چکیده:
این تحقیق به بررسی رابطه بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکت
های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران میپردازد. در راستای این هدف،
کلیه شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که صورتهای
مالی(ترازنامه، صورت حساب سود وزیان) و اطلاعات مورد نیاز را در سالهای
1385-1390 ارائه داده بودند، مورد بررسی قرار گرفتند. در مجموع 123 شرکت از
صنایع مختلف انتخاب شدند. به منظور آزمون فرضیهها از رگرسیون چند
متغیره(روش اینتر) استفاده شد و معنی دار بودن آنها با استفاده از آماره t و
F صورت گرفت؛ همچنین برای آزمون خودهمبستگی مدل از آزمون دوربین- واتسون
استفاده شده است. نتیجه تحقیق نشان میدهد که بین مدیریت جریان وجوه نقد و
میزان بدهی رابطه معناداری وجود ندارد.
فهرست مطالب
فصل اول : کلیات تحقیق
1-1- مقدمه ..2
1-2- بیان مساله ..2
1-3 - اهداف تحقیق ..4
1-4- اهمیت موضوع ..5
1-5 متغیرهای تحقیق ..6
1-6-
فرضیه های تحقیق
...............................................................................................................7
1-7
- روش تحقیق
...........................................................................................................................8
1-8 - جامعه آماری و روش نمونه گیری .....................................................................................9
1-9-
قلمرو تحقیق
...........................................................................................................................9
1-10-روش گردآوری داده ها .....................................................................................................9
1-11- تعریف عملیاتی مفاهیم و واژههای کلیدی تحقیق ................................................... 10
1-12-
ساختار کلی تحقیق
.........................................................................................................11
فصل دوم : مبانی نظری و پیشینه تحقیق
2-1- مقدمه
.....................................................................................................................................13
2-2-
مروری بر ادبیات تحقیق
....................................................................................................14
2-4-پیشینه
تحقیق
..........................................................................................................................39
2-4-1-تحقیقات انجام شده در خارج از ایران ............................................................................39
2-4-2-
تحقیقات انجام شده ایران
................................................................................................46
2-5- خلاصه فصل
...........................................................................................................................47
فصل سوم : روش تحقیق
3-
1- مقدمه
...................................................................................................................................49
3-2-
روش تحقیق
.........................................................................................................................49
3-3-
جامعه آماری
..................................................................................................................
.....50
3-4- نمونه مورد مطالعه وروش نمونه گیری ..........................................................................50
3-5- قلمروزمانی و مکانی تحقیق ...............................................................................................51
3-6- منابع اطلاعاتی و روش جمع آوری اطلاعات ................................................................51
3-7
–فرضیه های تحقیق
.............................................................................................................52
3-8-مدل
ومتغیرهای
تحقیق.........................................................................................................52
3-8-1-مدل
تحقیق.........................................................................................................................52
3-8-2-نحوه محاسبه متغیرهای تحقیق.....................................................................................53
3-9-روش تجزیه و تحلیل داده ها...............................................................................................56
3-10-
خلاصه فصل
....................................................................................................................70
فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها
4-1-
مقدمه
.................................................................................................................................72
4-2-
آمار توصیفی
.....................................................................................................................73
4-3-آزمون نرمال بودن داده های تحقیق ............................................................................74
4-4-
آزمون فرضیه ها
...............................................................................................................75
4-4-1- یافته های حاصل از آزمون فرضیه اصلی1 ...........................................................75
