معدنی و ویتامینی را برای جوجه های گوشتی انجام می دهند، که از آن جمله می توان به انجمن تحقیقات ملی آمریکا NRC ( National Research Concil ) و نیز توصیه های شرکت های تولیدکننده سویه های خاص تجارتی اشاره کرد (Inal و همکاران، 2001). مکمل های معدنی و ویتامینی ترکیبی از مواد معدنی و ویتامین ها هستند که به جیره غذایی حوحه های گوشتی برای تامین آن دسته از مواد معدنی و ویتامین هایی که احتمال کمبودشان در جیره های غذایی بیشتر است اضافه می شوند. با توجه به اهمیت اضافه کردن مکمل های معدنی و ویتامینی به جیره های غذایی جوجه های گوشتی، امروزه تولید تجارتی این مکمل ها در تمام نقاط دنیا رایج است (Scott و همکاران، 1982). کارخانجات مختلفی نسبت به تولید انبوه مکمل های معدنی و ویتامینی اقدام می نمایند که در عمل مقادیر زیادتری از مواد معدنی و ویتامینی را در تولیدات خود استفاده می کنند (Asaduzzaman و همکاران، 2005). بیش از 55 تا 70 درصد کل هزینه های پرورشی جوجه های گوشتی مربوط به خوراک مصرفی می باشد که حدود 3 درصد از محموع هزینه ها را مواد معدنی و ویتامین ها به خود اختصاص می دهند (افشار، 1376 و فتحی، 1383). ازت و فسفری که از طریق مصرف بیش از حد این مکمل ها از طریق فضولات به محیط اطراف دفع می شود به آلودگی بیشتر محیط زیست دامن می زند (Keshavarz، 1998). استفاده زیاد از مواد معدنی و ویتامین ها علاوه بر موارد یاد شده، از طریق ایجاد تداخل های مختلف مواد معدنی و ویتامینی در برخی موارد اثرات سوئی بر عملکرد و کیفیت تخم مرغ نیز دارد(افشار، 1376 و فتحی، 1383). از طرفی با بالا رفتن سن، سرعت اضافه وزن کم تر گردیده و میزان خوراک مصرفی افزایش می یابد و احتمال داده می شود، میزان مواد معدنی و ویتامین های موجود در اقلام خوراکی مورد استفاده و نیز در جیره می تواند مقادیری از مواد معدنی و ویتامینی را برای تامین احتیاجات نگهداری و نیز تولید در مراحل بعدی پرورش تامین نماید (فتحی، 1383). گزارش های متعددی وجود دارد که مواد معدنی و ویتامین ها در اغلب موارد بدون در نظر گرفتن نیازهای واقعی بیش از حد نیاز به جیره های غذایی اضافه می شوند(Ruiz و Harms، 1990 ). ازآن جاکهکلیه ویتامینهایخالصجهتتهیهمکملویتامینیطیورازخارجکشور تهیه می شود، سالیانه شاهد خروج مقادیر زیادی ارز از کشور می باشیم. لذا اهمیت توجه به مقدار و چگونگی مصرف این کالا در صنعت طیور بسیار حائز اهمیت است. کاهش هزینه های این بخش مهم ترین تاثیر را بر سودآوری این صنعت و تولیدکنندگان آن خواهد داشت. در حالی که با توجه به موارد ذیل به نظر می رسد مصرف فعلی این مقدار مکمل ویتامینی بیش از حد نیاز باشد: 1- در حال حاضر مکمل های ویتامینی تولیدی رایج در ایران که برای جوجه های گوشتی تهیه می شود، چندین برابر نیاز های پیشنهادی ( 1994)NRCفرموله می شود (لسون و سامرز، 1385 ). 2- با توجه به این که ویتامین های محلول در چربی توانایی ذخیره در کبد را دارند این امکان وجود دارد که میزان ذخیره شدهدرطولدورهآغازینورشدکفافنیازدورهپایانیرابدهد (McDowell، 2000). 3 - مکان حضور ویتامین های مازاد بر نیاز در مدفوع و مصرف مجدد آن هاازطریقمدفوع خواریوجوددارد (McDowell، 2000). 4- امکان تأمین بخشی ازویتامین هایموردنیازپرندهازطریقاقلامخوراکیاصلیموجود درجیرهکهبههنگامجیرهنویسیموردتوجهقرارنمیگیرد (NRC، 1994). 5- استفادهبی رویهمرغدارانازبرخیویتامین هابه صورتمازادبر مکملویتامینیموجوددرجیرهغذایی. با توجه به نکات گفته شده آزمایش حاضر به منظور مقایسه انواع مکمل های معدنی و ویتامینی ویژه جوجه های گوشتی با توجه به صفات لاشه، پارامترهای خونی و فلور میکروبی روده صورت گرفته تا مناسب ترین مکمل 5/0 درصد مرغ گوشتی معرفی و از خروج ارز جلوگیری شود. فصل دوم کلیات و مرور منابع  2-1- مواد اولیه مورد استفاده در جیره های آزمایشی 2-1-1- ذرت گیاه ذرت از جنس Zea mays و از خانواده Gramineae است که تاکنون 507 گونه آن شناخته شده است. ذرت گیاهی است یکساله، ویژه مناطق گرم و فصول گرم سال در مناطق معتدل، گونه‌های مختلف ذرت در بیشتر نقاط دنیا قابل کشت و بهره‌برداری است، اما منشأ آن قارة آمریکا است و هنوز هم این قاره مقام اول تولید و مصرف آن را دارا است. دانه ذرت به رنگ‌های زرد، سفید، قرمز و بنفش دیده می‌شود که از بین آن ها در تجارت بین‌المللی گونه‌هایی که دارای رنگ زرد هستند اولویت بیشتری دارند، رنگ زرد پوسته ذرت مربوط به گزانتین و سایر پیش‌سازهای ویتامین A است(نوید شاد و جعفری صیادی، 1383). ذرتپسازگندموبرنجمهمترینمنبعتامینغذابرایجمعیتدرحالافزایشجهانمیباشد. ذرتبهدلیلقابلیتهایی مانندقدرتسازگاریباشرایطاقلیمی گوناگون،مقاومتنسبیبهخشکیوعملکرد زیاد،دربسیاریازکشورهابهطورگسترده کشتمیشود (Emam, ، 2007).  