![]() بررسی تاثیر اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر افشای مطلوب در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهرانفصل اول : کلیات تحقیق 1-1- مقدمه ..2 1-2- بیان مساله ...3 1-3 - اهمیت و ضرورت تحقیق ..6 1-4- اهداف تحقیق ...8 1-5 – سوالات تحقیق ...................................................................................................................................................9 1-6- فرضیه تحقیق .........................................................................................................................................................9 1-7 - روش تحقیق .......................................................................................................................................................10 1-8 - جامعه آماری و روش نمونه گیری .....................................................................................................................10 1-9- قلمرو تحقیق ........................................................................................................................................................11 1-10-روش گردآوری داده ها و اطلاعات.....................................................................................................................12 1-11- تعریف عملیاتی مفاهیم و واژههای کلیدی تحقیق ............................................................................................12 1-12- ساختار کلی تحقیق ..........................................................................................................................................13 فصل دوم : مبانی نظری و پیشینه تحقیق 2-1- مقدمه ...............................................................................................................................................................16 2-2- مروری بر ادبیات حاکمیت شرکتی.....................................................................................................................17 2-3- مروری بر ادبیات افشا .....................................................................................................................................39 2-4-پیشینه تحقیق....................................................................................................................................................59 2-4-1- تحقیقات انجام شده در خارج ..............................................................................................................59 2-4-2- تحقیقات انجام شده درایران ..................................................................................................................56 2-4- خلاصه فصل ...............................................................................................................................................68 فصل سوم : روش تحقیق 3- 1- مقدمه ...........................................................................................................................................................72 3-2- روش شناسی تحقیق ....................................................................................................................................72 3-3- جامعه آماری....................................................................................................................................................73 3-4- نمونه مورد مطالعه و روش نمونه گیری ......................................................................................................73 3-5- قلمرو زمانی و مکانی تحقیق ......................................................................................................................74 3-6- منامع و روشهای گرد آوری داده ها .............................................................................................................74 3-7 – فرضیه های تحقیق........................................................................................................................................75 3-8- مدل و متقیر های تحقیق .............................................................................................................................75 3-9-روش تجزیه و تحلیل داده ها..........................................................................................................................77 3-10-خلاصه فصل.................................................................................................................................................91 فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها 4-1- مقدمه .........................................................................................................................................................93 4-2- آمار توصیفی ..............................................................................................................................................93 4-3-آزمون نرمال بودن داده های تحقیق ............................................................................................................95 4-4- آزمون تشخیص پانل .................................................................................................................................97 4-5-آزمون اثرات ثابت یا رندم..............................................................................................................................98 4-5- ناهمسانی واریانس ................................................................................................................................98 4-6-آزمون فرضیه ها.........................................................................................................................................99 4-7- خلاصه فصل............................................................................................................................................106 فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادهای تحقیق 5-1- مقدمه ......................................................................................................................................................108 5-2- مروری بر نتایج به دست آمده از پژوهش .................................................................................................108 5-3- نتایج تحقیق ...............................................................................................................................................90 5-3-1 برسی فرضیه اول تحقیق...........................................................................................................................90 5-3-2 برسی فرضیه دوم تحقیق...........................................................................................................................91 5-3-3-بررسی فرضیه سوم تحقیق.......................................................................................................................91 5-3-4-بررسی فرضیه چهارم تحقیق....................................................................................................................91 5-4-محدودیتهای تحقیق.....................................................................................................................................93 5-5- پیشنهادهای پژوهش....................................................................................................................................93 5-5-1- پیشنهادات حاصل از یافته ای پژوهش ...............................................................................................93 5-5-2- پیشنهادات برای پژوهش های آینده ...................................................................................................93 منابع و مآخذ : الف – منابع فارسی ..........................................................................................................................................95 ب – منابع انگلیسی ...................................................................................................................................... 97 پیوست ها و ضمائم : پیوست ها و ضمائم140 چکیده انگلیسی151 فهرست جداول جدول (2-2) : عوامل تعین کننده نظام حاکمیت شرکتی.. 