4-4-1-1-فرض استقلات خطاها ازیکدیگر ...........................................................................76
4-4-1-2-بررسی وجود رابطه خطی بین متغیرهای مستقل و وابسته ...........................76
4-4-1-3-بررسی معنی داری ضرایب برآورد شده مدل تحقیق ......................................77
4-4-1-4-بررسی همخطی متغیرهای مستقل ....................................................................78
4-4-1-5-بررسی نرمال بودن باقی مانده ها ......................................................................78
4-4-2- یافته های حاصل از آزمون فرضیه .........................................................................79
4-4-2-1- فرض استقلات خطاها ازیکدیگر .........................................................................80
4-4-2-2- بررسی وجود رابطه خطی بین متغیرهای مستقل و وابسته .........................80
4-4-2-3- بررسی معنی داری ضرایب برآورد شده مدل تحقیق .....................................81
4-4-2-4- بررسی همخطی متغیرهای مستقل ...................................................................82
4-4-3- یافته های حاصل از آزمون فرضیه اصلی 1 ........................................................82
4-4-4- یافته های حاصل از آزمون فرضیه اصلی 2 .......................................................84
4-5-
خلاصه فصل
....................................................................................................................84
فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادهای تحقیق
5-1- مقدمه
.................................................................................................................................86
5-2- مروری بر نتایج به دست آمده از پژوهش ...................................................................86
5-3- محدودیت های پژوهش .................................................................................................90
5-4- پیشنهادهای پژوهش ......................................................................................................90
5-4-1- پیشنهادات حاصل از یافته ای پژوهش ..................................................................90
5-4-2- پیشنهادات برای پژوهش های آینده ......................................................................91
5-5-خلاصه
فصل
........................................................................................................................92
منابع و مآخذ
الف
– منابع فارسی
...................................................................................................................93
ب
– منابع انگلیسی
..................................................................................................................94
منابع و مآخذ
منابع فارسی:
آذر، عادل و منصور مومنی (1381). آمارو کاربردآن در مدیریت. جلد دوم، انتشارات سمت.
حافظ نیا، محمدرضا(1380). مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم انسانی. انتشارات سمت.
خاکی، غلامرضا(1386). روش تحقیق با رویکردی به پایان نامه نویسی. انتشارات بازتاب.
دلاور، علی(1388). مبانی نظری و عملی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی. انتشارات رشد.
ساده، مهدی(1375). روشهای تحقیق. چاپ اول، انتشارات مولف.
مومنی، منصور و علی فعال قیومی(1386). تحلیل داده های آماری با SPSS . انتشارات کتاب نو.
نوسیس، ماریجا(1388).آنالیزآماری با 15SPSS .ترجمه:فتوحی، انتشارات کانون نشر علوم.
نوفرستی، محمد(1381). آماردر اقتصاد و بازرگانی. جلد دوم، موسسه خدماتی و فرهنگی رسا.
نیکوکار، مسعود(1377). آماروکاربردآن در مدیریت. جلد اول، انتشارات فرناز.
نیکومرام، هاشم و فریدون رهنمای رودپوشتی(1388). مبانی مدیریت مالی. جلد اول. انتشارات ترمه.
هامپتون، هرت وبلاک(1388). تصمیم گیری در مسائل مالی. ترجمه؛حمید رضا وکیلی فرد، انتشارات جنگل.
مشایخی، بیتا و مریم صفری(1385). وجه نقد ناشی از عملیات و مدیریت سود. بررسی حسابداری و حسابرسی. ش 44 .
منابع لاتین:
Ahmed, Billings, Morton, and Stanford Harris “The Role of Accounting conservatism in
Mitigating Bondholder-Shareholder Conflicts over Dividend Policy and in Reducing
Debt Costs” The Accounting Review 77 (2002):867-890.
Ali “Incremental Information Content of Earnings, Working Capital from Operations,
and Cash Flows” Journal of Accounting Research 32 (1994): 61-74.
Amir, Guan and Livne “The Effects of Auditor Independence on the Cost of Public Debt”
working paper 2005.
Anderson, Mansi and Reeb “Board Characteristics, accounting report integrity, and the
cost of debt.” Journal of Accounting and Economics 37 (2004) 315-342.
Barth, Beaver Hand and Landsman “Accruals, CFs, and Equity Values”, Review of
Accounting Studies 3 (1999): 205-229.
Barth, Cram & Nelson “Accruals and the Prediction of Future Cash Flows” The
Accounting Review (2001): 27-58.
Barton & Simko “The Balance Sheet as an Earnings Management Constraint” The
Accounting Review (2002):1-27.
Bartov, Givoly and Hayn “The rewards to meeting or beating earnings expectations” The
Journal of Accounting and Economics 33 (2002): 173-204.
Bernard and Stober, “The Nature and Amount of Information in Cash flows and
Accruals” The Accounting Review (1989): 624-652.
Bhojraj “How Does the Corporate Bond Market Value Capital Investments and
Accruals” working paper 2003.