از دانه درشت به اشکال مختلف استفاده می‌شود که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از : 1ـ مصارف تغذیه‌ای برای انسان 2ـ مصارف تغذیه‌ای به عنوان خوراک دام و طیور 3ـ مصارف صنعتی برای تولید تنقلات مانند : ذرت پولک شده، برگ شده، پفک، آرد و بلغور ذرت که از آن برای صبحانه استفاده می‌شود. 4ـ آسیاب کردن ذرت برای تولید نشاسته، سیروپ، دکسترین، روغن و حتی شکر 5ـ تغذیه فرآورده‌های تخمیری مانند : الکل اتیلیک، الکل بوتیریک، الکل پروپیلیک، استالدهید، استون، اسید لاکتیک، اسید استیک، گلیسرول(نویدشاد و جعفری صیادی، 1383). دانه ذرت حاوی غلظت کمی از پروتئین خام (حدود 80 گرم در کیلوگرم) در مقایسه با گندم و جو ( حدود 110 گرم در کیلوگرم) می­باشد اما ارزش انرژی آن برای طیور بالاتر است ( حدوداً 14 در برابر 12.5 مگا­ژول در کیلوگرم). دلیل عمده این تفاوت در مقدار انرژی میزان بالای نشاسته ( بیش از 600 گرم در کیلوگرم) (Wardو همکاران، 1988) غلظت نسبتاً پایین پلی ­ساکارید­های غیر­نشاسته­ای محلول می باشد(Choct، 1997). در واقع ذرت حاوی یک گرم در کیلوگرم پلی ­ساکارید­های غیر­نشاسته­ای محلول می باشد در حالی که میزان آن ها در گندم، جو و چاودار به ترتیب 24، 45 و 46 گرم در کیلوگرم است (Cowieson، 2006). ذرت هم چنین غلظت پایینی از سایر فاکتور­های ضد تغذیه­ای مانند فیتین (Dardenne و همکاران، 1985)، ممانعت­کننده­های تریپسین و لکتینرا داراست (Cowieson، 2006). اما اگرچه به نظر می­رسد که ذرت به خوبی توسط طیور هضم گردد، شواهدی وجود دارد که بیان می­کنند، حضور نشاسته­های مقاوم می­توانند ارزش انرژی ذرت را محدود سازند. اگرچه ذرت در جیره غذایی طیور عمدتاً به عنوان منبع انرژی لحاظ می­گردد اما هم چنین، حدود 20% پروتئین در جیره آغازین جوجه­های گوشتی را فراهم می­سازد. اما پروتئین ذرت توازنی از اسید­های آمینه را داراست که از لحاظ تغذیه­ای ضعیف به شمار می­رود (Peter و همکاران، 2000). ذخایر عمده پروتئین در ذرت زئین و کافرین می­باشد (MacDonald و همکاران، 1971). زئین از لحاظ مقداری مهم­ترین بوده و از لحاظ اسید آمینه­های ضروری تریپتوفان و لیزین فقیر می­باشد. بنابراین اگرچه ذرت منبع مهمی از انرژی برای طیور به شمار می­رود اما مقدار پروتئین ذرت هم از لحاظ کمی و هم از جنبه کیفی ضعیف می­باشد (Cowieson، 2006). ارزش انرژی ذرت و عناصر غذایی قابل دسترس موجود در آن می­تواند متنوع باشد و از لحاظ سطح انرژی می تواند بزرگ تر از 162+_ کیلوکالری باشد. دلیل این تنوع ترکیب شیمیایی، مقدار نشاسته، ساختمان نشاسته، محافظت آمیلاز توسط آمیلوپکتین، قرار گرفتن نشاسته در بین ذرات درشت یا ماتریکس لیپید، پروتئین، کربوهیدرات و وجود ممانعت­ کننده­های آمیلاز و تراکم فیتات باشد (Cowieson، 2006). ذرت به دلیل دارا بودن مقادیر قابل توجهی از عناصر غذایی قابل هضم، منبع مهمی از انرژی در تغذیه طیور گوشتی محسوب می­گردد. کاربرد تغذیه­ای دانه­های ذرت در جوجه­های گوشتی بالا است و آن هم بر ضریب تبدیل مواد غذایی و هم وزن نهایی تأثیر گذار است. این عمدتاً به دلیل آن است که منبع انرژی آن به صورت نشاسته است که دارای قابلیت هضم بالایی در طیور می­باشد علاوه براین به راحتی قابل پلت شدن بوده و در نتیجه منبعی با دانسیته بالا از انرژی به سهولت قابل استفاده به شمار می­رود و از وجود فاکتور­های ضد تغذیه­ای عاری می­باشد( لاربیر، 1390 ).  2-1-2- کنجاله سویا سویا در اغلب کشورها کشت شده و بعد از فرآوری، در تغذیه دام و طیور استفاده می شود. تحقیقات نشان داده هیچ منبع پروتئینی را نمی توان بطور کامل جایگزین کنجاله سویا نمود. طی آزمایشی در سال 1917 مشخص شد حرارت دادن سویا، به دلیل تخریب مهارکننده های پروتئاز، موجب رشد و عملکرد بهتر حیوان می گردد. امروزه کنجاله سویا در بسیاری از مناطق به عنوان منبع اولیه تامین کننده پروتئین در تغذیه دام و طیور استفاده می شود. پیش بینی شده تولید جهانی کنجاله عصاره گیری شده با حلال، 114 میلیون تن از کل 165 میلیلون تن در سال 2000 باشد (ﺑﯿﺎت، 91). دانةسویا،حاوی 22-18 دانةسویا،حاوی و 35 تا 38 درصدپروتئینخامباقابلیتهضم 88 درصدمیباشد (پوررضا، 1387).دانةسویایخامدارایبازدارندههایبسیاریاستکهاین بازدارندههاباعثکاهشقابلیتهضموقابلیتاستفادهاز اسیدهایآمینهدرطیور،خوکونشخوارکنندگان میشوند. معمولاًبااستفادهازحرارت،میزاناینبازدارندههاکاهشمییابد (مظاهری و رضوی، 1374).Balloun و Johnston ( 1953) گزارشکردکهاستفادهاز دانةسویایخامدرجیرةطیور،میانگینطولدورةزندگی راکاهشودفعمتابولیکیاسیدهایصفراویراافزایش داده،کهاینامرباعثکاهشقابلیتهضمچربیهامیشود. بهعلاوهلکتینموجوددرحبوباتباعثدفعآمیلازازطریق مدفوعشدهودرنتیجهباعثکاهشقابلیتهضمنشاسته میگردد.مصرفدانةسویایخامدرجیرةطیور،باعث افزایشوزنغدةلوزالمعده ( 8 درصد در مقابل 37 درصد از وزن زنده )، افزایشوزندوازدهه ( 35/1 درمقابل 06/1 درصدازوزنزنده)، کاهشمصرفغذاورشدجوجههامیشود (Kaankuka و همکاران، 1996). کنجاله سویامتداولترینمنبعتامینپروتیینجیرهطیوراستکه 30 تا 40 درصدجیرهراتشکیلمی دهد. استفادهازاینمادهخوراکی به علتافزایشروبهتزایدقیمتآن،محدودبودنسطحزیرکشتدر کشورووابستهبودنبهوارداتمحدوداست(پوررضا، 1374 ). ﮐﻨﺠﺎﻟﻪ ﺳﻮﯾﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ذرت 10 درﺻﺪ اﻧﺮژی ﺧﺎم ﺑﯿﺸﺘﺮی داﺷﺘﻪ و اﻧﺮژی ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﯿﺴﻤﯽ آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ذرت 72 درﺻﺪ اﺳﺖ. ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﺣﺠﻢ ﮐﺮﺑﻮﻫﯿﺪارت ﻫﺎ در ﭘﻮﺳﺘﻪ ﮐﻨﺠﺎﻟﻪ ﺳﻮﯾﺎ ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﻗﻨﺪ ﻫﺎ و ﭘﻠﯽ ﺳﺎﮐﺎرﯾﺪﻫﺎی ﻏﯿﺮ ﻧﺸﺎﺳﺘﻪ ای در ﺣﯿﻮاﻧﺎت ﺗﮏ ﻣﻌﺪه ای ﻫﻀﻢ ﻧﺎﭼﯿﺰی دارﻧﺪ. ﮐﺮﺑﻮﻫﯿﺪرات ﻫﺎی ﻫﻀﻢ ﻧﺸﺪه، داﻧﺴﯿﺘﻪ ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی را ﮐﺎﻫﺶ داده و ﻣﺸﮑﻼﺗﯽ در ﺑﺮآورد ﻫﺰﯾﻨﻪ ﻓﺮﻣﻮﻻﺳﯿﻮن اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ. ﻗﺒﻞ از روﻏﻦ ﮐﺸﯽ ﺑﺎ ﺣﺬف ﭘﻮﺳﺘﻪ ﮐﻨﺠﺎﻟﻪ ﺳﻮﯾﺎ، ﻣﯿﺰان اﻧﺮژی و ﭘﺮوﺗﺌﯿﻦ اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ. ﺣﺬف اﻟﯿﮕﻮﺳﺎﮐﺎرﯾﺪﻫﺎ و ﭘﻠﯽ ﺳﺎﮐﺎرﯾﺪﻫﺎ ﻣﺸﮑﻞ ﺗﺮ ﺑﻮده و ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﮔﺬراﻧﺪن ﻣﺮاﺣﻞ اﺳﺘﺨﺮاج ﺗﻮﺳﻂ آب و اﻟﮑﻞ دارد. ﻧﺘﯿﺠﻪ اﯾﻦ ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﮐﻨﺴﺎﻧﺘﺮه ﭘﺮوﺗﺌﯿﻨﯽ ﺳﻮﯾﺎ ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد. اﺳﺘﻔﺎده از آﻧﺰﯾﻢ آﻟﻔﺎ ﮔﺎﻻﮐﺘﻮﺳﯿﺪاز ﺑﺎ آزاد ﮐﺮدن اﻧﺮژی ﻗﻨﺪﻫﺎی ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﮔﻮارش، اﻧﺮژی ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﯿﺴﻤﯽ را اﻓﺰاﯾﺶ ﻣﯽ دﻫﺪ. ﺟﯿﺮه ﻧﻮﯾﺴﺎن ﻣﻌﻤﻮﻻً اﺳﯿﺪآﻣﯿﻨﻪ ﻫﺎی ﮐﻨﺠﺎﻟﻪ ﺳﻮﯾﺎ را ﺑﺮ اﺳﺎس ﭘﺮوﺗﺌﯿﻦ ﺧﺎم ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ. ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ اﯾﻦ اﻧﺮژی، ﻫﺰﯾﻨﻪ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺧﻮراک ﻃﯿﻮر را ﺑﻬﺒﻮد ﺧﻮاﻫﺪ داد(ﺑﯿﺎت، 1391). کنجاله سویا دارای پروتئین زیاد و ساختار اسید آمینه ای بسیار مناسبی است. مقدار لیزین آن زیاد ولی مقدار متیونین کمی دارد. متیونین اولین اسید آمینه محدود کننده درآن است. از نظر سیستین در کم تر از حد مطلوب و تریپتوفان در مرز حاشیه ای قرار دارد و حدود 95 درصد نیتروژن موجود در آن جزء پروتئین حقیقی بوده و برای تمام حیوانات مناسب است(Wiryvan ، 1997 ). کاهش آلفاگالاکتوزیدهای کنجاله سویا، قابلیت هضم اسیدهای آمینه متیونین، آلانین، والین و لیزین آن را افزایش می دهد (Leske ، 1999 ). کنجاله سویا منبع مناسبی از اسیدهای آمینه ضروری به ویژه لیزین، گلیسین و تریپتوفان می باشد ولی مقادیر اسیدهای آمینه سیستئین و متیونین موجود در آن کم تر از مقدار مورد نیاز است(Wiryawan و Dingle، 1998). متیونین اولین اسید آمینه محدود کننده در جیره های پر انرژی بوده و بسیار حائز اهمیت است. با این حال، کنجاله سویا حاوی تعدادی ترکیبات ضد تغذیه ای و سمی از قبیل ترکیبات بازدارنده آنزیمی، آلرژی زا، گواترزا و عوامل ضد انعقاد خون می باشد. پروتئاز یکی از بازدارنده های مهم موجود در کنجاله سویا بوده و از هضم پروتئین جلوگیری می کنند. یکی از راه های خنثی سازی این عوامل ممانعت کننده کنجاله سویا، افزودن آنزیم به جیره است(Kocher و همکاران، 2000). Wiryvan در سال 1997 ارزش غذایی کنجاله سویا و پروتئین های سایر حبوبات را مورد ارزیابی قرار داد و گزارش نمود مقدار پروتئین خام درکنجاله سویا بیشتر از سایر پروتئین های حبوبات بوده و کنجاله سویا از نظر لیزین فقیرتر و از نظر تریپتوفان و اسیدهای آمینه گوگرددار (متیونین و سیستئین) غنی تر از سایر پروتئین های حبوبات است. وی هم چنین نشان داد که کنجاله سویای حاوی 45/45 درصد پروتئین خام دارای 89/6 درصد آرژانین، 44/2 درصد هیستیدین، 36/4 درصد ایزولوسین، 41/6 درصد لیزین، 28/7 درصد لوسین، 14/1 درصد متیونین است. Gatel در سال 1994 بعد از بررسی دوباره همبستگی بین پروتئین و اسیدهای آمینه در لگوم های دانه ای نشان داد که هر افزایشی در مقدار پروتئین سبب کاهش کیفیت پروتئین از نظر الگوی اسیدهای آمینه می شود. عواملی از جمله واریته سویا،شرایطاقلیمیمنطقهکشتواستفادهازکودهایازته، فسفرهوگوگرددارمی تواننددرارزش بیولوژیکی،کیفیتو مقدارپروتئینواسیدهایآمینهضروریوغیرضروریسویا مؤثرباشند (Wiryvan، 1977). Larbier وهمکاران( 1991گزارش دادندکهمیانگینقابلیتهضمحقیقیاسیدهای آمینه سویا 9/88 درصدبود،بهنحویکهارتباطنزدیکیبینزیستفراهمیوقابلیتهضمحقیقیلیزین وجودداشت. دربعضیازموادخوراکیمثلکنجالۀسویا مقادیرقابلیتهضمبعضیازاسیدهایآمینهایلئومو دفعیمشابهوبرایبعضیاسیدهایآمینهدیگربیشتریا کم تربود. مقادیرقابلیتهضمایلئومیاسیدهای آمینه10 تا25 درصدبیشترازقابلیتهضمدفعی اسیدهایآمینهبود. تخمیرمیکروبیدرانتهایدستگاه گوارشبعضیاسیدهایآمینهضروری ( ترئونینووالین) وبعضیاسیدهایآمینهغیرضروری ( سرین،آلانین، اسیدآسپارتیکواسیدگلوتامیک )رابیشترتحتتأثیر قراردادند.