30 جدول(2-3) : ویژگی های نظام حاکمیت شرکتی 37 جدول(1-4) : نتایج آماره های توصیفی مورد استفاده در این تحقیق39 جدول(2-4): آزمون نرمال بودن توزیع دادها49 جدول(3-4) : آزمون تشخیص پانل(panel) یا پول(Pooled) 51 جدول (4-4) :نتایج آزمون آماره f (test cross -section fixed effects) 62 جدول (5-4) : نتایج آزمون هاسمن(hausman test)85 جدول(6-4) : نتایج آزمون ناهمسانی آرچ LM102 جدول (7-4) : نتایج آزمون ناهمسانی وایت(white) 104 جدول (8-4) : آزمون f جهت سنجش وجود رابطه خطی 106 جدول (9-4) :نتایج آزمون تحلیل رگرسیون ترکیبی107 فهرست شکل ها شکل (2-1) : مدل ترازنامه ای 25 شکل (2-2) : مدل فراترازنامه ای...........................................................................................................................25 شکل(3-2): مدل چارچوب هیات مدیره...................................................................................................................26 چکیده : تحقیق حاضر به مطالعه تاثیر اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر افشای مطلوب شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می پردازد. در راستای این هدف، کلیه شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که اطلاعات مورد نیاز را در سالهای 1390-1386 ارائه نموده بودند، مورد بررسی قرار گرفتند که در مجموع 112 شرکت از صنایع مختلف انتخاب شدند. به منظور آزمون فرضیهها از رگرسیون چند متغیره استفاده شد و معنی دار بودن آنها با استفاده از آماره t و F صورت گرفت؛ همچنین برای آزمون خودهمبستگی مدل از آزمون دوربین- واتسون استفاده شده است. نتیجه تحقیق معنی دار بودن رابطه بین اندازه شرکت ها و سطح افشای شرکت ها را رد می کند ولی کیفیت حاکمیت شرکتی اثر معناداری برافشای شرکت های مورد مطالعه داشته است. کلمات کلیدی پایان نامه: افشا اندازه شرکت کیفیتحاکمیتشرکتی دوگانگی هیات مدیره فصل اول کلیات تحقیق 1-1- مقدمه افشایاطلاعاتتوسطشرکتهایکیازابزارهایمهممدیرانبه منظورانتقالاطلاعاتمربوط بهعملکردمالیوهدایتشرکتبهسرمایهگذاران،اعتباردهندگانوسایرافرادذینفعاست. ازدلایلمهمتقاضابرایافشایاطلاعات،مسائلنمایندگیوعدمتقارناطلاعات می باشد . بازارسرمایه یکیازبازارهاییاستکهدرآن،اطلاعاتشفافبرعملکردآنبه شدتمؤثراست. بهعبارتی، نقصاناطلاعاتباعثافزایشهزینةمبادلاتوناتوانیبازاردرتخصیصبهینةمنابعمیشود(پورحیدی و حسین زاده، 1391). در نگاهی کلی، شفافیت مالی و افشای کامل و منصفانه اطلاعات ، برای کارکرد مطلوب بازار سرمایه کارا ، عامل حیاتی تلقی می شود (حساس یگانه و قمی ، 1385) اما از دیدی دقیقتر، شفافیت عموماً به سه دسته تقسیم میشود؛ 1) تعریفهای مبتنی بر ذینفعان اطلاعات، 2) تعریفهای مبتنی بر مسئولیت پاسخگویی و 3) شفافیت از ابعاد قانون (طاهری، 1389). اطلاعاتهرچهشفافتروقابلدسترسترباشدمیتواندمنجربهاتخاذتصمیم هایصحیحتری درزمینةتخصیصبهینةمنابعشودودرنهایتمنجربهرسیدنبهکارآییتخصیصیمیشودکه هدفنهاییبازارسرمایهاست(تجویدی، 1387).ازاینروافشایاطلاعاتتوسطشرکتهانقشحیاتیرادر کاراییبازارسرمایهایفامیکند. شرکتهاافشایاطلاعاتراازطریقانتشارصورتهایمالی،یادداشتهایتوضیحی،گزارشهیأتمدیره،ونظایرآنانجاممیدهند. علاوهبراین،برخیازشرکتهاعلاوهبر افشایحداقلاطلاعاتبراساساستانداردهایمربوطوسایرقوانینومقررات،بهافشایاضافی اطلاعاتبه صورتاختیاریمیپردازند. ازاینرومیتوانافشایاطلاعاتتوسطشرکتهارابه دودستةافشایاجباریواختیاریتقسیمنمود. یکیازموضوعاتمهمیکهدررابطةباافشایاطلاعاتتوسطشرکتهامطرح است، پیامدهایاقتصادیافشایاطلاعاتمیباشد. افشایاجباریواختیاریاطلاعاتمیتوانددارای پیامدهایاقتصادیمتعددیباشدکهازجملةاینپیامدهامیتوانبهبهبودنقدشوندگیسهامدر بازارسرمایه،کاهشهزینةسرمایةشرکتهاوافزایشکاربرانوافزایشتوانپیشبینی استفاده کنندهازاطلاعاتاشارهنمودکهاینمواردنیزنهایتامنجربهافزایشارزششرکت میگردد. بنابراین شناسایی عواملی که بر سطح افشای شرکت ها موثر است ضروری است و از طرفی ونگ و همکاران(2011) بیان نمودند که با افزایش سطح کیفیت حاکمیت شرکتی شرکت ها میزان افشای شرکت ها افزایش می یابد و همچنین شرکت های بزرگ سطح افشای بالاتری نسبت به شرکت های کوچک دارند. لذا این تحقیق با هدف بررسی تاثیر اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر افشای مطلوب اطلاعات طراحی و اجرا خواهد شد که در ابتدا کلیات تحقیق مطرح خواهد شد ، سپس در فصول بعدی ادبیات و پیشینه تحقیق،روش تحقیق و نتیجه گیری تشریح خواهد شد. 1-2- بیان مساله تشکیلوتوسعهشرکتهایسهامی، باعثتفکیکمالکیتازمدیریتوپیدایش تضادمنافعبینگروه-هایمختلفذینفع، ازقبیلمدیرانوسهامدارانشدهاست. به دنبالپیدایشتضادمنافعدرشرکتهایسهامی،بحثنظریهی نمایندگیمطرحمیشود(برتاوبوزالان، 2008)[1].براساسایننظریه،مدیرانبهعنواننمایندگان سهامدارانممکناستبه گونهایعمل کنندیاتصمیمهاییرااتخاذکنند کهلزوماًدرراستایبیشینهکردنثروتسهامداران نباشد. بنابراین،باید سازوکارکنترلییانظارتیکافیبرایمحافظتسهامداراندرمقابل تضادمنافعایجاد شود.موضوعشفافیتصورتهایمالیوکیفیت افشایاطلاعاتارائهشدهدرآن،بهعنوانیکراهکارعملی موردتوجه قرارگرفتهاست.شفافیتوکیفیتافشایاطلاعات،همچنینیکی ازجنبههایبااهمیتحاکمیت شرکتیویکیازمهمترینعوامل دستیابیبهیکبازارسرمایهکارااست. افشایاطلاعاتحسابداریکهازدیربازبعنوانیکیازمهمترینمسائلموردتوجهمحققینبودهاست،حاصلنهایییکسیستمحسابداریبهشمارمیرود. درواقعهدفنهاییسیستمحسابداریفراهمنمودناطلاعاتبرایاشخاصذینفعدرقالبگزارشهایدرونسازمانیوبرونسازمانیمیباشد. اماازآنجاکهیکسیستمحسابداریدرمحیطحاکمبرشرکتاطلاعاتمالی شرکت راتحتعنوانگزارشهایمالیدراختیارذینفعانقرارمیدهد لذاعواملمحیطیحاکمبرشرکتبرفرآیندمذکوراثرگذارخواهدبود. شرکتهادرجهتکنترلعواملمحیطیو رسیدنبهاهدافاقدامبهتدوینیکنظاممطلوببرایهدایتشرکتبهسمتاهدافمینمایندکه تحتعنوانحاکمیتشرکتیازآنیادمیشود. نظامحاکمیتشرکتیاقدامبهتنظیموهدایتعوامل محیطیازجملهروابطمیانمدیرانومالکانمینمایدوتحتتئورینمایندگیبهبررسیاینموضوع میپردازد،درهمینراستاوجودحاکمیت شرکتی مطلوب یعنی وجود قوانین، مقررات، ساختارها، فرایندها، فرهنگ ها و نظام هایی که موجب دستیابی به هدف های پاسخگویی، شفافیت، عدالت و رعایت حقوق ذینفعان می شود باعث افزایش سطح افشا توسط شرکت ها می گردد (پارچینی، 1388). با توجه با مطالعات انجام شده در این زمینه عوامل انگیزشی که باعث افزایش افشای مطلوب توسط مدیران میشود عبارتست از: افزایش افشای شرکت ممکن است به خاطر عمر شرکت باشد(اوسو اسنا ،1998)[2]. شرکتهای بزرگ تمایل دارند در سطح جهانی حضور داشته باشند بنابراین ممکن است تمایل زیادی به تهیه اطلاعات بیشتر داشته باشند بنابراین شرکتهای با اندازه بزرگ سطح افشای بیشتری دارند(ایترج و همکاران، 2011). تحقیقات زیادی وجود رابطه مثبت بین سودآوری[3] و سطح افشای را بیان کردهاند مانند:(کرف[4]، 1961)، (بلکویی، 1981 )، (ولیس، 1987 )، (واتس و زیمبرمن، 1986)[5]. به علت مسئولیت پاسخگویی مدیران و اهداف مالی و تجاری خاص آنها، افشا ضرورت پیدا میکند(لاتریدز[6]، 2008). مدیران ممکن است افشای داوطلبانه و پیش بینیها را برای نشان دادن آگاه بودن مدیر نسبت به تغییرات اقتصادی محیط شرکت ارائه کند(حلمی حمامی، 2009 (. درسالهایاخیرمطالعاتبسیارزیادیدرزمینهبررسیارتباطمیانکیفیتگزارشگری مالییاسطوحافشادرگزارشهایسالانهوویژگیهایشرکتها(مانند: انواع حاکمیت شرکتی، اندازه شرکتها، سودآوری و....)انجامشدهاست.به عنوانمثال،میتوانبهمطالعاتیمانند: ثقفی و ملکیان (1377)، کاشانیپور و رحمانی (1388)، اوسو اسنا (1998)[7]، کوک (2002)[8]، (ایترج و همکاران، 2011) و... اشارهکرد. بررسیگزارشهایسالانهشرکتهانشانمیدهد کیفیتاطلاعاتافشاشدهدرچنینگزارشهاییمتفاوتاستوتفاوتدرافشای شرکتها بهاحتمالزیاددرنتیجه تفکرمدیریتوفلسفهفکریآنانوهمچنین صلاحدیدآناندرموردافشایاطلاعاتبرایمقاصدسرمایهگذاریاست. افزایش افشای مطلوب شرکت ها علاوهبرحلمشکلاتنمایندگیمنجربهکاهشعدمتقارناطلاعاتیگردیدهودرنتیجهشفافیتوجلباعتماد سرمایهگذارانرادرپیخواهدداشت. درابعادیوسیعترآنباعثرونقبازارهایسرمایهمیشودکهبر تخصیصبهینهمنابعدراقتصادکشورکمکشایانیخواهدنمود. حال با توجه به مباحث مطرح شده مسئله اصلی تحقیق حاضر این است که آیا اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر سطح افشای اطلاعات تاثیر دارد؟ میزان تاثیرهریک ازمتغیرها بر کیفیت حاکمیت شرکتی چیست؟ جنبه مجهول آن کدام است؟ بنابراین برای سنجش هریک از متغیرهای تحقیق و همچنین رسیدن به جواب سوالات تحقیق و آزمون فرضیه ها از مدل برگرفته شده از تحقیق ایتدرج،ونگ و همکاران(2011) با انجام تعدیلات لازم استفاده می شود که در قسمت روش تحقیق به صورت کامل تشریح خواهد شد. 1-3- اهمیت و ضرورت تحقیق پدیده جهانیسازی، رقابت و پیشرفتهای فناوری، شرکتها را به سمت بین المللی شدن سوق داده و محیط های تجاری پیچیده و فرصتهای سرمایهگذاری جدید را به وجود میآورد که جهت استفاده از این فرصتها، سرمایهگذاران نیازمند اطلاعات کافی درباره شرکتها هستند. شرکتها علاوه بر رعایت الزامات گزارشگری، با افشای اطلاعات اضافی دیگر، یک نوع مزیت رقابتی برای خود ایجاد میکنند. با افشای زیاد اطلاعات توسط شرکت، عدم تقارن اطلاعات بین مدیریت و سرمایهگذاران تا حدود زیادی کاهش مییابد(وکیلی فرد، 1388). افزایش افشای اطلاعات توسط شرکتها علاوهبرکاهشعدمتقارناطلاعاتی[9] به حل مشکلات ناشی از نمایندگی[10]منجر میشودودرنتیجهشفافیتوجلباعتماد سرمایهگذارانرادرپیخواهدداشت. با انجام تحقیقات در حوزه افشای اطلاعات اهمیت واقعی گزارشگری مالی، توسط شرکت ها بیشتر مشخص می شود و شرکتها علاوه بر رعایت الزامات استانداردهای حسابداری، در افشای داوطلبانه اطلاعات اضافی سودمند، البته در قالب چارچوبهای گزارشگری تجاری مورد قبول حرفه، گامی رو به جلو جهت کاهش شکاف اطلاعاتی بین مدیریت و سرمایهگذاران بردارند که این امر به افزایش رونقبازارهایسرمایه منجرمیشودو در تخصیصبهینهمنابعدراقتصادکشورکمکشایانیخواهدنمود. در سالهای اخیر، حاکمیت شرکتی به یکی از جنبههای اصلی و پویای دنیای تجارت تبدیل شده و توجه به آن به طور چشمگیری رو به افزایش است. سازمانهای بینالمللی مانند سازمان همکاری و توسعه اقتصادی[11], استانداردهای بینالمللی را در این زمینه ارائه میکنند. آمریکا، بریتانیا و دیگر کشورها، همچنان به تقویت سیستمهای حاکمیت شرکتی خود ادامه میدهند و به سهامداران, روابط آنها، پاسخگویی، بهبود عملکرد هیأت مدیره، حسابرسان و سیستمهای حسابداری و کنترل داخلی، توجه میکنند. این سیستمها عمدتاً به روشهایی توجه دارند که شرکتها با آنها اداره و کنترل میشوند. افزون بر این، سرمایهگذاران جزء، سرمایهگذاران نهادی، حسابداران و حسابرسان و سایر بازیگران صحنه بازار پول و سرمایه از فلسفه وجودی و ضرورت اصلاح و بهبود دائمی حاکمیت شرکتی آگاه شدهاند. به واسطه اقبال روزافزون به مسایل حاکمیت شرکتی در جامعه متخصصان، پژوهشهای دانشگاهی نیز در این زمینه رونق گرفته است. این پژوهشها, یافتهها و معیارهای نوین را در این مورد پدید آورده و خواهند آورد. این موضوع از سال 2004 در مقاطع تحصیلات تکمیلی (کارشناسی ارشد و دکتری) به عنوان سرفصل مستقل در دانشگاههای کشورهای پیشرو، تدریس میشود. در اهمیت حاکمیت شرکتی برای موفقیت شرکتها و رفاه اجتماعی شکی نیست. این موضوع با توجه به رخدادهای اخیر اهمیت بیشتری یافته است. در سال های اخیر, فروپاشی شرکتهای بزرگ از قبیل انرون، ورلدکام، آدلفی، سیسکو، لیوسنت، گلوبال کراسینگ، سان بیم، تایکو، زیراکس, ناشی از سیستمهای ضعیف حاکمیت شرکتی بوده و موجب زیان بسیاری از سرمایهگذاران و ذینفعان شده در نتیجه، موجب تأکید بیش از پیش بر ضرورت ارتقا و اصلاح حاکمیت شرکتی در سطح بینالمللی شده است. 1-4- اهداف تحقیق هر پژوهش برای دستیابی به اهداف خاص صورت می گیرد،این اهداف خود را در قالب مساله پژوهش نمودار می سازد و از طریق آن آشکار می شود اهداف پژوهش می تواند به صورت کلی یا فرعی مطرح شود (خاکی،1386). هدف اصلی این تحقیق تعیین ارتباط بین اندازه شرکت وکیفیت حاکمیت شرکتی با سطح افشای مطلوب شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است تا به گونه تجربی به مدیران، سرمایه گذاران و سایر تصمیم گیرندگان نشان دهد که حضور اعضای غیر موظف در ترکیب هیات مدیره و همچنین تفکیک مدیرعامل از اعضای هیات مدیره وبه عبارت دیگر افزایش کیفیت حاکمیت شرکتی بر کیفیت افشای شرکتهای بورسی تاثیر می گذارد و با توجه به این هدف اصلی سایر اهداف به شرح زیر است: اهداف اصلی: هدف اصلی 1: تعیین ارتباط بین اندازه شرکت ها و سطح افشای شرکتها. هدف اصلی 2: تعیین ارتباط بین کیفیت حاکمیت شرکتی و سطح افشای شرکتها. اهداف فرعی: هدف فرعی1: تعیین ارتباط نوع حسابرس و سطح افشای شرکتها. هدف فرعی2: تعیین ارتباط بین بازده داراییها و سطح افشای شرکتها. 