Bhojraj and Libby “Capital Market Pressure, Disclosure Frequency-Induced
Earnings/Cash flow Conflict, and Managerial Myopia” The Accounting Review 80
(2005): 1-20.
Black “Life-Cycle Impacts on the Incremental Value-Relevance of Earnings and CF
measures”, Journal of Financial Statement Analysis Fall (1998)
Bowen, Burgstahler, Daley “Evidence on the Relationships between Earnings and
Various Measures of Cash Flow” The Accounting Review 61 4 (1986): 713-725.
78
Bowen, Burgstahler and Daley “The incremental Information content of accrual vs Cash
flows” The Accounting Review 62 4 (1987): 723-747.
Burgstahler and Dichev “Earnings management to avoid earnings decreases and losses”
Journal of Accounting and Economics (1997):99-126.
Copeland “Income Smoothing” Journal of Accounting Research (1968): 101-116.
FASB Statement of Financial Accounting Concepts No. 1, 1978.
Amy
L. Geile (2007). CASH FLOW MANAGEMENT AND THE COST OF DEBT. A
Dissertation Submitted to the Faculty of the COMMITTEE ON BUSINESS
ADMINISTRATION.
پیوست1: اسامی شرکت های نمونه تحقیق
پیوست 1: لیست شرکت های نمونه
نام صنعت تعداد درصد
حمل و نقل، انبارداری و ارتباطات 2 0.016
خودرو و ساخت قطعات 17 0.138
دارو 11 0.089
دستگاههای برقی 1 0008
ساخت محصولات فلزی 3 0.024
سایر مالی 2 0.016
سایر محصولات کانی غیر فلزی 10 0.081
سیمان، آهک و گچ 7 0.057
صنعت منسوجات 4 0.033
غذایی به جزء قند و شکر 12 0.098
فلزات اساسی 11 0.089
قند و شکر 2 0.016
کاشی و سرامیک 7 0.057
کانههای فلزی 3 0.024
کشاورزی دامپروری 1 0.008
لاستیک و پلاستیک 3 0.024
ماشین آلات و تجهیزات 12 0.098
محصولات چوبی 1 0.008
محصولات شیمیایی 10 0.081
محصولات کاغذی و بسته بندی 3 0.024
مواد نفتی 1 0.008
جمع 123 1.000
Abstract:
This
paper Study on the relationship between Cash Flow Management and Debt
in Firms Listed in Tehran Stock Exchange.To reach such a goal, all the
firms which presented their financial statements (balance sheet, income
statement) and other required information in the years 1385-1390, were
checked. 123 companies. Multiple regression (Enter method) was used to
test the hypothesis and their meaningfulness was reached by using t and F
statistics. On the other hand, the Durbin-Watson test was applied to
examine the autocorrelation of the model. The results showed that no
Significant Relation between Cash Flow Management and Debt.
ISLAMIC AZAD UNIVERSITY
Science and Research Branch (Hormozgan)
« M.A Thesis »
: Subject
A Survey of Relatoin Between Cash Flow Management and Debt in Companies listed in the TSE
Thesis Adviser:
Consulting Adviser:
y:
1-1- مقدمه
مدیران توان انجام عملیاتی را دارند که می توانند آنها را در مدیریت جریان
وجوه نقد عملیاتی درگیر کنند. جریان وجوه نقد عملیاتی وجوهی است که از
فعالیت ای عملیاتی تکراری کسب و کار حاصل می شود(هارتمن و همکارن، 2004).