قابلیتهضمظاهریوحقیقیحاصلاز نمونه هایایلئومیوفضولاتدرموادخوراکیمختلفرا مقایسهنمودند (Marty، 1994). طیعملآوری،عواملضدتغذیهای درسویایپرچرباکسترودشدهازجملهبازدارندههایتریپسین، کیموتریپسین،فیتوهماگلوتنینها،اورهآزوعواملآلرژیک،لیپازهاو لیپواکسیژنازها،تا 85 درصدکاهشمییابد (Maclsaac و همکاران، 2005). آنزیمغیرفعال تریپسینوژنکهازپانکراسترشحمی گردد،بوسیلهآنزیمانتروکینازکه ازمخاطدوازدههترشحمیشودبهتریپسینفعالتبدیلمیگرددو اینفعالسازیتوسطخودتریپسینبهصورتخودکارادامهمییابد. آنزیمتریپسینهم چنینسببفعالشدنزیموژنغیرفعال کیموتریپسینوژن،بهآنزیمفعالکیموتریپسینمیگرددکههردوی اینآنزیمهاازجملهآنزیمهایمهموحیاتیدرهضمپروتئینها هستند. وجوددوبازدارندهمعروفتریپسینو کیموتریپسین دردانهسویاازعملایندوآنزیمکهنقشآن هادرهضمپروتئیناستجلوگیرینمودهوسببتحریکترشحپانکراسمیشود(Waldroup و Cotton، 1974)، کهدراینصورتنهتنهاکاهشرشد ناشیازازدیادترشحپانکراسحاصلمیشودبلکهسبببزرگشدنغدهپانکراسنیزمیگردد. Anderson وهمکاران (1992) گزارش کردندکهسویایخامبهعلتوجودبرخیازبازدارندهها،درطیور گوشتیباعثکاهشعملکردمیشود. آنزیمغیرفعال تریپسینوژن که از پانکراس ترشح می گردد، به وسیله آنزیم انتروکیناز که از مخاط دوازدهه ترشح می شود، به تریپسین فعال تبدیل می گردد و این فعال سازی، توسط خود تریپسین به صورت خودکار ادامه می یابد. آنزیم تریپسین هم چنین سبب فعال شدن زیموژن غیر فعال کیموتریپسینوژن به آنزیم فعال کیموتریپسین می گردد که هر دوی این آنزیم ها از جمله آنزیم های مهم و حیاتی در هضم پروتئین ها هستند. وجود دو بازدارنده معروف تریپسین (کونیتز) وکیموتریپسین (بومن برک) در دانه سویا از عمل این دو آنزیم که نقش آن ها در هضم پروتئین است، جلوگیری نموده و سبب تحریک ترشح پانکراس می شود، که در این صورت نه تنها کاهش رشد ناشی از ازدیاد ترشح پانکراس حاصل می شود، بلکه سبب بزرگ شدن غده پانکراس نیز می گردد(Waldroupو Cotton، 1974). Andersonو همکاران در سال 1992 گزارش کردندکه سویای خام به علت وجود برخی از بازدارنده ها، در طیور گوشتی باعث کاهش عملکرد می شود. کنجالهسویابه عنواناصلیترینتامینکنندهپروتئینجیرهمیباشدکهبه طوروسیعیدرخوراکهایطیورمورداستفادهقرارمیگیرد (McGinnis، 1983).بتا- مانان حدود 3/1 درصد کنجاله سویای 48 درصد، و 5 /1 تا 7/1 درصد را تشکیل می دهد. و در مراحل خشک کردن و حرارت دادن کنجاله سویا، از بین نمی رود (ChemGen، 2002). بتامانان یک پلی ساکارید خطی است که از واحدهای تکرار شونده بتا ( 1 و 4) مانوز و ( 1 و 6) گالاکتوز تشکیل شده و ملکول های گلوکز به زنجیره اصلی بتامانان چسبیده اند( هاشمی، 1370 ). وجود 2 تا 4 درصد از مانان موجود در صمغ گار در جوجه گوشتی،سببکاهشرشدوبازدهاستفادهازخوراکمیشود (Vermaو McNab، 1984). بتا – د- مانانازیکآنزیمآندوهیدرولازاستکهازتخمیرباسیلوسلنتوس به دست می آید و بتا - مانان و مشتقات آن را تجزیه می کند (Daskiranو Teeter، 2002). ﺑﻌﺪ از ﺣﺮارت دﻫﯽ و اﺳﺘﺨﺮاج روﻏﻦ، ﮐﻨﺠﺎﻟﻪ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده در ﺗﻐﺬﯾﻪ دام ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺴﯿﺎری از ﻓﺎﮐﺘﻮرﻫﺎی ﺿﺪ ﺗﻐﺬﯾﻪ ای ﻧﺎﭘﺎﯾﺪار، ﺑﻌﺪ از ﺣﺮارت ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﻨﺪ. اﻣﺎ در ﺣﯿﻦ ﺣﺮارت دﻫﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺴﯿﺎری از ﭘﺮوﺗﺌﯿﻦ ﻫﺎی ﻗﺎﺑﻞ ﻫﻀﻢ ﻧﯿﺰ از ﺑﯿﻦ ﺑﺮوﻧﺪ. از ﻣﻬﺎرﮐﻨﻨﺪه ﻫﺎی ﭘﺮوﺗﺌﺎز ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻬﺎرﮐﻨﻨﺪه ﺗﺮﯾﭙﺴﯿﻦ اﺷﺎره ﻧﻤﻮد. ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻣﻬﺎرﮐﻨﻨﺪه ﻫﺎی ﭘﺮوﺗﺌﺎز و ﺑﺎﻧﺪ ﺷﺪن آن ها ﺑﺎ ﭘﺮوﺗﺌﯿﻦ، ﻫﻀﻢ اﯾﻦ ﻣﻮاد ﻣﻐﺬی در ﺣﯿﻮان ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽ ﯾﺎﺑﺪ. ﭘﺎﻧﮑﺮاس ﺑﺮای ﺟﺒﺮان آن ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮی ﮐﺮده اﻣﺎ ﺑﺴﯿﺎری از اﺳﯿﺪﻫﺎی آﻣﯿﻨﻪ ﮔﻮﮔﺮددار از دﺳﺖ ﻣﯽ روﻧﺪ. ﺣﺮارت دﻫﯽ ﺑﯿﺶ از ﺣﺪ ﻧﯿﺰ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ دﺳﺘﺮﺳﯽ ﻟﯿﺰﯾﻦ را ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺗﺸﮑﯿﻞ واﮐﻨﺶ ﻣﯿﻼرد ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽ دﻫﺪ. در آزﻣﺎﯾﺸﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﺳﯿﺪﻫﺎی آﻣﯿﻨﻪ، در ﻃﯽ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻫﯿﺪروﻟﯿﺰ اﺳﯿﺪ، آزادﺳﺎزی ﻗﻨﺪ ﻫﺎ و آﻟﺪﻫﯿﺪ ﻫﺎی ﻣﺘﺼﻞ ﺑﻪ ﻟﯿﺰﯾﻦ ﮔﺰارش ﻧﺸﺪه اﺳﺖ(ﺑﯿﺎت، 1391). مهم ترین مسئله در خرید سویا به مسائل اقتصادی مربوط می شود. با وجود چند منبع با قیمت و کیفیت های مختلف، باید بهترین محموله برای تولید انتخاب شود. بنابراین نه تنها قیمت و کیفیت سویا، بلکه قیمت و ارزش تغذیه ای سایر اجزای خوراکی نیز در خرید این منبع پروتئینی تاثیر دارد. در بحث فرآوری خوراک، کیفیت کنجاله سویا بر عملکرد حیوان و خوش خوراکی خوراک تاثیر دارد. حرارت دادن موجب دناتوره شدن پروتئین ها شده و مواد ضد تغذیه ای مانند مهارکننده های تریپسین را تخریب می کند. نتایج نشان داده قابلیت هضم کنجاله هایی که حرارت کمی دیدند، کم است و در مقابل حرارت دهی زیاد، موجب عملکرد بهتر حیوان شده است. مواد مغذی مثل اسیدهای آمینه لیزین و سیستین نسبت به مواد حرارت حساس هستند (بیات، 91 ).  2-1-3- چربی ها ﺩﺭ ﺍﻭﺍﺧﺮ ﺩ ﻫﻪ ۱۹۴۰ ﻣﻴﻼﺩﻱ، ﭼﺮﺑﻲﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﻮﺍﺩ ﻏﺬﺍﻳﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺩﺭ ﺻﻨﻌﺖ ﺧﻮﺭﺍﻙ ﺩﺍﻡ ﺍﻓﺰﻭﺩﻩ ﺷﺪﻧﺪ. ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺕ ﺍﻭﻟﻴﻪ ﻧﺸﺎﻥ ﺩ ﺍﺩ ﻛﻪ ﭼﺮﺑﻲﻫﺎﻱ ﺍﻓﺰﻭﺩﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺧﻮﺭﺍﻙ ﮔﻮﻧﻪﻫﺎﻱ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺣﻴﻮﺍﻧﺎﺕ، به خوبی ﺗﻮﺳﻂ آن ها ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻭﺍﻗﻊ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻣــﻮﺍﺭﺩ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﻋﻤﻠﻜﺮﺩ آن ها ﻣﻲﮔﺮﺩﺩ(Moav، 1995 و Summers، 1984). ﭼﺮبی ها ﺍﺳــﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺟﻴﺮﻩ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻃﻴــﻮﺭ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ آن چه ﺍﻧﺘﻈﺎﺭ ﻣﻲﺭﻭﺩ، ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﻲ ﺩﻫﻨﺪ. ﺍﻳﻦ ﺍﺛﺮ ﺑﻨﺎﻡ ﺍﺛﺮ ﺍﻓﺰﺍﻳﺸــﻲ ﺍﻧﺮﮊﻱﺯﺍﻳﻲ ﭼﺮﺑﻲﻫﺎ ﺷــﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻮﺍﺳﻄﻪ ﭼﻨﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﻋﻤﺪﻩ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻃﻮﻻﻧﻲﺗﺮ ﺷﺪﻥ ﺯﻣﺎﻥ ﻋﺒﻮﺭ ﻏﺬﺍ ﺍﺯ ﺩﺳــﺘﮕﺎﻩ ﮔﻮﺍﺭﺵ ﺩﺭ ﺍﺛﺮ ﺍﻓﺰﻭﺩﻥ ﭼﺮﺑﻲ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﻬﺒﻮﺩ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﻫﻀﻢ ﻭ ﺟﺬﺏ ﺳــﺎﻳﺮ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﻐﺬﻱ، کم تر ﺑﻮﺩﻥ ﺍﺗﻼﻑ ﺣﺮﺍﺭﺗﻲ ﺟﻴﺮﻩ ﻣﻜﻤﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﺎ ﭼﺮﺑﻲ ﻭ ﺩﺭ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺑﻬﺘﺮ ﺍﺯ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﺟﻴﺮﻩ ﻭ ﻧﻴﺰ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺟﺬﺏ ﺍﺳﻴﺪﻫﺎﻱ ﭼﺮﺏ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﺪﻥ ﻧﺴــﺒﺖ ﺍﺳﻴﺪ ﻫﺎﻱ ﭼﺮﺏ ﻏﻴﺮ ﺍﺷﺒﺎﻉ ﺑﻪ ﺍﺷــﺒﺎﻉ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮﺩ(Nitsan و همکاران، 1997). ﭼﺮﺑﻲﻫﺎ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﺩﺍﺷﺘﻦ ﻣﻘﺪﺍﺭ ﺯﻳﺎﺩ ﻱ ﺍﻧﺮﮊﻱ، ﻣﻮﺟﺐ ﻛﺎﻫﺶ ﮔﺮﺩ ﻭ ﻏﺒﺎﺭ ﻧﺎﺷــﻲ ﺍﺯ ﺧﻮﺭﺍﻙ ﻫﺎﻱ ﺁﺭﺩﻱ ﮔﺮﺩﻳﺪﻩ ﻭ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﻣﺼﺮﻑ آن را ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻲﺷــﻮﻧﺪ (Ensminger و Olentin ، 1990). ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻭﺟﻮﺩ ﻣﺰﻳﺖ ﻫﺎﻱ ﺍﻓﺰﻭﺩﻥ ﭼﺮﺑﻲ ﺗﻨﻬﺎ ﺯﻣﺎﻧﻲ ﻣﺆﺛﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷــﺪ ﻛﻪ ﺳــﺎﻳﺮ ﻣﻮﺍﺩ ﻣﻐﺬﻱ ﺟﻴﺮﻩ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﺍﻧﺮﮊﻱ ﻣﺘﻮﺍﺯﻥ ﺷــﻮﻧﺪ(Leeson و همکارن، 1996). دریافت فایل تاثیر پریمکسهای تجاری مختلف ویتامینه و معدنی بر صفات لاشه‌،فراسنجه های خونی و فلور میکروبی روده جوجه های نر گوشتی

رابطه بین درک شنیداری و به کارگیری راهبردهای فراشناختی، شناختی و اجتماعی عاطفی بر اساس عملکرد فارسی آموزان غیرایرانی

رابطه بین درک شنیداری و به کارگیری راهبردهای فراشناختی، شناختی و اجتماعی عاطفی بر اساس عملکرد فارسی آموزان غیرایرانی چکیده پژوهش حاضر به بررسی رابطه بین درک شنیداری و به­کارگیری راهبردهای فراشناختی، شناختی و اجتماعی – عاطفی بر اساس عملکرد 45فارسی­آموز غیرایرانی می­پردازد. در فرآیند فراگیری زبان دوم مهارت شنیدن، فرآیندی پویا محسوب می­شود و افزایش درک شنیداری می­تواند موجب رشد دیگر مهارت­های زبانی مانند خواندن، صحبت کردن و نوشتن شود و در نتیجه بسندگی زبانی ارتقا یابد. راهبردهای شنیداری، زیرمجموعه­ای از راهبردهای زبان­آموزی ویژه مهارت شنیدن هستند. راهبردهای زبان­آموزی، فعالیت­های ذهنی هستند مبتنی بر قوای شناختی ذهنِ که به رشد و بهبود فرآیند زبان­آموزی و شناخت سازوکارهای ذهنی دخیل در این فرآیند کمک می­کنند و بر همین اساس به سه دسته عمده فراشناختی، شناختی و اجتماعی- عاطفی طبقه­بندی شده­اند. برای انجام این پژوهش از آزمون شنیداری و پرسشنامه راهبردهای شنیداری استفاده شد. فارسی­آموزان بر اساس نمره شنیداری به دو گروه موفق و ناموفق تقسیم شدند و با استفاده از پرسشنامه اطلاعات مربوط به به­کارگیری راهبردها جمع­آوری شد. داده­های به­دست­آمده به کمک روش­های آماری مناسب تحلیل گردید. یافته­های پژوهش حاضر نشان داد فارسی­آموزان انواع راهبردهای مزبور را به­گونه­ای پویا به­کار می­گیرند. در به­کارگیری سه دسته کلی راهبردها بین فارسی­آموزان موفق و ناموفق در درک شنیداری تفاوت معناداری وجود ندارد، لیکن در زیرمجموعه راهبردهای فراشناختی و شناختی تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهده می­شود؛ فارسی­آموزانی که از درک شنیداری بالاتری برخوردار هستند، در به­کارگیری راهبردها دست به انتخاب می­زنند و از ترکیبی از راهبرد فراشناختیِ نظارت و راهبرد شناختیِ انتقال بیش از فارسی­آموزانی که درک شنیداری پایین­تری دارند، استفاده می­کنند. همچنین، جنسیت و ملیت فارسی­آموزان تأثیر معناداری در به­کارگیری راهبردها ندارد. فهرست مطالب فصل 1. 