1-5- سوالات تحقیق با توجه به مطالب بیان شده در قسمت بیان مساله و اهداف تحقیق سوالات زیر برای این تحـــقیق شکل می گیرد: سوالات اصلی: سوال اصلی 1: چه رابطه ای بین اندازه شرکت ها و سطح افشای شرکتها وجود دارد؟ سوال اصلی 2: رابطه بین کیفیت حاکمیت شرکتی و سطح افشای شرکتها چیست؟ سوالات فرعی: سوال فرعی1: آیا رابطه معناداری بین نوع حسابرس و سطح افشای شرکتها وجود دارد؟ سوال فرعی2: آیا رابطه معناداری بین بازده داراییها و سطح افشای شرکتها وجود دارد؟ 1-6-فرضیه های تحقیق یک فرضیه، یک حدس مبتنی بر دانش با تجربه در مورد حل یک مسئله است و آن را می توان بعنوان یک رابطه فرضی بین دو متغیر دانست که به صورت گزاره های قابل آزمون ارائه می شود. بیان مسئله تنها به صورت کلی پژوهش را هدایت می کند و تمام اطلاعات ویژه پژوهشی را در بر ندارد. بنابراین مسئله هرگز به صورت علمی حل نخواهد شد مگر اینکه به فرضیه یا فرضیاتی تبدیل شود (خاکی، 1384). با توجه به مطالعات انجام شده فرضیه های تحقیق به صورت زیر ارائه می شود: فرضیه اصلی 1: بین اندازه شرکت ها و سطح افشای شرکتها رابطه معناداری وجود دارد. فرضیه اصلی 2: بین کیفیت حاکمیت شرکتی و سطح افشای شرکتها رابطه معناداری وجود دارد. فرضیه فرعی 1: بین نوع حسابرس و سطح افشای شرکتها رابطه معناداری وجود دارد. فرضیه فرعی 2: بین بازده داراییها و سطح افشای شرکتها رابطه معناداری وجود دارد. Berta and boozalan-[1] Owusu-asna-[2] [3]Profitability [4]Cerf Wats and zimbermen-[5] [6]Latridis Owusu-asna -[7] kooke-[8] [9]Information Asymmetries [10]Agency OECD -[11] |
![]() مقایسه رفتارهای ضد اجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران حرفهای تیمی و انفرادیفهرست مطالب ج عنوان صفحه 1.3 اهمیت موضوع تحقیق و انگیزه انتخاب آن. 6 1.5 سوالات یا فرضیههای تحقیق. 8 فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه تحقیق 2.1تعریف و مفهوم اوقات فراغت و دیدگاههای مختلف.. 15 2.2 شاخصهای فراغت در دوران جدید16 2.3 رویکردهای مختلف در تعریف اوقات فراغت.. 17 2.4 اوقات فراغت از دیدگاه مکاتب فلسفی. 19 2.5 آراء چندتن از فلاسفه در خصوص اوقات فراغت.. 19 2.7 نظریههای مربوط به سلامت اجتماعی. 21 2.8 اوقات فراغت و ساختار فعالیتها21 2.10 نقش والدین در اوقات فراغت.. 24 2.11 یکپارچگی در فعالیتهای گروهی. 26 2.12 حمایت از طرف رهبران (مربیان) گروه26 2.13 رابطهی بین فعالیتهای اجتماعی و ضداجتماعی. 27 2.14 نگاهی بر رابطهی بین فعالیتهای بعد از مدرسه و رفتارهای ضداجتماعی. 29 2.15 تفسیر مدل توسعهی اجتماعی در رابطه با ارتباط بین فعالیت و رفتارهای ضد اجتماعی. 31 2.16آنالیز کوتاهی در استفاده از دارو در ورزش.. 32 فصل سوم: روش شناسایی تحقیق (متدولوژی) 3.3 نمونه آماری و روش نمونهگیری. 57 3.4.1 ابزار اندازهگیری، اعتبار و پایائی. 57 3.4.3 روش اجرا (توزیع و جمعآوری پرسشنامه)59 3.6.1 مرحلهی اول: استفاده از آمار توصیفی. 60 3.6.2 مرحلهی دوم : استفاده از آمار استنباطی. 60 فصل چهارم: تجزیه و تحلیل یافتههای تحقیق 4.3 آزمون نرمال بودن متغیرهای تحقیق. 70 فصل پنجم: نتیجهگیری وپیشنهادات فهرست جدول ها عنوان صفحه 4.1 جدول تعداد و کیفیت پرسشنامههای دریافت شده64 4.2 جدول مشخصات سنی ورزشکاران. 64 4.3 جدول توزیع و درصد فراوانی ورزشکاران بر اساس رشته ورزشی. 65 4.4 جدول توزیع و درصد فراوانی ورزشکاران بر اساس نوع رشته ورزشی. 65 4.5 جدول توزیع و درصد فراوانی ورزشکاران بر اساس جنسیت.. 66 4.6 جدول توزیع و درصد فراوانی ورزشکاران بر اساس شرکت در فعالیتهای ملی و بینالمللی 66 4.7 جدول توزیع و درصد فراوانی ورزشکاران بر اساس شغل. 67 4.8 جدول توزیع و درصد فراوانی محل زندگی ورزشکاران. 68 4.9 جدول توزیع و درصد فراوانی محل تولد ورزشکاران. 68 4.10 جدول میانگین وقت آزاد ورزشکاران. 69 4.11 جدول اولویتبندی فعالیتهای اوقات فراغتی ورزشکاران. 70 4.12 جدول نتایج آزمون کولموگراف اسمیرنف رفتارهای ضد اجتماعی بر اساس رشته ورزشی. 71 4.13 جدول نتایج آزمون کولموگراف اسمیرنف فعالیت اوقات فراغتی بر اساس نوع ورزش (تیمی و انفرادی)71 4.14 جدول نتایج آزمون کولموگراف اسمیرنف رفتارهای ضد اجتماعی بر اساس نوع ورزش (تیمی و انفرادی)71 4.15 جدول نتایج آزمون کولموگراف اسمیرنف رفتارهای ضد اجتماعی بر اساس جنسیت.. 72 4.16 جدول نتایج آزمون لوین. 72 4.17 جدول نتایج آزمون ANOVA.. 72 4.18 جدول نتایج آزمون لوین. 73 4.19 جدول نتایج آزمون ANOVA.. 73 4.20 جدول نتایج آزمون تعقیبی Bonferroni74 4.21 جدول نتایج توصیفی فعالیتهای اوقات فراغتی ورزشکاران به تفکیک اولویت و نوع رشته ورزشی 75 4.22 جدول نتایج آزمون Fishers Exact75 4.23 جدول مقایسه رفتارهای ضد اجتماعی در ورزشکاران ورزشهای تیمی و انفرادی. 76 4.24 جدول مقایسه رفتارهای ضد اجتماعی در ورزشکاران براساس جنسیت.. 76 فهرست نمودارها عنوان صفحه 4.1 نمودار سطح تحصیلات ورزشکاران. 67 4.2 نمودار توزیع درصد فراوانی اوقات فراوانی ورزشکاران در طول روز. 68 4.3 نمودار توزیع درصد فراوانی وقت آزاد ورزشکاران. 69 فصل اول مقدمه و معرفی 1.1 مقدمه تقریبأ نصف ساعات روزانه جوانان را اوقات فراغت در بر میگیرد[1] (لارسون و ورما، 1999). در طی این زمان آنها میتوانند به فعالیتهای مختلفی بپردازند که میتواند شامل ورزشهای انفرادی و تیمی، سرگرمی و ابتکارات، خرید، فغالیتهای اجتماعی، استفاده از سایتها و شبکههای اجتماعی، بیرون رفتن با دوستان باشد. این فعالیتهایی که در اوقات فراغت انجام میگیرند تنها در صورتی میتوانند باعث توسعه زمینههای مهمی مثل افزایش اعتمادبه نفس و عزت نفس و ارتباطات اجتماعی گردد که تحت نظر خانواده یا مدرسه باشد (کالدول و اسمیت[2]، 2006 ایکل و همکاران[3]، 2003 هانسن و همکاران، 2003). اوقات فراغت، زمان بیهوده و بدون حس مسئولیت در زندگی افراد نیست، بلکه بر عکس، در این زمان از انسان انتظار بیشتری میرود که احساس مسئولیت کند. حتی در زمانی که انسان به خودش واگذار شده، تصمیمگیری به عهده خودش است و میتواند آزادانه عمل کند، مسئولیتپذیری نسبت به خود، اطرافیان و جامعه اهمیت زیادی دارد (جلالی فراهانی، 1388) و جوانان فرهنگ گذران اوقات فراغت را از خانوادههایشان و از گروههایی که عضو آنها هستند میآموزند (مکدونالد و همکاران[4]، 1949). ورزش نوع خاصی از فعالیت جسمانی در اوقات فراغت است که پنجرهای با ارزش را به سوی سبکهای زندگی سالم می گشاید (کوکرهام[5]، 2000). بزرگترین فایده در حوزههای مختلف فعالیت جسمانی در رابطه با ارتقاء سلامت جسمانی مربوط به فعالیت جسمانی در اوقات فراغت[6] (LTPA) بوده است. زیرا عامل بالقوه در تغییر رفتار به شمار میرود (بسی[7]، 2000) و البته در اوقات فراغت که ساختار ضعیفی داشته باشند و ناظر بزرگسالی برای کنترل و نظارت بر فعالیتها وجود نداشته باشد اغلب فرصتهای کمی را برای ایجاد مهارت در افراد به وجود میآورد و بیشتر شرکتکنندگان در معرض رفتارهای ضد اجتماعی قرار میگیرند (آگینو و پترسون[8]، 1989و ماهونی و همکاران، 2001). هم چنین بسیاری از مطالعات اخیر نشان داده که شرکت جوانان در فعالیتها و برنامههای رسمی خارج از مدرسه با صلاحیت شخصی و فردی آنها، دوران کوتاه و بلند مدت موفقیت تحصیلی و سلامت جسمانی آنها رابطه مستقیمی دارد. (ایکلس و گوتمن[9]، 2002 ماهونی و همکاران[10]، 2003). تحقیقات و مطالعات نشان دادند که برای اصلاح و بهبود رفتار جوانان باید از برنامههای مثبت برای گذران اوقات فراغتشان استفاده نمود، دو موضوع در رابطه با این پیشنهادات و برنامهها پیش میآید که یکی نیازهای اجتماعی جوانان و دیگری کاهش رفتارهای ضداجتماعی که در برنامهریزی برای گذران اوقات فراغت جوانان است. برای دستیابی به این اهداف در برنامهها باید از روشهای گوناگونی استفاده نمود که شامل فعالیتهای گوناگون، توسعه مهارتهای رهبری، ایجاد اعتمادبهنفس و شرکت در فعالیتهای اجتماعی می باشد. مشورت با جوانان در توسعهی برنامه و درگیر کردن آنها در تصمیمگیری دربارهی انواع فعالیتها، عضو بودن آنها در این برنامهها باعث افزایش حس مالکیت، وظیفه شناسی و مشارکت در آنها میشود. ایجاد فرصتهای رهبری، ارزش برنامه را بالا میبرد و به توسعهی مهارتهای اجتماعی کمک میکند و مهارتهای مثبت زندگی را تقویت مینماید. هم چنین پژوهشهایی نشان دادهاند که برنامههای ورزشی و فعالیت جسمانی به توسعهی فردی و اجتماعی کمک میکند و بر رفتار تأثیر مثبت بگذارد و این مهم با اصلاح فاکتورهای خطرزای اساسی در رفتار فردی قابل دستیابی است (موریس و همکاران[11]، 2003). فعالیت جسمانی و فعالیت اجتماعی ممکن است شامل شرکت در فعالیتهای مذهبی و فعالیتهای فوقبرنامه تحصیلی مثل باشگاههای ورزشی در مدارس و برنامههای موسیقی باشد. (دونکن و همکاران[12]، 2002) با توجه به مطالب ذکر شده به نظر میرسد فعالیتهای اوقات فراغت در کنار فوائد بیشمار ممکن است خطراتی را نیز متوجه جامعه کند. جوانان که از مخاطبان اصلی اوقات فراغت هستند بیش از سایر گروهها در معرض این آسیبها هستند. در این تحقیق سعی شده ضمن نگاهی به فعالیتهای ضد اجتماعی رایج و فعالیتهای اوقات فراغت ورزشکاران نخبهی رشتههای تیمی و انفرادی، رابطه این دو را سنجیده و اثر عامل ورزش و جنسیت را در بروز این رفتارها در اوقات فراغت ورزشکاران بررسی شود. در فصل اول طرح تحقیق و دلایل انتخاب موضوع با اشارهای به واژههای رایج در این حوزه ارائه شده است. در فصل دوم مبانی نظری و ادبیات تحقیق برای آگاهی خوانندگان آورده شده و فصل سوم حاوی روشهای انجام تحقیق و آزمونهای ویژهی ارزیابی آنها است. فصل چهارم و پنجم نتایج حاصل از این تحقیق و تفسیرها و پیشنهادهای کاربردی را ارائه کرده است. امید است انجام این پژوهش که برای اولین بار در کشور اجرا