مجله بیزینس چند مورد از فعالیت هایی را که مربوط به تصمیمات مالی و سرمایه
گذاری است اما تحت عنوان جریان نقد عملیاتی گزارش می شوند را شناسایی کرده
است(هنری، 2004). این موارد شامل تغییرات سرمایه در گردش، حساب های
دریافتنی اعتباری، تاسیس و استفاده از شرکت های تابعه مالی می باشد. با
توجه به اصول پذیرفته شده همه فعالیت های فوق در بخش عملیاتی صورت جریان
وجوه نقد گزارش می شود. مدیران ممکن است در این فعالیت ها وارد شوند تا
بتوانند جریان های وجوه نقد عملیاتی را مدیریت کنند. دستکاری این معاملات
منجر بع جریان های نقد غیر عادی می شود. فروش یک جا و با تخفیف موجودی کالا
مثالی از تغییر در سرمایه در گردش است. کاهش سرمایه در گردش به معنی
افزایش در جریان وجوه نقد است. از این رو زمانبندی عمدی فعالیت ها که بر
حساب های سرمایه در گردش تاثیر می گزارد، می توان جریان وجوه نقد عملیاتی
گزارش شده را دستکاری کند. هنگامی که شرکت ها زودتر از دوره بازگشت به وجوه
نقد نیاز پیدا می کنند، می توان حساب های دریافتنی خود را ب فروش
رسانند(هارتمن و همکارن، 1998). در کوتاه مدت انجام این کار شرکت را با
افزایش وجوه نقد مواجه می سازد. این فعالیت تامین مالی به عنوان یک فعالیت
عملیاتی معمول به شمار نمی رود، اما ممکن است در بخش عملیاتی صورت جریان
وجوه نقد گزارش شود. شرکت های تابعه مالی شرکت هایی هستند که حسابهای
دریافتنی شرکت های مادر را تامین مالی می کنند. استفاده از شرکت های تابعه
مالی می تواند جریان وجوه نقد عملیاتی مثبتی را در صورت های مالی تلفیقی
ایجاد کنند. این شرکت ها به مشتری های شرکت مادر وام می دهند تا فروش را
افزایش داده و در نتیجه جریان نقدی عملیاتی را در صورت های مالی تلفیقی
افزایش دهند. این کار باعث می شود جریان وجوه نقد عملیاتی از طریق یک
فعالیت تامین مالی افزایش پیدا کند. زمانی که شرکت قصد دارد جریان وجوه نقد
عملیاتی را دستکاری کند، صورت های مالی به درستی نمی توانند جریان وجوه
نقد حاصل از عملیات را نشان دهند. لذا دستکاری این فعالیت ها می تواند
جریان وجوه نقد عملیاتی غیر عادی و غیر قابل اتکا را ایجاد کند. بنابراین
در این تحقیق به دنبال بررسی تاثیر مدیریت جریان وجوه نقد بر میزان بدهی
هستیم.
1-2- بیان مساله
مدیریت گردش وجوه نقد برای دستیابی به دو
هدف انجام می شود اولا؛ شرکت ها می توانند با دستکاری جریان های نقدی
عملیاتی به سود مورد هدف خود دست یابند و ثانیا؛ شرکت ها ممکن است با
دستکاری به جریان وجوه نقد هدف خود دستیابند. همچنین دستکاری گردش وجوه نقد
عملیاتی بر کیفیت گزارشگری اطلاعات مالی تاثیر می گزارد.
نتایج تحقیق
روی چوتی(2005) نشان داد که شرکت ها گردش وجوه نقد عملیاتی ناشی از فعالیت
های عملیاتی همچون تخفیفات فروش، افزایش فروش و تولید بیش از حد برای کاهش
بهای تمام شده کالای فروش رفته را به منظور گزارش سود های اندک و تغییرات
مثبت درآمد ها دستکاری می کنند. این یافته ها با نایج تحقیقاتی که بیان می
کنند که هدف شرکت ها از دستکاری گردش وجوه نقد عملیاتی، دستیابی به سود هدف
که ناشی از خوداری ارائه زیان ها و همچنین گزارش سودهای مثبت کوچک است.
بطور مشابه بورگستالر و دچو(1997) درآمدها را به گردش وجوه نقد عملیاتی،
تغییر در سرمایه در گردش و سایر تعهدات تفکیک کردندو دریافتند که شرکت ها
گردش وجوه نقد عملیاتی را جهت تبدیل زیان های کوچک به درآمد های مثبت کوچک
دستکاری می کنند. همچنین این با دستکاری وجوه نقد برای رسیدن به سود هدف
سازگار است. یافت هایی وجد دارد که تلاش شرکت ها را برای رسیدن به گردش
وجوه نقد هدف بیان می کند، مانند فرانکر (2005) به بررسی کاهش سرمایه در
گردش در نتیجه افزایش افزایش وجوه نقد عملیاتی پرداخت، به ویژه کاهش در
دارایی های جاری و افزایش در بدهی های جاری در نتیجه افزایش گردش وجوه نقد
عملیلتی می باشد. او یافت که رابطه معنی داری بین کاهش سرمایه در گردش و
تلاش مدیران برای افزایش گردش جریان وجوه نقد عملیاتی از پیش تعیین شده
وجود دارد. به عبارت دیگر مدیران کاهش سرمایه در گردش را برای رسیدن به
گردش وجوه نقد عملیاتی هدف مدیریت می کنند.این تحقیق بطور ویژه بیان میکند
که مدیران با دستکاری در سرمایه در گردش و گردش وجوه نقد عملیاتی هدف پاداش
می گیرند.