1 مقدمه پژوهش.. 1 -1-1مقدمه.. 2 -1-2 بیان مسئله.. 3 -1-3شیوه­های سنجش راهبردهای زبان آموزی.. 8 -1-4طبقه­بندیِ راهبردهای زبان­آموزی.. 9 -1-5 اهمیت مسئله.. 10 -1-6 اهداف پژوهش.. 11 -1-7 متغیرهای پژوهش.. 12 -1-8 پرسش­ها و فرضیه­های پژوهش.. 12 -1-9جامعهموردمطالعه.. 14 -1-10 مفاهیم و اصطلاحات تخصصی.. 14 فصل 2. 16 مبانی نظری و پیشینه پژوهش.. 16 -2-1 مبانی نظری.. 17 -2-1-1 مقدمه.. 17 -2-1-2 فراگیری مهارت‌های زبان دوم از دیدگاه شناختی.. 17 -2-1-3مهارت شنیدن در زبان اول و دوم.. 19 -2-1-4 اهمیتشنیدندرفراگیریزباندوم.. 20 -2-1-5اهمیت فراشناخت در درک شنیداری.. 21 -2-1-6 الگوهایپردازشیشنیدن.. 26 -2-1-6-1پردازشبالابهپایین: دانشپیشین.. 26 -2-1-6-2دانشپیشین: دانشطرحواره‌ایوبافتی.. 27 -2-1-6-3دانشپیشین: سازماندهنده‌یمقدم.. 28 -2-1-6-4پردازشپایینبهبالا: دانشزبانی.. 30 -2-1-6-5تعاملدانش‌زبانیودانشپیشیندرجبرانکاستی‌هایدرکشنیداری 31 -2-1-7 شنیدن تعاملی و غیرتعاملی.. 32 -2-1-8تفاوت متون کتبی و شفاهی: تفاوت‌ها و دشواری‌ها.. 34 -2-2راهبردهای زبان­آموزی.. 36 -2-2-1 مقدمه.. 36 -2-2-2تعاریف راهبردهای زبان‌آموزی.. 37 -2-2-3راهبردهایزبان‌آموزیازدیدگاهشناختی.. 39 -2-2-4شیوه‌های یادگیری و راهبردهای زبان‌آموزی.. 41 -2-2-5طبقه‌بندی راهبردهای زبان‌آموزی.. 42 -2-2-6 عوامل تأثیرگذار به کارگیری راهبردها.. 44 -2-2-6راهبردهای شنیداری.. 46 -2-2-7راهبردهای فراشناختی، شناختی و اجتماعی- عاطفی.. 51 -2-2-8 روش‌های سنجش راهبردهای شنیداری.. 54 -2-2-8-1راهکارهایمبتنیبرگذشته (پرسشنامه‌ها،مصاحبه‌ها).. 54 -2-2-8-2مشاهده.. 55 -2-2-8-3شیوهبلندفکرکردن.. 56 -2-2-8-4شیوهروزنگاری.. 57 -2-2-8-5فناوریرایانه‌ای.. 58 -2-2-9 جمع‌بندیمطالببخشراهبردهایزبان‌آموزی.. 58 -2-3پیشینه.. 59 -2-3-1 مقدمه.. 59 -2-3-2رابطه بین درک شنیداری و راهبردهای شنیداری.. 59 -2-3-2به کارگیری راهبردهای شنیداری، تفاوت‌ها و رفتارها.. 64 -2-3-3راهبردهای شنیداری و دانش پیشین.. 66 -2-3-4آموزش راهبردهای شنیداری و درک شنیداری.. 72 -2-3-5 تعامل راهبردها در درک شنیداری.. 77 فصل 3. 80 روش پژوهش.. 80 -3-1 مقدمه.. 81 -3-2 آزمودنی­ها.. 81 -3-3 طرح پژوهش.. 81 -3-4 ابزار پژوهش.. 82 -3-4-1آزمون شنیدن.. 83 -3-4-1-1 انتخابمتنشنیداری.. 83 -3-4-1-2انتخابمتونواقعی.. 83 -3-4-1-3موضوعمتنشنیداری.. 84 -3-4-1-4ضبطکردنازرادیووتلویزیون.. 85 -3-4-1-5زبانِآزمون.. 85 -3-4-1-6آزمونکتبی.. 85 -3-4-1-7پاسخ­هایچندگزینهای.. 86 -3-4-1-8زمانِآزمون.. 86 -3-4-1-9دوبارشنیدن.. 86 -3-4-1-10پایاییآزمون.. 88 -3-4-2 پرسشنامه راهبردهای شنیداری.. 88 -3-4-2-1پایاییپرسشنامهشنیدن.. 90 -3-5 روش اجرای آزمون و گردآوری داده­ها.. 90 -3-6روش تحلیل داده­ها.. 91 فصل 4. 93 تحلیلدادهها.. 93 -4-1 مقدمه.. 94 -4-2تحلیل داده­ها.. 94 فصل 5. 111 بحث و نتیجه­گیری.. 111 -5-1 مقدمه.. 112 - 5 -2 بحث.. 112 -5-3فرضیه­های پژوهش.. 116 -5-4 یافته­های پژوهش.. 119 -5 -5 پیشنهادهایی برای پژوهش­های آتی.. 121 کتابنامه.. 122 پیوست.. 128 واژنامه فارسی به انگلیسی.. 129 واژنامه انگلیسی به فارسی.. 133 آزمون شنیدن.. 137 پرسشنامه راهبردهای شنیداری.. 141  فهرست جدول­ها جدولشماره1- میانگینبه­کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی- عاطفیومجموعهراهبردهایفراشناختیوشناختی.. 95 جدولشماره2: رتبهمیانگینبه­کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفی 96 جدولشماره3: سطحمعناداریبه­کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفی 96 جدولشماره4: میانگینبه کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفیبیندوگروهموفقوناموفقدرمهارتشنیداری.. 98 جدولشماره5: مقایسهمیانگینراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفیدردوگروهموفقوناموفق.. 98 جدولشماره6: میانگینبه کارگیریمجموعهتفصیلیراهبردهایفراشناختیوشناختیدردوگروهموفقوناموفق.. 99 جدولشماره7–مقایسهمیاگینمجموعهراهبردهایفراشناختیوشناختیدردوگروهموفقوناموفق 100 جدولشماره8: تعداددوگروهجنسیتیزنانومردانازبین45فارسی آموز.. 102 جدولشماره9: میانگینبه کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفیدردوگروهجنسیتیزنانومردان.. 102 جدولشماره10: مقایسهمیانگینبه کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفیدرگروهجنسیتیزنانومردان.. 103 جدولشماره 11: میانگینمجموعهراهبردهایفراشناختیوشناختیدردوگروهزنانومردان 104 جدولشماره12: مقایسهمیانگینمجموعهتفصیلیراهبردهایفراشناختیوشناختیدرگروهمردانوزنان.. 105 جدولشماره13: تعدادفارسی آموزانباملیت­هایمختلف.. 106 جدولشماره14: ملیتفارسی آموزاندردوگروهعربوغیرعرب.. 107 جدولشماره16: مقایسهمیانگینبه­کارگیریراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی–عاطفیدردوگروهملیتیعربوغیرعرب.. 108 جدولشماره17: میانگینمجموعهتفصیلیراهبردهایفراشناختیوشناختیبین45فارسیآموزدردوگروهملیتیعربوغیرعرب.. 109 جدولشماره18: مقایسهمیانگینراهبردهایفراشناختی،شناختیواجتماعی- عاطفیدردوگروهملیتیعربوغیرعرب.. 