شده است منجر به ارائهی مدل و فرمول مناسبی برای اوقات فراغت جامعهی ورزش ایران شود. 1.2 بیان مساله جوانان فرهنگ گذران اوقات فراغت را از خانوادههایشان و از گروههایی که عضو آن هستند میآموزند جوانان زمان کمی را در خانه سپری میکنند و زمان زیادی را با همنوعان خود درخارج از خانه میگذرانند (هندری و همکاران، [13] 1996). ورزش نوع خاصی از فعالیت جسمانی در اوقات فراغت است که دریچهای با ارزش را به سوی سبکهای زندگی سالم میگشاید (کوکرهام، [14] 2000). سبکهای زندگی سالم مجموعهای از خصوصیات سلامت رفتاری بر اساس انتخاب عناوین موجود از طرف افراد، مطابق با فرصتهای موجود در زندگیشان را گویند. هرچند سبکهای زندگی سالم نتیجه انتخابشخصی افراد است که این انتخابها بر اساس مسائل اجتماعی_اقتصادی، اوضاع و احوال سیاسی و درک فرهنگی شکل میگیرد (بوردیو، [15] 1984 و کوکرهام، 2000). ورزش علاوه بر فوائد آشکار فیزیولوژیکی، هیجانات، مهارتهای دانشی ماننداعتمادبه نفسو مهارت حل مشکلات را بهبود میبخشد این اصلاحات بطور مستقیم بر رفتارهای خطرناکموثر بودهو همچنین شاید بر کاهش رفتارهای ضد اجتماعی تاثیرقابل توجهی داشته باشد (وایکما، [16]2002). پژوهشگران پیشنهاد میکنند فعالیتی برای جوانان انتخاب شود که مهمتر از فعالیتهای دیگر باشد که او انجام میدهد به این دلیل که فعالیت، مکانیسمی برای برگرداندن توجه جوانان از رفتارهای ضداجتماعی است (موریس و همکاران، 2003). تحقیقات نشان داده که فعالیتهای تیمی بیشتر بر مهارتهای اجتماعی تاکید دارند در حالی که فعالیتهای انفرادی بیشتر بر توسعهی فرصتهایی برای تحصیل و ورزش تاکید دارند. برنامههایی که برای جوانان فراهم و طراحی میشود بویژه برای جوانانی که گرایش به خود کشی، ترک خانه، بیکاری و... دارند بهترا ست که بر توسعه عزت نفس و اعتماد به نفس تاکید داشته باشد و برنامههایی که قصدشان افزایش جامعهگرایی و شناخت نیاز جوانان است بیشتر در رابطه با گروههای اجتماعی باشد (موریس و همکاران، 2003). برنا مهها بدنبال اهداف ضداجتماعی نیستند بلکه سعی در شناسایی مشکلات رفتاری و عواملخطر هستند که ممکن است ناشی ازورزشهای انفرادی باشد (دارلی سون و همکاران، [17] 2000) و برنامههای ورزشی و فعالیت جسمانی ابزار مهمی در توسعهی فردی و اجتماعی بوده و همچینن تاثیر مثبتی بر رفتار دارند. اگرچه این برنامهها به تنهایی نمیتوانند رفتارهای ضداجتماعی را بطور مستقیم کاهش دهند بلکه آنها باید بعنوان جزئی از استراتژی کاهش یا جلوگیری از رفتارهای ضد اجتماعی باشند و عمل کنند (موریس و همکاران، 2003). تحقیقات نشان داد که شرکت جوانان در فعالیتهای اجتماعی بطور داوطلبانه بهتر از شرکت نکردن آنها در این فعالیتها است (آلن[18]و همکاران، 1997). همچنین پسرها و دخترهائی که مشکلات متعددی دارند اگر همزمان در برنامههای فوق برنامهی مدارس شرکت کنند ترک تحصیل و رفتارهای ناهنجار و بزهکارانه در آنها کاهش مییابد (ماهونی، 2000). شرکت در فعالیتهای ساختار یافته با تمایل به رفتارهای ضداجتماعی رابطهی معکوس دارد. در حالی که مشارکت و درگیری در فعالیتهای با ساختار ضعیف منجر به رفتارهای ضداجتماعی بالایی خواهد شد. این یافتهها در مورد دخترها و پسرها مشابه بود. فعالیتهای اوقات فراغت که ساختار ضعیفی دارد و تحت نظارت بزرگسالان انجام نشود اغلب فرصتهای کمی برای مهارتسازی به وجود میآورد و شرکتکنندگان در معرض رفتارهای ضداجتماعی قرار دارند. (ماهونی واستاتین ومگناسون، [19] 2001) فعالیتهایی با ساختاریافتگی پایین به سمت بیقانونی اجتماعی تمایل دارند و بعضی فعالیتهای اوقات فراغت بیساختار به وسیلهی انحرافات و کارهای غیراخلاقی جوانان کاملا نمایان میشود (اسگاد وهمکاران، [20]1996). ملاحظه میشود که پژوهشهایی روی اوقات فراغت و فعالیتهای ضداجتماعی انجام شده و نتایج آن بیان کنندهی رابطهی نوع فعالیت اوقات فراغت و فعالیتهای ضداجتماعی است. اما تا کنون پژوهشی با هدف تعیین رابطهی نوع فعالیت (با تاکید بر فعالیت ورزشی) با فعالیتهای ضداجتماعی در اوقات فراغت انجام نشده است. به طور سنتی چنین تصور میشد که فعالیتهای ورزشی به ویژه از نوع خشن و حرفهای آن منجر به رفتارهای ناهنجار شود، اما نمیتوان ادعا کرد الزاما شرکت در چنین ورزشهایی، منجر به فعالیتهای ضداجتماعی خواهد شد. به همین دلیل پژوهش حاضر به دنبال تعیین رابطهی فعالیتهای ورزشیانفرادی و تیمی با رفتارهای ضداجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران نخبه (عضو تیم ملی) است. هدف آن است که با بدست آوردن اطلاعات دقیق وتجزیه وتحلیل آنها دیدگاههای سنتی را تعدیل وبخشی از ابهامات را روشن نماییم. 1.3 اهمیت موضوع تحقیق و انگیزه انتخاب آن یکیازعرصههایمهمیکهدرمطالعاتاجتماعیوپژوهشهایفرهنگیبرای شناخت تحولات ارزشی و نگرشی و سبکهای جدید زندگی مورد توجه قرار میگیرد، عرصه فراغت است. از این رو مطالعه و پژوهش در اوقات فراغت برای برنامهریزی و سیاست گذاریهای فرهنگی و اجتماعی ضروری مینماید (رفعت جاه، 1389). رفتار پاسخی است که ارگانیسم به محرک بیرونی میدهد. به بیان دیگر رفتار واکنشی است که در برابر یک عمل یا کنش بیرونی از موجود زنده سر میزند این رفتار در انسان پیچیدهتر ازسایر موجودات است. رفتار اجتماعی به عنوان فعالیتهای داوطلبانهای است که قصد دارند به فرد یا گروهی دیگر سود برسانند توصیف میشوند (آیزنبرگ و ماسن[21]به نقل از آنابیکر، [22]2010). اصطلاح "رفتار ضداجتماعی" در مورد کسانی به کار میرود که رفتارشان ناشی از اختلال روانی نیست و ممکن است شامل کسانی باشد که هیچ وقت معاینات کامل روان پزشکی هم از آنان به عمل نیامده تا معلوم شود که اختلال روانی دارند یا خیر. افراد ضداجتماعی ممکن است در عین حال شدیدا دچار اختلال بوده، از آسیب مغزی در رنج باشند یا ممکن است عقب ماندگی ذهنی داشته باشند. و به هر حال رفتار ضد اجتماعی را جدا از انواع اختلالات ذکر شده در بالا مطرح میکنند. فردی که رفتار ضد اجتماعی و بر علیه جامعه دارد دچار هیچ نوع بیماری و آسیب روانی و عقب ماندگی ذهنی نیست (روانپزشکی بالینی کاپلان[23] ترجمه پورافکاری). جامعهای که به سلامت جسم و روان و رفتار اعضای خود توجه میکند ضمن عدم مصرف هزینههای سرسامآور درمانی انسانهائی سالم نیز پرورش میدهد، که این خود ضامن رشد فردی و اجتماعی آن جامعه است. انجام این تحقیق از آن جهت ضرورت دارد که میتواند برای وزارت ورزش وجوانان وفدراسیونهای ورزشی و باشگاهها و همچنین وزارت آموزش و پرورش وتمامی سازمانها و ارگانهایی که در امر آموزش جوانان و نوجوانان سهمی دارند موثر واقع شود و این سازمانها با آگاهی از نتایج این پژوهش و پیامد فعالیتهای مختلفی که جوانان و نوجوانان ورزشکار در اوقات فراغت خود به آنها میپردازند برای ایشان برنامهریزی و سرمایهگذاری نمایند تا از اتلاف انرژی این جوانان ونوجوانان که آیندهسازان این مرز و بوم هستند، جلوگیری نموده وبا فعالیتهای مناسب در اوقات فراغت زمینهای برای ابتکار وخلاقیت آنها فراهم آورند. 1.4 هدفهای تحقیق 1.4.1 هدف کلی مقایسهی رفتارهای ضداجتماعی ورزشکاران حرفهای رشتههای انفرادی و تیمی در اوقات فراغت میباشد. 1.4.2 اهداف اختصاصی 1- تعیین رابطهی نوع ورزش و رفتارهای ضداجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران رشتههای انفرادی. 2- تعیین رابطهی نوع ورزش و رفتارهای ضداجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران رشتههای تیمی. 3- مقایسه نوع فعالیتهای ورزشکاران انفرادی وتیمی در اوقات فراغت. 4-مقایسه ورزشکاران انفرادی و تیمی عضو تیمهای ملی در فعالیتهای ضد اجتماعی در اوقات فراغت. 5- مقایسه فعالیتهای ضداجتماعی در ورزشکاران انفرادی و تیمی زن ومرد عضو تیمهای ملی. 1.5 سوالات یا فرضیههای تحقیق 1- بین نوع ورزش و رفتارهای ضداجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران رشتههای انفرادی رابطهی معنیدار وجود ندارد. 2- بین نوع ورزش و رفتارهای ضداجتماعی در اوقات فراغت ورزشکاران رشتههای تیمی رابطه معنیدار وجود ندارد. 3- بین فعالیتهای ورزشکاران انفرادی وتیمی در اوقات فراغت تفاوت معنیدار وجود ندارد. 4- بین ورزشکاران انفرادی و تیمی عضو تیمهای ملی در فعالیتهای ضد اجتماعی تفاوت معنی دار وجود ندارد. 5- بین رفتارهای ضداجتماعی در ورزشکاران انفرادی و تیمی زن ومرد عضو تیمهای ملی تفاوت معنیدار وجود ندارد. 1.6 تعاریف مفهومی تعریف ورزش: تعریف ورزش بسیار گسترده میباشد، اما ما در اینجا تعریفی را که از طرف شورای اروپا پیشنهاد و ارائه شده را میآوریم: ورزش به مفهوم کلیهی انواع فعالیتهای جسمانی که چه به صورت سازمانیافته و چه به صورت غیرجدی انجام میپذیرد و اهداف آن تناسباندام، آرامش روانی، شکلدهی روابط اجتماعی و دستیابی به نتایج در کلیه سطوح رقابتی میباشد (کوالتر، 2005). استراتژیهای اصلی ورزش: این استراتژیها که دراسپورت اسکاتلند آمده شامل شرکت درفعالیتهای ورزشی میباشد که میتواند کیفیت زندگی فردی و اجتماعی افراد را بالا ببرد و همچنین سلامت اجتماعی افراد را توسعه بخشد و با رفتارهای ضداجتماعی مقابله نماید. اعتمادبه نفس و عزتنفس را افزایش میدهدو و طرز تفکر را از راههای زیر توسعه میبخشد (اسپورت اسکاتلند[24]، 2003). [1]Larson & Verma [2]Caldwell & Smith [3]Eccles et al [4]Hanson et al [5]Covkerham [6]LTPA [7]Booth [8]Agnew & Petersen – Mahoney et al [9]Eccles & Gootman [10]Mahoney et al [11]Morris et al [12]Duncan [13]Hendry [14]Cockerham [15]Bourdieu [16]Ykema [17]Darlison [18]Allen [19]Stattin & Magnusson [20]Osgood [21]Ayzenberg& masen [22]Anabiker [23]kapllan [24]Sport Scotland |
![]() کاربرد منطق فازی در تحلیل گزاره های دینینام پروژه : کاربرد منطق فازی در تحلیل گزاره های دینی توضیحات :
گزارههای دین، در موضوعات مختلف، تعابیر و توصیفات متنوعی را ارائه داده است. دستیابی به نگرش دین یا قانون و فرهنگ دین در یک موضوع، نیازمند جمعبندی و تدوین نهاییِ مجموعه گزارههایی است که از منابع دین بهدست آمده است.
در بسیاری از گزارههای دینی، توصیفها و تبیینها، ناظر به مراتب و درجاتِ آن موضوع است. برای جمعبندی و تدوین الگوی فکریِ نهایی، نیاز به منطقی است که با مراتب و درجاتِ موضوعات سروکار دارد. منطق فازی، چنین ابزاری را در اختیار محقق قرار میدهد تا بتواند مدل و سیستم مطلوب را تدوین نماید.
این مقاله، نگرشی اجمالی به منطق فازی داشته و به نمونههایی از گزارههای دینی که حاوی مفاهیم فازی هستند اشاره کرده است و در نهایت با استفاده از قواعد طراحی یک سیستم فازی، تدوین و جمعبندیای از چند گزارة دینی راجع به "تقوی"، را در معرض قضاوت قرار داده است.