ژانک(2006) همچنین مدارکی را فراهم کرد که شرکت ها مدیریت
گردش وجوه نقد عملیاتی را برای رسیدن به اهدافشان مانند جریان وجوه نقد
عملیاتی مثبت، دستیابی به پیش بینی ها و سود سهام هدف بکار میگیرند. همسو
با نتایج ادبیات گذشته در ارتباط با گردش وجوه نقد او یافت که اجزاء غیر
عادی جریان وجوه نقد پایداری کمی دارد. این نتیجه همچنین بیان کننده این
مطلب می باشد گردش وجوه نقد باعث کاهش کیفیت اطلاعات مالی می شود.
مدیریت جریان وجوه نقد تنها از یک طریق بر درآمدهای شرکت تاثیرگذار نیست به
عنوان مثال روی چوتی(2005) به بررسی فعالیت هایی که باعث افزایش درآمدها
که شامل تخفیفات فروش، تولید انبوه و کاهش هزینه های اختیاری پرداخت که این
فعالیت ها در نتیجه مدیریت گردش وجوه نقد نیست ولی این فعالیت ها باعث
افزایش گردش وجوه نقد عملیاتی می شود.
با توجه به مطالعات انجام شده می
توان عنوان کرد که شرکت ها برای مدیریت جریان وجوه نقد خود و دستیابی به
سطح سود و جریان وجوه نقد هدف خود اقدام به مدیریت جریان وجوه نقد خود می
کنند که یکی از موارد که می تواند مدیریت کند میزان بدهی شرکت برای دستیابی
به جریان وجوه نقد بالا یا پایین است. بنابراین پیش بینی می شود که رابطه
معناداری بین میزان جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکت ها وجود داشته باشد
که هدف اصلی ما در این تحقیق بررسی این رابطه می باشد.
1-3- اهداف تحقیق
هر
پژوهش برای دستیابی به اهداف خاص صورت می گیرد، این اهداف خود را در قالب
مساله پژوهش نمودار می سازد و از طریق آن آشکار می شود اهداف پژوهش می
تواند به صورت کلی یا فرعی مطرح شود (خاکی، 1386).
هدف اصلی این تحقیق
عبارتست از بررسی رابطه بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکتهای
پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران تا به گونه تجربی به مدیران،
سرمایه گذاران و سایر تصمیم گیرندگان نشان دهد که مدیریت جریان وجوه نقد تا
چه میزانی بر میزان بدهی تاثیر می گذارد. هدف این مطالعه بررسی رابطه بین
مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق
بهادار تهران می باشد که بطور اخص اهداف به شرح زیر است:
بررس ارتباط بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی.
بررسی ارتباط بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی در شرکت هایی که دارای زیان و همچنین جریان وجوه نقد و درآمد پایین هستند.
هدف
کاربردی این تحقیق بررسی رابطه بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی
شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد. سهامداران،
مدیران، سرمایه گذاران و سازمان بورس و اوراق بهادار از جمله بهره وران این
تحقیق هستند.
1-4- اهمیت موضوع
با توجه به اقتصاد نوپای ایران و
بورس نوظهور کشورمان ضرورت دارد تا به موضوع بین میزان جریان وجوه نقد و
میزان بدهی شرکت ها پرداخته شود که آیا چنین ارتباطی در بازار ایران مصداق
دارد. لذا اهمیت این تحقیق از دو جنبه مطرح است اول اهمیت نظری تحقیق که
بررسی ارتباط بین میزان جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکت ها در بازار
ایران را مطرح می کند و دوم اهمیت کاربردی آن که مدیران شرکت ها با کشف
چنین روابطی می توانند در مدیریت جریان وجوه نقد خود با در نظر گرفتن سطح
مطلوب بدهی برای شرکت ها اقدام کنند.