110 فصل1 مقدمه پژوهش -1-1مقدمه راهبردهای شنیداری یکی از مؤلفه­هایی است که به درک شنیداری کمک می­کند. در این زمینه، از منظر نظری و کاربردی خلأ وجود دارد و دستیابی به یافته­های دقیق مستلزم پژوهش گسترده است. گرچه در سال­های اخیر در سراسر دنیا پژوهش در زمینه راهبردهای زبان­آموزی روند رو به افزایشی داشته است، اما میزان مطالعات مربوط به درک شنیداری چندان چشمگیر نبوده است و دامنه پژوهش در زمینه­ی به­کارگیری راهبردها از آن هم محدودتر بوده است. وقتی درباره فراگیری زبان مادری صحبت می­کنیم، معمولاً ترتیبِ شنیدن، صحبت کردن، خواندن و نوشتن درباره مهارت­های چهارگانه منطقی به­نظر می­رسد. اهمیت شنیدن نه فقط به آن دلیل است که اولین مهارتی است که در زبان اول فراگرفته می­شود، بلکه این مهارت بیش از سایر مهارت­ها به کار گرفته می­شود. به­طور متوسط افراد دو برابر آن­چه صحبت می­کنند، چهار برابر آن­چه می­خوانند و پنج برابر آن­چه می­نویسند، می­شنوند (هولدن[1]،259:2004). تا پیش از سال­های 1970، شنیدن فعالیتی غیرپویا محسوب می­شد و در کلاس­های درس زبان اهمیت کم­تری برای آن قائل بودند. امروزه شنیدن فعالیتی پویا تشخیص داده می­شود که برای فراگیری زبان دوم بسیار حائز اهمیت است (هولدن، 256:2004). در مهارت شنیدن با پیام شفاهی یا گفتار سروکار داریم. دریافت گفتار در سه مرحله صورت می­پذیرد. در مرحله اول، یعنی مرحله دریافت، شنونده باید تشخیص دهد صداهایی که می­شنود، پیام زبانی هستند و نه اصواتی نامفهوم؛ یعنی او باید تشخیص دهد صداهایی که می­شنود عناصری از یک نظام زبانی هستند. در مرحله دوم، مرحله تحلیل، شنونده صورت­های واژگانی و نحوی را شناسایی می­کند و آن­ها را سازمان­دهی می­کند. در مرحله سوم، مرحله کاربرد، پیام شنیداری را برای نگه­داشتن در حافظه بلندمدت از نو رمزگشایی می­کند و میان اطلاعات جدید و اطلاعاتی که از پیش در ذهن دارد، پیوند ایجاد می­کند. این مراحل بسیار سریع انجام می­شوند و با هم هم­پوشانی­دارند (ریورز[2]، 82:1983). از این رو، درک شنیداری فرآیندی پویا تشخیص داده می­شود که مستلزم فرآیندهای شناختی پیچیده است. سخنگویان بومی و زبان­آموزان ماهر زبان دوم، این فرآیندهای پیچیده را به آسانی انجام می­دهند. -1-2 بیان مسئله در سال­­های اخیر، بر نقش اساسی شنیدن در آسان کردن زبان­آموزی تأکید بسیار شده است. بنا به عقیده گری[3] (1975، به نقل از هولدن، 2004)، اولویت قائل شدن برای مهارت شنیدن، به­خصوص در مراحل اولیه آموزش زبان، بهره­های شناختی، عاطفی، بازدهی و کارآیی به دنبال دارد. شناختی به دلیل آن­که شنیدن مسیر طبیعی زبان­آموزی را در زبان اول بازمی­تاباند و این مسیر را هموار می­سازد. عاطفی، از این روکه تأکید بر مهارت شنیدن و اولویت قائل شدن برای آن به­گونه­ای مزیتی روان­شناختی محسوب می­شود، چراکه زبان­آموز برای تولید بی­درنگِ زبان تحت فشار نیست، می­تواند با آرامش توجه خود را بر درک گفتار، بهبود مهارت­های شنیداری و درونی کردن واژه­ها و ساختار زبان متمرکز سازد، و از این طریق، دیگر مهارت­های زبانی پدیدار شوند. بازدهی، از این نظر که اگر زبان­آموز مجبور نباشد به­سرعت بخش بزرگی از زبانی را که می­شنود، تولید کند، در تدوین مطالب و مواد آموزشی با نگرشی منطقی­تر روبه­رو خواهیم بود؛ و کارآیی، از این رو که پژوهش­ها نشان داده است بزرگسالان 40 الی 50 درصد از زمان ارتباطی را صرف شنیدن می­کنند،25 الی 30 درصد از این زمان را به صحبت کردن، 10 الی 15 درصد رابه خواندن و کم­تر از 10 درصد را به نوشتن اختصاص می­دهند. بنابراین می­توان نتیجه گرفت زبان­آموزان از مهارت شنیدن بیش از دیگر مهارت­ها استفاده می­کنند. به­عقیده وندرگریفت[4] (3:2004)، شنیدن یکی از چالش­برانگیزترین مهارت­ها برای زبان­آموزان زبان دوم است، زیرا با تکیه بر اطلاعاتی که از طریقِ مهارت شنیدن کسب می­کنند، دانش لازم را برای به­کارگیری زبان پی­ریزی می­کنند. در واقع، شنیدن درون­داد لازم برای تمرین و فراگیریِ زبان دوم را در اختیار آن­ها قرار می­دهد. از دیدگاه تاریخی، در پژوهش­های مربوط به زبان دوم، درک شنیداری کم­ترین توجه را به خود معطوف داشته است، با این­که یکی از مهم­ترین مهارت­هایی است که زبان­آموزان به آن نیاز دارند. تا پیش از دهه 1970، درک شنیداری فعالیتی غیرپویا محسوب می­شد و به آن توجهی نمی­شد و فرض بر این بود که توانایی زبان­آموز در درک زبان شفاهی کاملاً به شیوه­ای استنتاجی از طریق تکرار و تقلید تحقق می­یابد. حتی کتاب یا متن آموزشی برای آموزش مهارت شنیدن وجود نداشت و گمان بر این بود که درک زبان شفاهی خودبه­خودی صورت می­پذیرد (وندرگریفت، 4:2004). به هرحال، امروزه پژوهش­ها در این زمینه نشانگر اهمیت شنیدن و راهبردهای شنیداری هستند. سازوکارِ پردازش کردن زبان شفاهی، درک کردن آن و پاسخ دادن به آن با توانایی، آسانی و اعتماد بیش­تر مورد توجه قرار گرفته است. نخستین پژوهش­ها درباره راهبردهای زبان­آموزی نیز در سال­های 1970 انجام گرفت. روبین[5] (1975، به نقل از