فرمت : ورد تصاویر واقعی محصول :
|
![]() بررسی تأثیر ترکیب اجزای صورت گردش وجوه نقد برپیش بینی درماندگی مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهرانچکیده با توجه به نقش پررنگ و با اهمیت اطلاعات مربوط به صورت گردش وجوه نقد، این تحقیق سعی دارد با استفاده از ترکیب اجزای صورت گردش وجوه نقد بر اساس استاندارد های حسابداری ایران به پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها بپردازد و با آزمون کردن فرضیه ها، پلی ارتباطی بین جریانات نقدی و پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها ایجاد کند. تحقیق حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ اجرایی، توصیفی می باشد و اطلاعات مورد نیاز تحقیق با استفاده از روش کتابخانه ای جمع آوری گردیده است. همچنین، از معیار درماندگی مالی بر اساس ماده 141 قانون تجارت به منظور تفکیک شرکت ها استفاده شده است. در تحقیق حاضر، پیش بینی درماندگی مالی از طریق در نظر گرفتن هشداری انجام می پذیرد که علامت مثبت یا منفی اجزای پنج قسمتی صورت گردش وجوه نقد درباره وضعیت مالی ﺁتی شرکت ها می دهد. بدین منظور از رگرسیون لجستیک باینری برای 30 شرکت درمانده و 30 شرکت غیر درمانده با داده های زمانی 1381 لغایت 1391 استفاده شده است. یافته های تحقیق نشان دهنده مفید بودن برخی از ترکیبات اجزای صورت گردش وجوه نقد، به ویژه ترکیب 1 و 11 قبل از سال درماندگی و ترکیب 6 دوسال قبل از درماندگی در ارزیابی عملکرد شرکت و پیش بینی درماندگی مالی است. واژه های کلیدی: درماندگی مالی، جریان وجه نقد، نسبت های مالی، تداوم فعالیت. فهرست مطالب عنوان صفحه 1-3- اهمیت و ضرورت انجام پژوهش..3 1-5-1- سؤال اصلی تحقیق.........................................................................................................................................6 1-5-2- سؤالات فرعی تحقیق....................................................................................................................................6 1-6-1- فرضیه اصلی تحقیق...................................................................................................................................... 8 1-6-2- فرضیه های فرعی تحقیق............................................................................................................................... 8 1-8- تعریف عملیاتی مفاهیم و واژه های کلیدی تحقیق9 فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه تحقیق11 2-2- عوامل مؤثر در اتخاذ تصمیمات سرمایه گذاری14 2-2-1-2- عوامل سیاسی و نظامی15 2-2-1-3- عوامل فرهنگی و رفتاری15 2-2-2-2- عایدی هر سهم و سیاستهای تقسیم سود17 2-2-2-3- روند قیمت سهام در گذشته17 2-2-2-5- تقاضا برای محصول شرکت18 2-3- نسبت های مالی...............................................................................................................................................................20 2-3-1- نسبت های سوددهی....................................................................................................................................20 2-3-2- نسبت های نقدینگی....................................................................................................................................21 2-3-3- نسبت های اهرمی........................................................................................................................................21 2-3-4- نسبت های عملکرد.....................................................................................................................................21 2-4- نارساییها و محدودیتهای نسبتهای مالی22 2-5-1- تجزیه و تحلیل مقایسه ای23 2-5-3- کاربرد نسبتهای مالی جهت ارزیابی عملکرد24 2-5-4- کاربرد نسبتهای مالی در تجزیه و تحلیل اعتبارات24 2-5-5- کاربرد نسبتهای مالی در تجزیه و تحلیل اوراق بهادار24 2-5-6- قدرت آینده نگری نسبتهای مالی25 2-5-7- نقاط ضعف و قوت نسبتهای مالی25 2-6-1- قوانین و استانداردهای حاکم بر تداوم فعالیت27 2-6-2- ارزیابی تداوم فعالیت با استفاده از گزارش حسابرسان28 2-6-3- برقرار نبودن فرض تداوم فعالیت29 2-7- ارزیابی تداوم فعالیت با کمک نسبتهای مالی30 2-8- جریان نقدی و چارچوب نظری.......................................................................................................................................31 2-9- ماهیت صورت گردش وجوه نقد.....................................................................................................................................33 2-10- شناسایی ورشکستگی شرکت ها بر اساس ماده 141 قانون تجارت..................................................................................33 2-11- تکنیکهای پیش بینی ورشکستگی34 2-11-1-1- تحلیل تشخیصی چندگانه35 2-11-1-2- مدلهای لاجیت و پروبیت (مدلهای احتمال شرطی)35 2-11-2- تکنیکهای هوش مصنوعی36 2-11-2-1- شبکه های عصبی مصنوعی36 2-12- جریان نقدی و درماندگی مالی......................................................................................................................37 2-13-1- قبل از به وجود آمدن مدل پیش بینی ورشکستگی39 2-14-11- خدامی پور و پوراحمد............................................................................................................................49 2-14-12- نبوی و همکاران.....................................................................................................................................49 2-14-13- رستمی و همکاران..................................................................................................................................50 2-14-14- مرادزاده فرد و صیادی.............................................................................................................................50 2-14-15- منصورفر و همکاران...............................................................................................................................50 3-3- جامعه آماری، نمونه مورد مطالعه و روش نمونه گیری57 3-4- قلمرو موضوعی، مکانی و زمانی تحقیق60 3-5- منابع اطلاعاتی و روش گردآوری اطلاعات60 3-6-1- فرضیه اصلی تحقیق.....................................................................................................................................61 3-6-2- فرضیه های فرعی تحقیق..............................................................................................................................61 3-7-3- متغیرهای کنترل..........................................................................................................................................63 3-8- مدل تحقیق.....................................................................................................................................................................63 3-9- تعریف عملیاتی متغیرها...................................................................................................................................................63 3-10-1- مدل رگرسیونی لجستیک..........................................................................................................................66 3-10-2- حجم نمونه در رگرسیون لجستیک............................................................................................................66 3-10-3- انواع رگرسیون لجستیک...........................................................................................................................67 3-10-3-1- رگرسیون لجستیک اسمی دووجهی......................................................................................................67 3-10-3-2- رگرسیون لجستیک اسمی چندوجهی....................................................................................................67 فصل چهارم : تجزیه و تحلیل دادهها68 4-4- نتایج آزمون فرضیه ها در سال درماندگی72 4-5- نتایج آزمون فرضیه ها در سال قبل از درماندگی79 4-6- نتایج آزمون فرضیه ها دو سال قبل از درماندگی85 فصل پنجم : خلاصه، نتیجه گیری و پیشنهادهای تحقیق95 5-3-1- خلاصه نتایج آزمون فرضیه ها دو سال قبل از درماندگی98 5-3-2- خلاصه نتایج آزمون فرضیه ها در سال قبل از درماندگی99 5-3-3- خلاصه نتایج آزمون فرضیه ها در سال درماندگی.......................................................................................100 5-3-4- نتیجه کلی از آزمون فرضیه اصلی..............................................................................................................100 5-5-1- پیشنهادهای مبتنی بر نتایج تحقیق102 5-5-2- پیشنهادها برای تحقیقات آتی103 منابع و مآخذ104 منابع فارسی105 منابع لاتین108 چکیده انگلیسی......................................................................................................................................................................116 فهرست جداول شماره جدول عنوان صفحه (2-1) خلاصه تحقیقات محققان خارجی..........................................................................51 (2-2) خلاصه تحقیقات محققان داخلی............................................................................53 (3-1) اعضای نمونه آماری شرکت های درمانده..............................................................58 (3-2) اعضای نمونه آماری شرکت های سالم (موفق).......................................................59 (3-3) تعریف عملیاتی متغیرها..........................................................................................63 (4-1) آمار توصیفی شرکت های درمانده.........................................................................69 (4-2) آمار توصیفی شرکت های سالم.............................................................................70 (4-3) ضریب همبستگی پیرسن........................................................................................72 (4-4) نتایج آزمون در سال درماندگی..............................................................................72 (4-5) نتایج آزمون در سال قبل از درماندگی..................................................................79 (4-6) نتایج آزمون دو سال قبل از درماندگی...................................................................85 (4-7) خلاصه نتایج حاصل از آزمون فرضیه ها.................................................................92 (4-8) خلاصه نتایج حاصل از آزمون فرضیه ها.................................................................93 (4-9) خلاصه نتایج حاصل از آزمون فرضیه ها.................................................................94 فصل اول کلیات تحقیق 1-1- مقدمه قدرت نقد شوندگی شرکت ها یکی از مواردی است که همواره مورد توجه واحد های انتفاعی و سرمایه گذاران قرار می گیرد. به همین علت شاید وجه نقد مهم ترین عنصر ترازنامه باشد. از آن جایی که وجه نقد به عنوان وسیله مبادله در اقتصاد، به کار می رود بنابراین کمابیش به طور مستقیم یا غیر مستقیم در تمام مبادلات تجاری نقش دارد. حتی زمانی که وجه نقد به طور مستقیم در تمام مبادلات نقشی نداشته باشند به عنوان مبنایی برای اندازه گیری و حسابداری سایر اقلام نقش دارد. اهمیت دیگر وجه نقد این است که اشخاص، مؤسسات و حتی دولت ها باید همواره حداقل مشخصی، از نقدینگی را داشته باشند تا برای تداوم فعالیت خود با مشکل رو به رو نشوند. جریان ورود و خروج وجه نقد در هر واحد انتفاعی بازتاب تصمیم گیری های مدیریت در مورد برنامه های کوتاه مدت و بلند مدت عملیاتی و طرح های سرمایه گذاری و تأمین مالی است. بنابراین اطلاعات مربوط به جریان ورود و خروج وجه نقد در یک واحد انتفاعی، شالوده بسیاری از تصمیم گیری ها و مبنای بسیاری از قضاوت های سرمایه گذاران، اعتباردهندگان و برخی دیگر از گروه های استفاده کننده از اطلاعات مالی را تشکیل می دهد. سرمایه گذاران و اعتباردهندگان برای برآورد گردش آتی وجوه نقد در یک واحد انتفاعی مشخصاً به تأثیر عملیات عادی و فعالیت های تأمین مالی و سرمایه گذاری بر گردش وجوه نقد اهمیت می دهند. در سطح کشور و از جمله در میان شرکت های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، شرکت هایی دیده می شوند که بر اساس تعاریفی که در این پژوهش از درماندگی مالی شده است، درمانده مالی هستند. این امر را می توان با مشاهده صورت های مالی آن ها و گزارش های حسابرسان و بازرسان قانونی متوجه شد. به عنوان مثال برخی از این شرکت ها در بازپرداخت بدهی های خود با مشکل مواجه هستند، بازدهی لازم برای پوشش هزینه ها را ندارند و نیز مشمول ماده 141 قانون تجارت هستند. در واقع همه این مسائل حکایت از درگیر شدن این شرکت ها با درماندگی مالی است که این امر ممکن است در نهایت باعث ورشکستگی و انحلال آن ها شود. بدین ترتیب در این نوع شرکت ها، منابعی که می توانست در فرصت های سودده و ارزش آفرین سرمایه گذاری شود، به هدر رفته و با یک دید کلان، تأثیر منفی بر روی برخی از شاخص های کلان اقتصادی خواهد گذاشت و این در حالی است که در کشور به شدت نیازمند تولید و ایجاد اشتغال هستیم. یکی از راه هایی که می توان با استفاده از آن به بهره گیری مناسب از فرصت های سرمایه گذاری و همچنین جلوگیری از به هدر رفتن منابع کمک کرد، پیش بینی درماندگی مالی است. به این ترتیب که اولاً، با ارائه هشدارهای لازم می توان شرکت ها را نسبت به وقوع درماندگی مالی هوشیار کرد تا آن ها با توجه به این هشدار ها دست به اقدام های مقتضی بزنند و دوم این که سرمایه گذاران فرصت های مطلوب سرمایه گذاری را از فرصت های نامطلوب تشخیص دهند و منابعشان را در فرصت های مناسب سرمایه گذاری کنند. پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها، مدت ها است که به عنوان یکی از مباحث مهم در حوزه مالی مطرح است. از آن جایی که در این مدل ها، متغیر ملاک (وابسته) از نوع قطعی[1] (درمانده مالی یا سالم) هستند، با مسأله ای از نوع دسته بندی رو به رو هستیم. بنابراین، واضح است در چنین مطالعاتی از مدل های آماری مانند تحلیل ممیز چند گانه، تحلیل لاجیت و تحلیل پروبیت استفاده می شود (فلاح پور، 1383). -2- تشریح و بیان مسأله وجه نقد از منابع مهم و حیاتی هر واحد اقتصادی است و ایجاد توازن بین وجوه نقد موجود و نیازهای نقدی یکی از مهم ترین عوامل سیاست اقتصادی و تداوم فعالیت آن هاست.از طرفی تداوم فعالیت و ورشکستگی دو روی یک سکه اند. لذا توانایی پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها با استفاده از جریانات نقدی می تواند کمک بسیاری به سرمایه گذاران در امر تصمیم گیری کند. چرا که وضعیت نقدینگی شرکت به عنوان معیاری اثرگذار بر تصمیم گیری، نزد سرمایه گذاران تلقی می شود. شرکتی که نتواند وجه نقد کافی برای نیازهای مداوم خود را تولید کند، با درماندگی مالی و البته خطر ورشکستگی رو به رو خواهد شد. پیش بینی درماندگی مالی با ارائه هشدارهای لازم می تواند شرکت ها را نسبت به وقوع درماندگی مالی و ورشکستگی هوشیار نماید تا ﺁن ها با توجه به این هشدارها، به اقدام های مناسب دست بزنند. بیور [2](١٩٦۸؛ ١٩٦٦) در نتیجه تحقیقات خود بیان می کند که جریانات نقد عملیاتی نسبت به سایر اطلاعات مالی توانایی بیشتری در پیش بینی درماندگی مالی دارند. با توجه به مطالب گفته شده، این پژوهش به دنبال شناسایی و تبیین نحوه به کارگیری اجزای جریان نقدی بر درماندگی مالی شرکت ها با استفاده از اطلاعات موجود شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بوده و مسأله اصلی این است که آیا ترکیبات اجزای صورت گردش وجوه نقد پنج قسمتی ایران بر پیش بینی درماندگی مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران تأثیر دارد؟ 1-3- اهمیت و ضرورت انجام پژوهش هر شرکتی در ابتدای فعالیت خود ضمن ارائه طرح کسب و کار، دارایی هایی را که برای اجرای این طرح نیاز دارد، خریداری می کند. تأمین مالی برای تهیه این دارایی ها از راه های مختلفی مانند سهام عادی یا روش های مختلف استقراض انجام می شود. پس از آغاز عملیات، یا طرح کسب و کار با موفقیت انجام می شود، که در این حالت بازپرداخت اصل و فرع بدهی ها به موقع انجام شده و صاحبان سهام نیز بازده مورد انتظار از این سرمایه گذاری را بدست می آورند و یا این که، طرح کسب و کار با شکست مواجه شده و جریانات نقد خروجی از جریانات نقد ورودی تجاوز می کند. اگر شرکتی دچار حالت دوم شود با درماندگی مالی رو به رو خواهد شد. در زمان درماندگی جریانات نقدی پوشش لازم برای ایفای تعهدات را تأمین نکرده و شرکت دچار ناتوانی در پرداخت بدهی ها می شود. در این حالت شرکت ها به فروش دارایی ها (جریان نقد سرمایه گذاری) و دریافت وام (جریان نقد تأمین مالی) رو می آورند که نتیجه آن کاهش ظرفیت و عملکرد تولیدی و نیز افزایش اهرم می باشد. به همین دلیل، پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها امری ضروری بوده و امکان ارائه راه حل های ممکن را قبل از بروز هرگونه بحرانی فراهم می آورد (منصورفر و همکاران، 1392). 1-4- اهداف اساسی انجام پژوهش 1-4-1- هدف اصلی انجام پژوهش بررسی تأثیر ترکیبات اجزای پنج قسمتی صورت گردش وجوه نقد بر پیش بینی درماندگی مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. 1-4-2- اهداف فرعی پژوهش