1-5- فرضیههای تحقیق
فرضیه در
واقع بیان حدس و فرض در مورد روابط احتمالی بین دو یا چند متغیر است پس در
درجه اول، فرضیه بیانی است مبتنی بر احتمال نه یقین، در درجه دوم فرضیه ها
معمولا به شکل جملات تفسیری یا خبری بیان می شود و طبعا به طور اعم یا اخص
متغیری را به متغیر دیگر مرتبط می سازد(ساده،1375،ص 31).
یک فرضیه، یک
حدس مبتنی بر دانش با تجربه در مورد حل یک مسئله است و آن را می توان
بعنوان یک رابطه فرضی بین دو متغیر می دانست که به صورت گزاره های قابل
آزمون ارائه می شود. بیان مسئله تنها به صورت کلی پژوهش را هدایت می کند و
تمام اطلاعات ویژه پژوهشی را در بر ندارد. بنابراین مسئله هرگز بصورت کلی
پژوهش را هدایت می کند و تمام اطلاعات ویژه پژوهشی را در بر ندارد،
بنابراین مسئله هرگز به صورت علمی حل نخواهد شد مگر اینکه به فرضیه یا
فرضیاتی تبدیل شود (خاکی، 1384).
با توجه به مطالعات انجام شده فرضیه های تحقیق به صورت زیر ارائه می شود.
فرضیه1: رابطه معناداری بین مدیریت جریان وجوه نقد ومیزان بدهی وجود ندارد.
فرضیه2:
رابطه معناداری بین مدیریت جریان وجوه نقد و میزان بدهی شرکت هایی که
دارای زیان و جریان وجوه نقد و درآمد پایین هستند وجود دارد.
1-7- روش تحقیق
تحقیق حاضر از شاخه تحقیقات شبه تجربی و نوع پس رویدادی(با استفاده از
اطلاعات گذشته)است که براساس اطلاعات واقعی بازار سهام و صورت های شرکت های
پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران انجام خواهد گرفت. اطلاعات اساسی
این تحقیق، قیمت بازار سهام و اطلاعات مربوط به صورت های مالی شرکت ها است.
به همین منظور برای جمع آوری داده های تحقیق از بانک اطلاعاتی نرم افزار
ره آورد نوین و تدبیرپرداز استفاده خواهد شد.
تحقیق حاضر با رویکرد
روش، تحقیقی توصیفی از نوع همبستگی می باشد چرا که هدف از تحقیق توصیفی،
توصیف عینی ، واقعی و منظم خصو صیات یک موقعیت یا یک موضوع است یعنی آنچه
که هست بدون هیچ گونه دخالت و استنتاج ذهنی تحقیق ارائه می گردد. همبستگی
نیز عبارت است از رابطه بین دو یا چند مجموعه از جفت متغیرها که درجه این
رابطه بوسیله ضرب همبستگی پیرسون سنجیده و توصیف می گردد.
زمینه فلسفی
این تحقیق، مکتب مدرنیسم یا اثبات گرایی (با هستی شناسی عینیت گرا، شناخت
شناسی عاری از ارزشهای محقق، و روش شناسی کمی و محاسباتی) است. همچنین، این
تحقیق دارای جهت گیری کاربردی، استراتژی همبستگی، و از نوع اجرایی توصیفی-
پیمایشی است که سعی دارد با استفاده از یک نمونه منطقی، نتایج و یافته ها
را به کلیت جامعه آماری تعمیم دهد. همچنین پژوهش حاضر به روش قیاسی –
استقرایی انجام شده است به این معنی که از روش قیاسی به مطالعات چارچوب
نظری و پیشینه پژوهش از راه مطالعات کتابخانهای، مقالات، اینترنت و برای
قبول یا رد آزمون فرضیات از راه استقرایی به جمع آوری اطلاعات پرداخته می
شود. این پژوهش همچنین به صورت پیمایشی و میدانی انجام می گیرد.