ماکارو[6]، 2007)، به بررسی ویژگی­های زبان­آموزانِ خوب پرداخت. هدف وی شناسایی دشواری­های زبان­آموزان ضعیف در مواجهه با فرآیند یادگیری بود و نه تمسخر کردن آن­ها به دلیل ضعیف بودن. بدین طریق، برخی ویژگی­های زبان­آموزانِ کارآمد مشخص شد، میل به حدس زدن و میل به ارتباط برقرار کردن. با مطالعه راهبردهایی که زبان­آموزان به کار می­بستند، چنین نتیجه گرفته شد که می­توان به همه زبان­آموزان کمک کرد تا موفق شوند. این ادعا، زیربنای بسیار مهمی برای سایر پژوهش­ها درباره راهبردهای یادگیریِ مهارت­های زبانی، از جمله شنیدن، ایجاد نمود و بیش­تر پژوهش­ها بر مبنایِ تمایز عملکردِ زبان­آموزانِ قوی از ضعیف بنیان نهاده شد. به عقیده اُتمن[7] و ونَتَس[8](20:2005)، یکی از دلایل ناکارآمدی شنوندگان زبان دوم در پردازش گفتار از آن­جا ناشی می­شود که زبان شفاهی شامل کلمات یا عباراتی است که شنونده می­تواند به­خوبی بشنود، اما نمی­تواند بفهمد، زیرا بر نحو و نظام معنایی زبان احاطه کامل ندارد و دانش واژگانی او نیز بسنده نیست؛ و زبان شفاهی خواهی نخواهی حاوی واژه­های ناآشناست. یکی دیگر از دلایل فقدان دانش پیشین[9]، دانش بافتی[10] و اجتماعی- فرهنگی درباره زبان هدف است که خود موانعی بر سر راه درک ایجاد می­کنند. دانش پیشین به تجربه و انتظارات زبان­آموز از زندگی واقعی مربوط می­شود. در بررسی مشکلات پردازشی زبان­آموزان زبان دوم، اهمیت این دانش آشکار می­شود. شنیدن صرفاً مستلزم مشخص کردن ویژگی­های زبانی متن شنیداری نیست، بلکه باید بین پیام شفاهی و آن­چه شنوندگان از پیش درباره عنوان می­دانند همخوانی ایجاد شود. در واقع، درک هنگامی تحقق می­یابد که شنونده آن­چه را می­شنود درون بافت قرار دهد. بنابراین، شنوندگان در تلاش برای درک اطلاعات متون شفاهی باید فرآیندهای ذهنی متفاوت و پیچیده­ای را پشت سر بگذرانند. به­ندرت پیش می­آید بین دانشی که زبان­آموزان دارند و داده­های شنیداری که در معرض آن قرار می­گیرند، همخوانی کاملی وجود داشته باشد؛ زبان­آموزان برای پُر کردن خلأهای موجود در فرآیند درک باید دست به تلاش­های ویژه­ای بزنند تا بتوانند به نحوی معنا را استخراج کنند و فرآیند یادگیری را برای خود آسان سازند. فرآیندهای ذهنی که با هدف درک اطلاعات جدید، یادگیری یا حفظ این اطلاعات فعال می­شوند، راهبردهای یادگیری نام دارند. از مشخصه­های بارزِ راهبردهای یادگیری این است که با تقویت درک، یادگیری یا حفظ اطلاعات، خودآگاهانه به­کارگرفته می­شوند (اومالی[11] و همکاران، 418:1989). بررسی و پژوهش درباره راهبردها محور مطالعات شناختی است. اومالی و شاموت[12] (1990) به راهبردهای زبان­آموزی به مثابه مهارت­هایی نگاه می­کنند که در بدو امر به صورت دانش بیانی[13] کسب می­شوند و در نتیجه­ی تمرین بسیار به دانش فرآیندی[14] بدل می­گردند. مفهوم دانش بیانی از نظریه شناختیِ اندرسن[15] درباره یادگیری اقتباس شد. اندرسن در سال­های 1976 و 1983 نظریه شناختی خود را درباره یادگیری ارائه کرد. در چارچوبِ نظریه او، دانش بیانی یعنی آگاهی یافتن از اجزای زبان، اما عدم آگاهی از چگونگیِ به­کارگیری موفقیت­آمیزِ آن؛ دانش فرآیندی یعنی آگاهی از چگونگیِ به­کارگیریِ موفقیت­آمیز دانشِ بیانی. برای مثال، ممکن است زبان­آموزان ظرف چند روز مقوله زمان را یاد بگیرند، اما مدت زمانی لازم است تا بتوانند دانش کسب شده را در گفتارِ طبیعی خود به­کار بگیرند. گذر از دانش بیانی به سوی دانش فرآیندی در سه مرحله صورت می­پذیرد: مرحله شناختی[16] شامل توصیف اجزای زبان، مرحله ارتباطی[17] شامل روش­هایی برای به­کارگیری دانشِ کسب شده و مرحله خودکفایی[18]، مرحله­ای که در آن مهارتِ مزبور هرچه خودکارتر می­شود. آکسفورد[19] (1990) بیش­تر به عملکردِ ذهنیِ[20] راهبردها علاقه­مند است و راهبردها را اعمال ویژه­ای می­داند که زبان­آموز انجام می­دهد تا یادگیری را برای خود آسان­تر، سریع­تر، لذت­بخش­تر، مؤثرتر و خودمدارانه­تر سازد و بدین ترتیب انتقال یادگیری به موقعیت­های پیش­بینی نشده میسر شود. درک شنیداری مجموعه­ای از مهارت­های عالیِ درهم ادغام شده است که همگی نقش مهمی در فرآیند یادگیری زبان و مهارت­های زبانیِ مرتبط دارند. بنابراین، آگاهی از راهبردهای شنیداری و لحاظ کردن آن­ها در امر آموزش به زبان­آموزان کمک می­کند حداکثرِ درون­دادِ زبانی را که در معرض آن قرار می­گیرند درک کنند. البته به­کارگیری صرف راهبردها مؤثر نمی­افتد، بلکه نوع راهبردها و کاربردِ تلفیقی و منعطفِ راهبردهای فراشناختی و شناختی در افزایش درک شنیداری تأثیر دارد. 1 . Holden 1 . Rivers 2. Gary 1. Vandergrift 2. Rubin 3. Maccaro 1. Othman 2. Vanathas 3. prior knowledge 4.contextual knowledge 1. O’Malley & al. 2. Chamot 3. declarative knowledge 4. procedural knowledge 5. Anderson 6. cognitive stage 1. associative stage 2. autonomous stage 3. Oxford 4.mental action دریافت فایل رابطه بین درک شنیداری و به کارگیری راهبردهای فراشناختی، شناختی و اجتماعی عاطفی بر اساس عملکرد فارسی آموزان غیرایرانی