1-5- سؤالات تحقیق 1-5-1- سؤال اصلی آیا ترکیبات اجزای صورت گردش وجوه نقد پنج قسمتی ایران بر پیش بینی درماندگی مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران تأثیر دارد؟ 1-5-2- سؤالات فرعی تحقیق
1-6- فرضیه های تحقیق 1-6-1- فرضیه اصلی ترکیبات اجزای پنج قسمتی صورت گردش وجوه نقد بر پیش بینی درماندگی مالی شرکت ها تأثیر دارد. 1-6-2- فرضیه های فرعی تحقیق
ترکیب خالص جریان نقد عملیاتی منفی [1].categorical [2].Beaver |
![]() بررسی رابطه بین دوره گردش عملیات و سلامت مالی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران«فهرست مطالب » فصل اول : کلیات تحقیق چکیده......1 1-1 مقدمه ..3 2-1 بیان مسئله ..3 3-1 اهمیت و ضرورت تحقیق .................................................................................................................................................5 4-1 اهداف تحقیق ....................................................................................................................................................................8 5-1 مروری بر ادبیات و مبانی نظری تحقیق ......................................................................................................................9 6-1 سئوالات تحقیق .............................................................................................................................................................12 7-1 متغیر های تحقیق .........................................................................................................................................................12 1-7-1 متغیر وابسته .............................................................................................................................................................12 2-7-1 متغیر مستقل .......................................................................................................................................................12 8-1 فرضیه های تحقیق ........................................................................................................................................................13 1-8-1 فرضیه اصلی ...............................................................................................................................................................13 2-8-1 فرضیه های فرعی .....................................................................................................................................................13 9-1 روش تحقیق ....................................................................................................................................................................14 10-1 جامعه آماری..................................................................................................................................................................14 11-1 قلمرو تحقیق .................................................................................................................................................14…….. 12-1 روش گردآوری داده هاو اطلاعات ............................................................................................................................14 13-1 استفاده کنندگان از نتایج تحقیق ..........................................................................................................................14 14-1 تعریف عملیاتی مفاهیم و واژه های کلیدی ..........................................................................................................15 1-14-1 سلامت مالی ............................................................................................................................................................15 1-1-14-1 شرکت های سالم ................................................................................................................................................15 2-1-14-1 شرکت های میانی ..............................................................................................................................................15 3-1-14-1 شرکت های درمانده ...........................................................................................................................................15 4-1-14-1 رشد سود واقعی ..................................................................................................................................................15 2-14-1 تداوم فعالیت .............................................................................................................................................................16 3-14-1 ورشکستگی ...............................................................................................................................................................16 4-14-1 دوره گردش عملیات ...............................................................................................................................................16 1-4-14-1 دوره تسویه پیش پرداخت ................................................................................................................................16 2-4-14-1 مدت زمان وصول مطالبات ...............................................................................................................................16 3-4-14-1 دوره گردش کالا .................................................................................................................................................17 4-4-14-1 دوره گردش مواد .................................................................................................................................................17 5-4-14-1 دوره تسویه بستانکاران ......................................................................................................................................17 5-14-1 اندازه شرکت .............................................................................................................................................................17 6-14-1 اهرم مالی ...................................................................................................................................................................17 15-1 ساختار کلی تحقیق ......................................................................................................................................................18 فصل دوم : ادبیات و مبانی نظری تحقیق 1-2 مقدمه .................................................................................................................................................................................20 بخش اول ، مبانی نظری تحقیق ............................................................................................................................................21 2-2 ارزیابی عملکرد .................................................................................................................................................................22 3-2 سود حسابداری ............................................................................................................................................................... 24 4-2 تداوم فعالیت .....................................................................................................................................................................25 5-2 شیوه ارزیابی تداوم فعالیت ............................................................................................................................................27 1-5-2 ارزیابی تداوم فعالیت با استفاده از مقررات قانونی تجارت .................................................................................27 2-5-2 ارزیابی تداوم فعالیت با استفاده از گزارش حسابرسان .......................................................................................28 1-2-5-2 برقرار نبودن فرض تداوم فعالیت ........................................................................................................................28 1-1-2-5-2 نشانه های مالی .................................................................................................................................................29 2-1-2-5-2 نشانه های عملیاتی ..........................................................................................................................................29 3-1-2-5-2 سایر نشانه ها .....................................................................................................................................................29 3-5-2 ارزیابی تداوم فعالیت با کمک نسبت های مالی ...................................................................................................29 6-2 مدل های پیش بینی و ارزیابی عملکرد شرکت ها و رتبه بندی آنها ....................................................................30 1-6-2 مدل تفکیک کننده خطی .........................................................................................................................................30 2-6-2 مدل های لاجیت و پوبیت .......................................................................................................................................31 3-6-2 مدل تفکیک مکرر .......................................................................................................................................................33 4-6-2 مدل تجزیه و تحلیل بقا .............................................................................................................................................34 5-6-2 مدل شبکه های مصنوعی .........................................................................................................................................34 6-6-2 مدل پردازش و اطلاعات توسط انسان ....................................................................................................................35 7-2 رشد سود ...........................................................................................................................................................................35 8-2 دوره گردش عملیات .......................................................................................................................................................36 1-8-2 دوره تسویه پیش پرداخت ها ..................................................................................................................................36 2-8-2 دوره وصول مطالبات ..................................................................................................................................................36 1-2-8-2 مزیت کوتاه بودن دوره وصول مطالبات ............................................................................................................37 2-2-8-2 مزیت طولانی بودن دوره وصول مطالبات ........................................................................................................37 3-8-2 دوره گردش کالا .........................................................................................................................................................37 4-8-2 دوره گردش مواد ........................................................................................................................................................37 1-4-8-2 حسابداری مواد مصرف شده ...............................................................................................................................38 1-1-4-8-2 سیستم ثبت ادواری موجودی ها .................................................................................................................38 2-1-4-8-2 سیستم ثبت دائمی موجودی ها ...................................................................................................................38 2-4-8-2 روش های ارزشیابی موجودی ها .......................................................................................................................39 1-2-4-8-2 روش شناسایی ویژه .........................................................................................................................................39 2-2-4-8-2 روش اولین صادره از اولین وارده ..................................................................................................................40 3-2-4-8-2 روش اولین صادره از اخرین وارده ................................................................................................................40 4-2-4-8-2 روش میانگین موزون .......................................................................................................................................41 5-8-2 دوره تسویه بستانکاران ..............................................................................................................................................41 6-8-2 سلامت مالی .................................................................................................................................................................41 7-8-2 اندازه شرکت ................................................................................................................................................................42 8-8-2 اهرم مالی ......................................................................................................................................................................42 9-2 مفهوم بورس .....................................................................................................................................................................43 1-9-2 تاریخچه پیدایش بورس ............................................................................................................................................43 2-9-2 تعریف بورس اوراق بهادار ..........................................................................................................................................43 3-9-2 سابقه ایجاد بورس در ایران ......................................................................................................................................44 4-9-2 بورس اوراق بهادار تهران ...........................................................................................................................................44 بخش دوم ، پیشینه تحقیق 10-2 تحقیقات انجام شده در داخل کشور .........................................................................................................................45 11-2 تحقیقات انجام شده در خارج از کشور .....................................................................................................................48 فصل سوم : روش تحقیق 1-3 مقدمه...................................................................................................................................................................................54 2-3 روش تحقیق.......................................................................................................................................................................54 3-3-جامعه..................................................................................................................................................................................54 4-3 نمونه مورد مطالعه و روش نمونه گیری......................................................................................................................54 5-3 محاسبه پارامترهای تحقیق.............................................................................................................................................56 1-5-3 دوره تسویه پیش پرداخت..........................................................................................................................................56 2-5-3 دوره وصول مطالبات....................................................................................................................................................58 3-5-3 دوره گردش کالا..........................................................................................................................................................60 4-5-3 دوره گردش مواد.........................................................................................................................................................63 5-5-3 دوره تسویه بستانکاران...............................................................................................................................................65 6-5-3 اهرم مالی.......................................................................................................................................................................68 7-5-3 اندازه شرکت................................................................................................................................................................70 6-3 توصیف متغیر های تحقیق............................................................................................................................................73 7-3 قلمرو زمانی و مکانی تحقیق........................................................................................................................................80 8-3 منابع اطلاعاتی و روش گرد آوری اطلاعات...............................................................................................................80 فصل چهارم تجزیه و تحلیل داده ها 1-4 مقدمه...................................................................................................................................................................................82 2-4 فرضیات تحقیق................................................................................................................................................................ 83 1-2-4 فرضیه اصلی................................................................................................................................................................. 83 2-2-4 فرضیه های فرعی....................................................................................................................................................... 83 3-4 آزمون فرضیات تحقیق.....................................................................................................................................................84 فصل پنجم نتیجه گیری و پیشنهادات 1-5 مقدمه..............................................................................................................................................................................102 2-5 نتایج تحقیق................................................................................................................................................................... 102 1-2-5 فرضیه اصلی.............................................................................................................................................................. 102 2-2-5 فرضیه فرعی اول...................................................................................................................................................... 102 3-2-5 فرضیه فرعی دوم..................................................................................................................................................... 103 4-2-5فرضیه فرعی سوم...................................................................................................................................................... 104 5-2-5 فرضیه فرعی چهارم................................................................................................................................................. 104 6-2-5 فرضیه فرعی پنجم................................................................................................................................................... 105 3-5 محدودیت های تحقیق................................................................................................................................................ 106 4-5 پیشنهادهای تحقیق.................................................................................................................................................... 106 5-5- پیشنهادهایی برای آتی............................................................................................................................................ 106 پیوست ها.................................................................................................................................................................................107 منابع.........................................................................................................................................................................................119 چکیده لاتین...........................................................................................................................................................................122 فهرست جداول جدول شماره (1-2) خلاصه نتایج حاصل از مدل های تجربی پیش بینی ..................................................................33 جدول (2-2) اطلاعات شرکتهای آلفا و بتا...........................................................................................................................35 جدول (3-2) درصد صحت پیش بینی مدل های ارائه شده توسط نایدو......................................................................49 جدول4-2) خلاصه تحقیقات داخلی......................................................................................................................................51 جدول5-2) تحقیقات انجام شده در خارج از کشور............................................................................................................52 جدول1-3) توصیف متغیر تسویه پیش پرداخت.................................................................................................................73 جدول2-3) توصیف متغیر مدت زمان وصول مطالبات......................................................................................................74 جدول3-3) توصیف متغیر دوره گردش کالا........................................................................................................................75 جدول4-3) توصیف متغیر دوره گردش مواد.....................................................................................................................76 جدول5-3) توصیف متغیر دوره تسویه بستانکاران............................................................................................................77 جدول6-3) توصیف متغیر اهرم مالی.....................................................................................................................................78 جدول7-3) توصیف متغیر اندازه شرکت...............................................................................................................................79 جدول1-4) جدول تحلیل واریانس فرضیه اصلی تحقیق...................................................................................................84 جدول2-4) جدول آزمون دانکن فرضیه اصلی.....................................................................................................................84 فهرست نمودارها نمودار(1-3) هیستوگرام متغیر تسویه پیش پرداخت......................................................................................................73 نمودار2-3) هیستوگرام متغیر مدت زمان وصول مطالبات..............................................................................................74 نمودار3-3) هیستوگرام متغیر دوره گردش کالا................................................................................................................75 نمودار4-3) هیستوگرام متغیر دوره گردش مواد................................................................................................................76 نمودار5-3) هیستوگرام متغیر دوره تسویه بستانکاران.....................................................................................................77 نمودار6-3) هیستوگرام متغیر اهرم مالی............................................................................................................................78 نمودار7-3) هیستوگرام متغیر اندازه شرکت.......................................................................................................................79 چکیده خصلت جستجوگرانه آدمی، همواره به دنبال مجموعه ای از اطلاعات به منظور کشف روابط میان پدیده ها بوده است تا بدین وسیله رفتار خود را پیش بینی نماید. گستره این تلاش به حوزه های مالی نیز رسیده است تا جایی که محققان را بر آن داشته تا روابطی را میان اطلاعات مالی کشف کنند که موجبات آمادگی کاربران اطلاعات با ابزارهای کنترلی بهینه تر را فراهم آورد. پیش بینی ورشکستگی و درماندگی مالی شرکتها مقوله ای است که توجه بسیاری از جوامع علمی و تجاری را در سده اخیر بر انگیخته است. این پیش بینی ها از این جهت دارای اهمیت هستند که با ارسال سیگنال های هشدار برانگیز و به موقع و در نتیجه برخورد صحیح و منطقی با شرایط بوجود آمده ، از بروز خسارات مادی و معنوی جلوگیری کند. از آنجاییکه در این پژوهش شر کت ها از نظر سلامت به سه سطح سالم، میانی و درمانده تقسیم شده اند تفاوت متوسط برخی از نسبت های مالی این سه سطح مورد تحلیل قرار گرفته است. از بین 33 صنعت و 153 شرکت با استفاده از فرمول کوکران 71 شرکت انتخاب که به روش نمونه گیری تصادفی طبق تعریف به 37 شرکت سالم ، 25 شرکت میانی و 9 شرکت درمانده تقسیم بندی شدند . نسبت های تسویه پیش پرداخت، مدت زمان وصول مطالبات، دوره گردش کالا، دوره گردش مواد و دوره تسویه بستانکاران با استفاده از نرم افزاز excel محاسبه گردیدو برای آزمون فرضیات از نرم افزار eviews در سطح خطای 5 درصد استفاده شد.یافته های تحقیق نشان می دهد که نسبت دوره تسویه بستانکاران تفاوت های آماری با اهمیتی بین این شرکت ها در سطوح مختلف سلامت مالی ایجاد نمیکند اما تفاوت وضعیت تسویه پیش پرداخت، دوره وصول مطالبات، دوره گردش کالا و دوره گردش مواد این 3 سطح با اهمیت است و با توجه به آزمون زوجی دانت و توکی صورت گرفته ،عامل ایجاد کننده تفاوت، شرکت های درمانده می باشند یعنی از نظر آماری شرکت های درمانده در یک طرف و شرکت های میانی و سالم در طرف دیگر قرار می گیرند. فصل اول کلیات تحقیق 1-1 مقدمه زیان دهی و ورشکستگی شرکت ها محققان را از حدود 110 سال قبل بر آن داشت که به منظور کمک به ذینفعان مدل هایی را برای پیش بینی ورشکستگی ارائه نمایند . ازآنجائیکه امروز اجتناب از ورشکستگی بعنوان راهبردی بنیادی است که هدف آن تضمین فعالیتهای تجاری می باشد ، بحث پیش بینی سود و ارزیابی تداوم فعالیت شرکت ها مورد توجه محققان قرار گرفته است .سلامت مالی به مفهوم توان سودآوری و تداوم فعالیت واحد اقتصادی برای کلیه سهامداران و ذینفعان از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و اساساًهمه ذینفعان در واحدهای اقتصادی به داشتن ابزارهای مناسبی که بتوانند سودآوری و تداوم فعالیت این واحدها را ارزیابی و پیش بینی کنند ، علاقه مندند. پژوهش حاضر در صدد آن است که با استفاده از تغییرات دوره گردش عملیات شرکت ها بتوان تاثیر این مولفه را بر سلامت مالی شرکت ها مورد سنجش قرارداد . 2-1 بیان مسئله با توجه به تمایلات ، نقش ها و تاثیر گذاری متفاوت ذینفعان ، همه در یک موضوع اشتراک نظر دارند و آن این است که تمامی آنها به وضعیت سلامت مالی و تداوم فعالیت واحد اقتصادی در آینده بسیار اهمیت می دهند و بدان فکر می کنند ( نایدو ، 2007 ) - توانایی شرکت برای تداوم فعالیت از نظر حسابرسان بسیار مهم است . - اعتبار دهندگان به توانایی شرکت به حل وفصل حسابهایشان با افراد برون سازمانی علاقمند هستند . - مشتریان علاقمند به توانایی شرکت برای به انجام رساندن سفارشات آتی می باشند . - کارکنان به توانایی شرکت برای فراهم کردن اشتغال با ثبات علاقمند هستند . - موسسات مالی به توانایی شرکت به باز پرداخت سرمایه و بهره وام هایشان علاقه دارند . - سرمایه گذاران به توانایی شرکت در فراهم آوردن بازده مورد انتظار شان علاقمند هستند و بسیار مایلند که با پیش بینی روند سلامت مالی شرکت نسبت به اصلاح و بهسازی مجموعه سرمایه گذاری خود اقدام نمایند. - مدیریت به شناخت اینکه در آینده با چه مسائلی روبرو خواهد بود تا بتواند با استفاده از ابزارهایی تصمیمات لازم را برای مسیر آینده و استراتژی بعدی کارشان مشخص سازد ، علاقمند است . از طرفی به دلیل مرسوم نبودن اعلام ورشکستگی بنگاههای تجاری ممکن است علیرغم ورشکستگی ، اینگونه بنگاهها تنها به حیات ظاهری خود ادامه دهند. مادامی که این بنگاهها قادر به ادامه حیات ظاهری هستند ، تشخیص وضعیت آن دشوار بوده و عموماً موجب می شود که در سطح خرد و کلان اینگونه بنگاهها به جذب منابع پرداخته و در نهایت منابع جذب شده به علت مشکلات گوناگون این شرکت ها تضییع گردد. هانسبرگر[1] ( 1979 ) می گوید « ورشکستگی مثل رعد و برق ( ناگهانی ) به وجود نمی آید بلکه بسیاری از نشانه ها و پیشگویی کننده ها ، بروز آنرا پیش بینی می کنند .» اساسی ترین قضاوت انجام گرفته توسط ذینفعان در ارتباط با آینده یک واحد تجاری ، توانایی آن برای سودآوری ، ایغای تعهدات و تداوم فعالیت بعنوان یک واحد دایر است ( مجتهدزاده اسمعیلی ، 1387 ) لذا پیش بینی سلامت مالی برای همه آنها بسیار مهم است . استفاده کنندگان از اطلاعات حسابداری برای تصمیم گیری به مجموع اطلاعات مالی و غیرمالی به طور همزمان نیاز دارند . از آنجائیکه استفاده کنندگان متعددند و با توجه به جایگاه خود ، به سطوح مختلفی از این دست اطلاعات دسترسی دارند برای سالیان دراز مباحث حول این موضوع تمرکز داشت که شرکت ها می بایست اطلاعات جامعی براساس خواست و نیاز استفاده کنندگان مختلف در صورت های مالی ارائه کنند. صرفنظر از این مطلب که گردآوری از تمام استفاده کنندگان صورتهای مالی مقدور نیست ، اضافه بر آن تهیه چنین گزارش حجیمی اولاً مقرون به صرفه نبوده ، ثانیاً احتمال گمراهی استفاده کنندگان وجود دارد .والبته ممکن است برخی از استفاده کنندگان دانش مالی لازم را نداشته باشند،بنابراین براین مطلب توافق شد که در صورت های مالی اطلاعاتی آورده شودکه استفاده کنندگان نتوانند آن اطلاعات را به طریقی ارزان تر از سایر طرق کسب کنند همچنین صورت های مالی با هدف عام قصد ندارند نیاز تک تک استفاده کنندگان را رفع کنند. بلکه سعی دارند تا نیاز یشترین استفاده کنندگان را مرتفع سازند با چنین نگرشی در صورت های مالی که تنها منبع اطلاعاتی قابل اتکا درباره شرکت هاست فقط مسائل مالی و وضعیت عملکرد گذشته آورده شده و آنچه بیش از همه نظر همگان را جلب کرد این مطلب است که این صورت های مالی مسائل غیر مالی شرکت را دربر نمی گیرد. و از جمله مسائلی که در صورت های مالی به طور مشخص منعکس نمی شود ، سلامت مالی و قدرت نسبی تداوم فعالیت آن در آینده است . سنجش و ارزیابی سلامت مالی شرکت ها می تواند مکانیزم مهمی در حل وضعیت نا مطلوب شرکت ها محسوب شود چرا که با شناخت مولفه های موثر می توان دست به اقدامات اصلاحی برای این مولفه ها زد. که در این بین ویژگی های خاص هر کشور نیز بر مشکلات مالی شرکت ها تاثیر گذار می باشد از جمله این ویژگی ها ، تغییرات در سیستم های محلی ، استانداردهای حسابداری و چارچوب قانونگذاری ( مانند تفاوت در توسعه بازارهای مالی و سرمایه ) و شرایط اقتصاد کلان ( کلاپر، 2003 )است . اولین مساله اصلی این است که آیا می توان به کمک مولفه های گردش عملیات مورد مطالعه که صرفاً براساس اطلاعات مالی مندرج در صورت های مالی و بازار سرمایه استخراج می شوند سلامت مالی شرکت های ایرانی را سنجش و ارزیابی و آنها را در سطوح مختلف سلامت مالی دسته بندی نمود؟ شناخت نقاط تمایز این شرکت ها و در نتیجه امکان طبقه بندی و پیش بینی وضعیت سلامت شرکت ها در فرآیند تصمیم گیری ، می تواند به کلیه افراد ذینفع و استفاده کنندگان صورت های مالی کمک کند . دومین مساله پژوهش حاضر این است که آیا میتوان با استفاده از اطلاعات منتشره در صورت های مالی شرکت های ایرانی و بورس اوراق بهادار ، رتبه سلامت مالی آنها را پیش بینی و براساس آن شرکت ها را طبقه بندی کرد ؟ بعبارت کلی از آنجائیکه هدف سهامداران و اعتباردهندگان کسب بازده و یا سود و رسیدن به بهره مورد انتظار ، حفظ سرمایه ، برگشت آن و تداوم فعالیت است چگونه می توان برای اطمینان بخشیدن به آنها در پیش بینی و ارزیابی این امر به آنها کمک کرد ؟ آنها با چه مدلی می توانند تصمیم گیری کنند ؟ 3-1 اهمیت و ضرورت تحقیق پیشرفت سریع فن آوری و تغییرات محیطی وسیع ، شتاب فزاینده ای به اقتصاد بخشیده است ، رقابت روزافزون بنگاههای اقتصادی دستیابی به سود را محدود و احتمال عدم توان ایفای تعهدات و توقف فعالیت های آنها را افزایش داده است .ورشکستگی های بی سابقه اخیر شرکت های بزرگ در سطح بین المللی و نوسانهای بورس اوراق بهادار در ایران ، وجود بحران های مالی در شرکت ها و صنایع مهم داخلی و تاثیر آنهادر ورشکستگی و نابودی شرکت ها که از آنها می توان به سونامی وحشتناک مالی یاد کردکه نگرانی هایی را ایجاد کرده که نیازبه وجود ابزارهایی برای ارزیابی توان و سلامت مالی شرکت ها با توجه به شرایط محیطی را نشان می دهد یکی از ابزارهای ارزیابی توان مالی شرکت ها استفاده از نسبت های مالی مستخرج از صورت های مالی و بدست آوردن سلامت مالی برای پیش بینی سلامت مالی شرکت هاست (کریتسونیس ، 2005 ). با توجه به تعریف ارائه شده ، سلامت مالی را می توان به عنوان یک میز سه پایه که پایه های آن شاخص های عملیاتی ، بازاریابی ومالی و حسابداری هستند تشبیه کرد لذا برای آنکه بتوان به راحتی از این میز استفاده کرد و جای آن را تغییر داد، همواره باید پایه های آن در تعادل و توازن باشندنه اینکه یکی از این پایه ها بسیارکوتاه یا بسیاربلند باشد.(انعکاس این تعادل را می توان در شرکت های سالم و در نسبت های مالی و ارزش آفرینی مستخرج از صورت های مالی دید.)مدیریت بایستی مسئولیت پیش بینی عدم توازن آتی را در شرکت بپذیرد به عبارت دیگر مدیریت بایستی پیشاپیش دست به عمل بزند سلامت مالی آتی را ارزیابی کند قبل از آنکه عدم توازن در گزارش های مالی شرکت انعکاس یابد . در جامعه امروزی اجتناب از ورشکستگی دیگر یک معیار و استاندارد کاری قابل پذیرش نیست بلکه یک عنصر استراتژیک بنیادی است که هدف آن تضمین فعالیت های تجاری است که به سلامت دراز مدت بینجامد ( همان منبع ) . نگرانی منطقی سرمایه گذاران از بازگشت اصل و سود سرمایه شان ناشی از آن است که یکی از دلایلی که شرکت ها ورشکسته می شوند بدهی هایشان می باشد و خروج یک شرکت به خاطر وخامت شرایط مالی باعث زیان به موسسات بزرگتری که در شرکت ورشکسته سرمایه گذاری نموده اند می شود ودر واقع توان گفت که ورشکستگی یک موسسه سرچشمه درماندگی و ورشکستگی بالقوه موسسات دیگر و ایجادهزینه برای اقتصاد کشور می باشد ( ستایش و احدیان پور، 1387 ) بنابراین انجام تحقیقی که بتواند به پیش بینی نزدیک به واقع برای ارزیابی تداوم فعالیت و سلامت مالی و در نتیجه به تصمیم گیری صحیح تر کمک نماید ضرورت می یابد. توان تجزیه و تحلیل و قدرت پیش بینی مهمترین عامل در تصمیم های سرمایه گذاری است ( خوش طینت ، 1377 ) . بیور[2] ( 1996 ) معتقد است « پیش بینی بدون اخذ تصمیم امکان پذیر است ولی کوچکترین تصمیم گیری را نمی توان بدون پیش بینی انجام داد » . در واقع اگر بتوان از طریق مدلی سلامت مالی شرکت ها را ارزیابی و همچنین پیش بینی کرد و پس از آن در صورت عدم سلامت مالی به علت یابی و استفاده از روشهای حل مسئله به اصلاح امور شرکت پرداخت می توان از به هدر رفتن ثروت در قالب سرمایه های فیزیکی و انسانی و آثار آن جلوگیری کرد . علاوه بر این چنین مدلی که بتواند راهنمای خوبی برای کلیه ذینفعان و تصمیم گیرندگانی مانند سرمایه گذاران ، بانکها و دولت باشد ، بنابراین ایجاد مدلی که بتواند راهنمای خوبی برای تصمیم گیرندگان و هشدار مناسبی برای توقف فعالیت باشد ضرورت می یابد. برای ذینفعان هنگام تصمیم گیری برای آینده ضروری است قادر به پیش بینی توان تداوم فعالیت و ارزیابی سلامت مالی شرکت ها باشند . بنابراین نیاز به استفاده از مدل هایی پیش بینی کننده توسط تحلیل گران و محققان دارند و البته باید در نظر گرفت که عملکرد این مدلها در جاهای مختلف و در زمان های متفاوت فرق دارند برخی از تحقیقات به بررسی مقایسه ای مدل های پیش بینی ورشکستگی ( نه سلامت مالی ) پرداخته اند که از آن جمله می توان به ( دیمتراس1، 1996 ) ، ( گانس2 ، 1987 ) ، ( کوماروراوی3 ، 2007 ) ، ( سلیمانی1385 ) ، (مهرانی و دیگران ، 1384 ) ، ( احمدی کاشانی ، 1384 ) و ( منصفی ، 1384 ) اشاره کرد در تحقیقات مختلف با استفاده از متدولوژی های متفاوت مباحث متعددی برای پیش بینی وضعیت توان و سلامت مالی شرکت ها در خارج از ایران طراحی شده است اما گزینش یک مدل ویژه برای استفاده کنندگان اطلاعات مالی و متناسب با نیازهای آنها و شرایط محیطی امری پیچیده است . بدلایل زیر نمی توان مدل ها و مباحث مطرح شده در خارج از کشور را به همان شکل برای شرایط محیطی ایران استفاده کرد . الف ) به دلیل آنکه ارزیابی سلامت مالی در حقوق تجارت بدون شک از مباحثی است که مطالعه تطبیقی آن کمتر مفید می نماید . زیرا در اغلب کشورها جنبه کاملاً ملی دارد و از تاریخ و نحوه سازماندهی قضایی و رژیم حقوقی حاکم بر اموال آنها نشأت گرفته است بنابراین با آنکه فلسفه اولیه ور شکستگی در همه کشورها پذیرفته شده است ، این نکته را می توان از مطالعه حقوق کشورهای اروپایی و آمریکایی استنباط نمود ( اسکینی ، 1386 ) . ب )هر چند در مدل هایی که فقط از نسبت های مالی استفاده شده است تجزیه و تحلیل نسبت های مالی ابزار خوبی برای ارزیابی اجرای عملیات مالی ، تجزیه وضعیت اعتباری و تعیین ارزش اوراق بهادار شرکت هاست ( عالی پور ، 1375 ) ، ( مشایخی . پناهی ، 1386 ) ، (بهرام فر و کاردان ، 1387 ) ، ( نیکو مرام و پور زمانی ، 1385 ) ، ( نیکو مرام و همکاران ، 1381 ) این نسبت ها برای اندازه گیری کارایی ، ریسک و سود آوری شرکت ها مفید می باشند .اما اولاًنمی توان از آنها با مفاهیم واحدی درتمام کشورها استفاده نمود به عبارت دیگر کاربرد آنها در تمام کشورها یکسان نیست و با یکدیگر تفاوت دارد . اختلاف در کاربرد نسبت های مالی در کشورهای گوناگون بیشتر از قوانین و مقررات موجود و مجاز بودن حسابداران به انتخاب رویه های حسابداری در مورد اندازه گیری داراییها ، بدهی ها ،ارزش حقوق صاحبان سهام ،سود و تهیه صورت های مالی تلفیقی و گوناگون ساختار تأمین منابع مالی شرکتها ،اختلاف در متغیرها و عوامل نهادی ،فرهنگی و محیطی تأثیر گذار بر نسبت های مالی ناشی می شود گرچه اصول اساسی حسابداری در تمامی کشورها مشابه است ولی سیستم حسابداری آنها اغلب با یکدیگر تفاوت دارند همانطور که سیستم حسابداری صنایع مختلف یک کشور با یکدیگر تفاوت هایی دارد ( طالب نیا ، 1372 ) [نتایج خوب مدل ها به لحاظ صحت پیش بینی این مدل ها ، درکشورهای خاص برای صنایع خاصی است که برای آنها ساخته شده اند ( نایدو ،2007 )] .ثانیاً: 1-dimetros 2-gons 3-comarowravi نسبت های مالی بعنوان معیارهای سنتی ارزیابی عملکرد به تنهایی توان توضیح دهندگی توان مالی واحد های اقتصادی را ندارند . و باید بصورت تلفیقی از معیارهای نوین ( معیارهای مبتنی بر ارزش ) نیز استفاده کرد ( خلعتبری ، 1389 ) از آنجائیکه فقط یک مدل در سال 2007 توسط نایدو برای پیش بینی سلامت مالی آن هم برای شرکت های آفریقای جنوبی ارائه شده که در آن فقط از نسبت های مالی معمول استفاده شده و نسبت های ارزش بازار و مجموعه نسبت های ارزش آفرینی ( نسبت های مبتنی بر ارزش ) ، کامل در نظر گرفته نشده است و تجزیه و تحلیل چند جمله ای برای شناخت تفاوت هر متغیر و هر وضعیت ( شاخص ) برای سطوح مختلف سلامت مالی صورت نگرفته و تا کنون نیز مطالعاتی برای بومی کردن آن در ایران انجام نشده است و با توجه به دلایل ذکر شده و با در نظر گرفتن مواردی که در بخش ادبیات و پیشینه ، متدولوژی تحقیق و روش اجرای پژوهش آورده خواهد شد به منظور کمک به دانش مالی و حسابداری و افزایش دانش بومی ضروری این تحقیق صورت گیرد تا با کمک مؤلفه ها ی گردش عملیات شرکت ها بتوان سلامت مالی شرکت های ایرانی را اندازه گیری کرد. 4-1 اهداف تحقیق هدف آرمانی این تحقیق ایجاد توانایی و حصول اطمینان سرمایه گذاران و اعتباردهندگان جهت تشخیص سلامت مالی در سرمایه گذاریها و اعطای اعتبار به شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است اساساً این تحقیق در نظر دارد تا با استفاده از گردش عملیات شرکت ها به سنجش و ارزیابی سلامت مالی بپردازد بعبارتی هدف کلی این تحقیق ارزیابی سلامت مالی جهت ارتقاء توانایی شرکت در پرداخت بازده، سود موردانتظار و بازگرداندن اصل سرمایه سرمایه گذاران و اعتباردهندگان می باشد و از اهداف ویژه آن : 1- شناسایی و تعیین مولفه ها و شاخص های مالی موثر بر سلامت مالی به منظور ایجاد بستر مناسب تداوم فعالیت و ارزیابی آن در ایران . 2- طراحی معیارهای مالی مناسب قابل اتکا (ازویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری) با قابلیت ارزیابی به روش ساده ، مطمئن و قابل فهم از رویدادهای واحدهای اقتصادی مستخرج از محتوای صورت های مالی و بازار سرمایه برای کلیه ذینفعان و فعالان در بازارهای مالی (سرمایه ، پول ، بیمه ). 3- تعیین معیار یا معیارهای تمیزدهنده شرکت های سالم ، میانی و درمانده مالی از طریق گردش عملیات شرکت ها . 5-1مروری بر ادبیات و مبانی نظری تحقیق: سلامت مالی شرکت ها موضوعی است که به بحث تداوم فعالیت ، ورشکستگی و در ماندگی مالی ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری ( مربوط بودن و قابل اتکا بودن ) در ارتباط است . لذا باید در حوزه های عملیاتی ، بازاریابی و مالی و حسابداری دست به ارزیابی عملکرد شرکت ها زد ( کریتسونیس ، 2005 ) . [1]. Hansberger [2]. beaver |